Η ερχόμενη ελαιοπαραγωγή στην Ελλάδα, σύμφωνα και με τις προβλέψεις των Ισπανών και δικές μας πληροφορίες, αφού επίσημα Ελληνικά στοιχεία δεν υπάρχουν, φαίνεται να είναι αρκετά χαμηλή και εκτιμάται σε 230 χ.τ. Θα είναι επομένως χαμηλότερη κατά -33% σε σχέση με την περσινή που σύμφωνα με τα στοιχεία του Διεθνούς Συμβουλίου Ελαιολάδου ήταν 346 χ.τ.
Ωστόσο ιδιαίτερα χαμηλή εκτιμάται ότι θα είναι και η παραγωγή στην Κρήτη, η οποία σύμφωνα με πληροφορίες από τις ΔΑΟΚ Κρήτης, εκτιμάται συνολικά σε περίπου 70 χ.τ. (Χανιά 20, Ρέθυμνο 6, Ηράκλειο 35 και Λασίθι 10 χ.τ.). Επομένως θα είναι χαμηλότερη κατά -17% από την περσινή που ήταν επίσης μειωμένη στους 85 χ.τ.
Ιδιαίτερο χαρακτηριστικό της ερχόμενης παραγωγής, είναι η πλήρης ανομοιομορφία της στις διάφορες περιοχές του νησιού. Φθάνει από πολύ καλή σε ορισμένες περιοχές (Πλατανιάς, Κολυμβάρι, Θραψανός, Αρκαλοχώρι κ.ά.) έως πολύ χαμηλή και μηδενική σε άλλες.
Ανομβρία και παραγωγή
Βέβαια βασική αίτια της φετινής μείωσης της παραγωγής, τουλάχιστο στην Κρήτη, πρέπει να είναι η παρατεταμένη ανομβρία που επικράτησε φέτος κατά τον Χειμώνα και Άνοιξη στην Κρήτη. Η ανομβρία αυτή, είχε επιπτώσεις στην ανθοφορία και καρπόδεση, χωρίς αυτό να συγκινεί για αποζημιώσεις τον ΕΛΓΑ, αλλά ούτε και τους αρμόδιους ή τους πολιτικά υπεύθυνους.
Βέβαια η ανομβρία αυτή στην Κρήτη παρουσίασε μεγάλη ανομοιομορφία στις διάφορες περιοχές του νησιού.
Πολύ μεγάλες είναι οι απώλειες που προκάλεσε στον Νόμο Λασιθίου, όπου οι βροχές κατά το τρέχον έτος συνολικά κυμάνθηκαν μεταξύ 90-140 mm. Αλλά και στις 13 Σεπτεμβρίου όποτε έπεσαν κάποιες αξιόλογες βροχές σε κάποιες περιοχές του νησιού, στο Λασίθι δεν έπεσαν καθόλου.
Δάκος και ποιότητα
Ωστόσο στην Κρήτη διαφαίνεται σοβαρός κίνδυνος και για το επίπεδο της ποιότητας. Ο Δάκος όπως επισημάνθηκε και από τις ΔΑΟΚ σε όλους τους Νομούς έκανε όχι μόνο αισθητή την εμφάνιση του στις δακοπαγίδες, αλλά επιτέθηκε και στον ελαιόκαρπο.
Τα ακριβή ποσοστά των δακοπροσβολών δεν είναι γνωστά, αλλά φαίνεται ότι υπήρξαν περιοχές όπως στα Χανιά (ζώνη Πλατανιά-Κολυμβαρίου), όπου έφτασαν και μέχρι και 5%.
Ωστόσο μετά τις βροχές και την ανάνηψη του ελαιοκάρπου, θεωρητικά μπορεί να ενταθούν οι δακοπροσβολές. Γι’ αυτό απαιτείται ιδιαίτερη προσοχή.
Κορυφώνεται η αγωνία για τις τιμές!
Προβληματίζει η διάθεση με «τζόγο», ενώ κερδίζει έδαφος η διάθεση με διαγωνισμούς!
Ενώ βρισκόμαστε ήδη προς το τέλος της ελαιοκομικής περιόδου η αγωνία και τα ερωτηματικά για τις εξελίξεις των τιμών όσων έχουν αδιάθετες ποσότητες, κορυφώνεται.
Αυτό φαίνεται και από την κίνηση του Δελτίου τιμών του ΣΕΔΗΚ που δημοσιεύεται κάθε εβδομάδα στην ιστοσελίδα του www.sedik.gr η οποία την περίοδο αυτή δείχνει μέχρι και 3000 επισκέψεις την ημέρα.
Βέβαια οι επισκέψεις αυτές οφείλονται στην αξιοπιστία του Δελτίου, αλλά και στην μοναδικότητά του να δημοσιεύει επώνυμες τιμές και όχι γενικές και αόριστες πληροφορίες.
Με την ευκαιρία, διευκρινίζεται ότι, πληροφορίες του Δελτίου για τις τιμές, προφορικά ή τηλεφωνικά, έχει αποφασιστεί να μην δίδονται προς αποφυγή παρερμηνειών και διενέξεων.
Πάντως, ανεύρεση του καταλληλότερου χρόνου από τους παραγωγούς, είναι μάλλον ανέφικτη. Και ο σωστότερος δρόμος για όσους δεν θέλουν να αγωνιούν, είναι η πώληση του προϊόντος τους κατά διαστήματα με πλειοδοτικούς διαγωνισμούς μέσω Συνεταιρισμών η ακόμα και ιδιωτικών ελαιοτριβείων, όπως συνιστά ο ΣΕΔΗΚ και μάλιστα επιβραβεύει όσους υιοθετούν αυτή την διαδικασία.
Το αντίθετο, δηλαδή η διάθεση αποθηκευμένου σε ελαιοτριβεία ελαιολάδου, σε τιμές που κατά καιρούς προσφέρουν, μέσω αυτών, μεγάλοι αγοραστές ή εκπρόσωποί τους, στην πράξη λειτουργεί ως μειοδοτικός διαγωνισμός και είναι φανερό ότι συνήθως αποβαίνει υπέρ των αγοραστών και σε βάρος των παραγωγών.
Τιμές: Καθηλωμένες κάτω από τα 3 €
Σύμφωνα με το Δελτίο Τιμών του ΣΕΔΗΚ της 18-9-2018, οι τιμές παραγωγού για έξτρα παρθένο (Οξύτητας 0,3%) κυμάνθηκαν στην Κρήτη από 2,70-3,15 €/κ. και στην Πελοπόννησο από 2,75-2,80 €/κ.
Τις μεγαλύτερες τιμές στην Κρήτη προσέφεραν οι Ν. Αεράκης στην Σητεία ( 3,15€/κ.) και Α.Σ. Εμπάρου 3,07€/κ.)
Αντίθετα στην Ιταλία οι τιμές συνεχώς ανέρχονται και στα μέσα Σεπτεμβρίου, οι μέγιστες έφτασαν στα 4,93€/κ. και σε επίπεδο χώρας ο μ.ο. έφτασε στα 4,79€/κ.
Επομένως οι μέγιστες τιμές στην Ιταλία ήταν υψηλότερες από εκείνες στην Κρήτη κατά +1,80€/κ., αυξημένες δηλαδή κατά 56% περίπου!
Παράλληλα και στην Ισπανία, οι μέγιστες τιμές στα μέσα Σεπτεμβρίου έφτασαν στα 3,49€/κ. σημειώνοντας διάφορα 0,35€/κ. σε σχέση με την Κρήτη.
Μόνη απάντηση σε αυτά, είναι η διάθεση με πλειοδοτικούς διαγωνισμούς των παραγωγών, που ήδη κάνουν λίγοι Συνεταιρισμοί (Ζάκρος, Κριτσά, Έμπαρος κ.ά.) ανεβάζοντας τις τιμές κατά 40-50 λεπτά πάνω, όχι μόνο για τους Συνεταιρισμούς τους, αλλά και για την γύρω περιοχή.
Οι πολυάριθμοι μεσάζοντες του χύμα, τελικά, χωρίς ίσως να το αντιλαμβάνονται εξυπηρετούν τα σχέδια των μεγάλων αγοραστών του εξωτερικού.
ΝΙΚΟΣ ΜΙΧΕΛΑΚΗΣ
* Ο Δρ. Νίκος Μιχελάκης είναι Γεωπόνος, πρώην Διευθυντής του Ινστιτούτου Ελιάς Χανίων και Επιστημονικός Σύμβουλος του ΣΕΔΗΚ. Τα άρθρα του εκφράζουν προσωπικές απόψεις και δεν απηχούν κατ’ ανάγκη τις απόψεις του ΣΕΔΗΚ.
