φωτογραφία αρχείου

Σημαντικά ύψη βροχής καταγράφηκαν στην Κρήτη στην πρόσφατη κακοκαιρία η οποία ξεκίνησε το απόγευμα της Δευτέρας 19 Οκτωβρίου και ολοκλήρωσε τον κύκλο της την Παρασκευή 23 Οκτωβρίου. Ιδιαίτερα βέβαια επλήγησαν περιοχές του βορείου άξονα του νησιού, όπου εκεί σημειώθηκαν και τα μεγαλύτερα ύψη βροχής, κυρίως από την εκδήλωση τοπικών καταιγίδων οι οποίες μάλιστα έδωσαν μεγάλη ένταση σε λίγο χρονικό διάστημα (ραγδαιότητα).

Ως συνέπεια αυτής της έντασης ήταν να προκληθούν πλημμυρικά φαινόμενα κυρίως σε αστικές περιοχές ενώ σε πολλές περιοχές παρασύρθηκαν φερτά υλικά και σημειώθηκαν και περιορισμένες κατολισθήσεις. Στη νότια ζώνη του νησιού, αν και σημειώθηκαν βροχοπτώσεις κατά μήκος όλου του νότιου άξονα, καταγράφηκαν μικρότερα ύψη βροχής και  μάλιστα με μικρότερες εντάσεις έτσι ώστε να αποφευχθούν προβλήματα από τις απορροές.  Αξιόλογο βέβαια είναι το ύψος βροχής που καταγράφηκε στο νησί της Γαύδου (52 χιλιοστά) όπου σημειώθηκαν από εκδήλωση καταιγίδων και δεν είναι διόλου παράξενο που αναφέρθηκε ακόμη και χαλαζόπτωση μικρής διάρκειας.

Η εκδήλωση καταιγίδων προδίδει μία βίαιη δυναμική συμπεριφορά της ατμόσφαιρας με πολλούς κινδύνους που μπορεί να επιφυλάσσουν τα καιρικά φαινόμενα που τη συνοδεύουν. Τα συνηθέστερα εξ’αυτών είναι η μεγάλη ένταση της βροχόπτωσης, οι κεραυνοί, οι απότομες και μεγάλες εντάσεις των ανέμων (σπανιότερα και ανεμοστρόβιλοι) και η χαλαζόπτωση.  Στην έναρξη της τρέχουσας κακοκαιρίας, ξημερώματα της Τρίτης 20 Οκτωβρίου, από καταιγίδα σημειώθηκε σημαντική χαλαζόπτωση στην ευρύτερη ζώνη Πλατανιά με πόλη Χανιών προκαλώντας σημαντικά προβλήματα κυρίως σε αγροτικές καλλιέργειες. Πολλαπλάσια σημαντική όμως ήταν η χαλαζόπτωση που σημειώθηκε στην περιοχή των Μαλίων, της Χερσονήσου Ηρακλείου, προκαλώντας τον σχηματισμό στρώματος πάγου στο έδαφος και βέβαια πολύ σημαντικές καταστροφές σε καλλιέργειες, πιθανά και σε πολλές άλλες υπαίθριες εγκαταστάσεις. Το γεγονός αυτό της εκδήλωσης των ιδιαίτερα έντονων αυτών καιρικών φαινομένων, σε τοπικό και μόνο επίπεδο, καταδεικνύει μία επιλεκτικότητα της φύσης, πολλές φορές μη προβλέψιμη από τα ατμοσφαιρικά προγνωστικά μοντέλα καιρού. Αντίστοιχο γεγονός αυτής της βίαιης επιλεκτικής συμπεριφοράς ήταν και εκδήλωση έντονων βροχοπτώσεων στο ανατολικό τμήμα της πόλης του Ηρακλείου, στην ζώνη γύρω από το αεροδρόμιο, και πάλι από καταιγίδα, σε αντίθεση με τις δυτικές περιοχές της ιδίας γεωμορφολογικής λεκάνης που την ίδια ώρα κατέγραφαν ηπιότερες εντάσεις βροχής.

Ένα επίσης αξιόλογο χαρακτηριστικό στην κακοκαιρία αυτή ήταν τα ύψη βροχής που καταγράφηκαν στους ορεινούς σταθμούς του βορείου άξονα, στις προσήνεμες πλευρές των ορεινών όγκων. Σε παρόμοιες κακοκαιρίες που συνοδεύονται από Βόρειο ενισχυμένο ρεύμα έχουμε συνηθίσει στην καταγραφή των υψηλότερων βροχομετρικών στις ορεινές αυτές περιοχές, κυρίως λόγω της ορεογραφίας. Τις περισσότερες φορές τα μεγαλύτερα ύψη παρατηρούνται στο οροπέδιο Ασκύφου και στην Ασή Γωνιά,  ενώ ανάλογα και  με την διεύθυνση του Βορείου ρεύματος,  ισχυρές βροχοπτώσεις σημειώνονται και στο οροπέδιο Λασιθίου. Στην τρέχουσα κακοκαιρία σημειώθηκαν μεν αξιόλογα ύψη βροχής, εκτιμώ όμως τα μη αναμενόμενα, συγκριτικά με τις πεδινές ζώνες.

Στη συνέχεια εμφανίζονται τα συνολικά βροχομετρικά στοιχεία, ανά νομό, από το δίκτυο των διαθέσιμων μετ. σταθμών στο νησί  μας από την ΕΜΥ, το ΕΑΑ, Δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς καθώς και από ερασιτέχνες οι οποίοι επιτελούν ένα σπουδαίο έργο καταγραφής όλων αυτών των δεδομένων.

 

Λέκκας Εμμανουήλ

Μετεωρολόγος, MSc