Το δημογραφικό αποτελεί ένα πρόβλημα που μας απασχολεί όλους γιατί αγγίζει το παρόν αλλά και το μέλλον της κοινωνίας.
Τα στατιστικά στοιχεία δείχνουν ότι δεν πρόκειται για ένα πρόβλημα που αποτυπώνεται μονάχα σε τοπικό επίπεδο, αλλά για μια σκληρή πραγματικότητα που διαμορφώνεται σε ολόκληρη τη χώρα και γίνεται ολοένα και πιο έντονη. Η μείωση των γεννήσεων και η εξέλιξη του δημογραφικού είναι ένα ζήτημα που απαιτεί προβληματισμό, συνειδητοποίηση και ουσιαστική αντιμετώπιση. Πρέπει άμεσα να γίνουν ενέργειες τόσο από το κεντρικό κράτος, όσο και από άλλους φορείς για την ενίσχυση της οικογένειας. Είναι ιδιαίτερα σημαντικό να δοθούν κίνητρα στα ζευγάρια για να λαμβάνουν την απόφαση να τεκνοποιήσουν, να ενισχυθεί το σύστημα υγείας και να μην αγωνιούν οι γονείς εάν θα καταφέρουν να γεννήσουν στον τόπο τους ή εάν θα πρέπει να μετακινούνται για εξετάσεις. Και βέβαια, οι οικογένειες χρειάζονται ουσιαστική οικονομική στήριξη και όχι αποσπασματικά επιδόματα. Αυτονόητη θα έπρεπε να είναι και η στήριξη της μητρότητας και πατρότητας από την εργασία χωρίς να θεωρείται επαγγελματικό «κόστος» για τους εργοδότες. Αν ξεκινήσει κανείς να κάνει αναφορά στις παρεμβάσεις που μπορούν να γίνουν για την ενίσχυση της οικογένειας διαπιστώνει ότι η λίστα δεν έχει τελειωμό…
Η ΑΝΑΤΟΛΗ απευθύνθηκε στα Ληξιαρχεία Αγίου Νικολάου και Νεαπόλεως και συγκέντρωσε τα στατιστικά των τελευταίων ετών.
Νεάπολη
Συγκεντρώσαμε στοιχεία για την περίοδο 2021-2025.
Ας ξεκινήσουμε από το γεγονός ότι στο Ληξιαρχείο Νεαπόλεως γεννήσεις δεν καταγράφονται καθώς οι μητέρες πηγαίνουν είτε στο νοσοκομείο του Αγίου Νικολάου για να γεννήσουν είτε σε κάποιο νοσοκομείο του Ηρακλείου.
Τα στοιχεία των γάμων, σύμφωνων συμβίωσης και των εκθέσεων καλύπτουν το διάστημα έως τις 26 Νοεμβρίου του 2025. Όμως ο συνολικός αριθμός θανάτων φτάνει ως το τέλος του 2025 και ήταν 101.
Γάμοι σε διακύμανση
Το 2021, στο Ληξιαρχείο Νεάπολης καταγράφηκαν μόλις 5 γάμοι, ένας πολύ χαμηλός αριθμός που πιθανότατα συνδέεται με την πανδημία και με τους περιορισμούς στις συναθροίσεις.
Το 2022 σημειώθηκε απότομη αύξηση στους 19 γάμους, που πιθανότατα είναι αποτέλεσμα αναπλήρωσης των αναβληθέντων από την προηγούμενη χρονιά γάμων.
Το 2023, ο αριθμός μειώθηκε ελαφρά στους 18, ενώ τα επόμενα χρόνια 2024 και 2025, παρατηρήθηκε σταδιακή πτώση στους 14 και 13 γάμους αντίστοιχα υποδεικνύοντας μια σταθεροποίηση μετά την συγκυριακή αιχμή του 2022.
Άνοδος στα
σύμφωνα συμβίωσης
Τα σύμφωνα συμβίωσης τείνουν να αυξάνονται τα τελευταία χρόνια όχι μόνο στις δικές μας περιοχές, αλλά και σε εθνικό επίπεδο.
Στο Ληξιαρχείο Νεάπολης το 2021 υπήρχαν καταγεγραμμένα μόλις 2 σύμφωνα συμβίωσης, αριθμός που αυξήθηκε σημαντικά τα επόμενα δύο χρόνια (2022-2023) αγγίζοντας τους αριθμούς 9 και 13 αντιστοίχως. Ωστόσο το 2024 ο αριθμός μειώθηκε στα 10, ενώ αντίστοιχα 10 σύμφωνα συμβίωσης καταγράφηκαν έως και τις 26 Νοεμβρίου 2025.
Εκθέσεις
Όπως μας εξήγησαν από τις αρμόδιες υπηρεσίες, με τον όρο εκθέσεις εννοούμε τις βαπτίσεις και τους γάμους, για τους οποίους έχουν προηγηθεί πολιτικοί γάμοι. Τα στοιχεία που ακολουθούν στη συνέχεια είναι συγκεντρωτικά για τις βαπτίσεις και τους β΄ τύπου γάμους ανά έτος.
Πιο συγκεκριμένα, το 2021 καταγράφηκαν 97 εκθέσεις και το 2022 σημειώθηκε ελαφρά αύξηση στις 98. Από το 2023 όμως παρατηρείται σημαντική μείωση αγγίζοντας τις 40 περιπτώσεις εκθέσεων. Η μείωση αυτή συνεχίστηκε και το 2024 φτάνοντας τις 38. Ωστόσο το 2025 σημειώθηκε μια ανάκαμψη καταγράφοντας συγκεντρωτικά τον αριθμό 61, χωρίς όμως να φτάνει στα επίπεδα των προηγούμενων ετών.
Οι θάνατοι
Παρατηρώντας τα στοιχεία των θανάτων των τελευταίων πέντε ετών, βλέπουμε ότι υπάρχει μια διακύμανση αριθμών.
Το 2021 καταγράφηκαν 124 ενώ το 2022 σημείωσε μια μικρή μείωση φτάνοντας τους 118. Το 2023 καταγράφηκε η μεγαλύτερη πτώση της περιόδου, με τον αριθμό να φτάνει μόλις τους 93. Αύξηση σημειώθηκε το 2024 αγγίζοντας τους 108, ενώ το 2025 ολοκληρώθηκε με 101 θανάτους για την περιοχή της Νεάπολης.
Στον Άγιο Νικόλαο
Οι πληροφορίες που αντλήσαμε από το Ληξιαρχείο του Αγίου Νικολάου αφορούν τις γεννήσεις, τους γάμους, ημεδαπών και αλλοδαπών, τα σύμφωνα συμβίωσης, τα διαζύγια αλλά και τους θανάτους.
Άνοδος στα διαζύγια
Τα τελευταία χρόνια παρατηρείται μια γενική αύξηση στον αριθμό των διαζυγίων. Το 2021 τα διαζύγια ήταν 31, το 2022 σημειώθηκε σημαντική αύξηση φτάνοντας τα 45. Το 2023 υπήρξε μια προσωρινή μείωση στον αριθμό τους καθώς τα διαζύγια ήταν 37 ενώ επανήλθαν στα 45 το 2024. Η τάση αυτή συνεχίστηκε με μεγαλύτερη ένταση το 2025, που αυξήθηκαν στα 62, υποδεικνύοντας μια άνοδο τα τελευταία χρόνια. Η εικόνα δείχνει ότι παρά τις μικρές διακυμάνσεις ο συνολικός αριθμός των διαζυγίων αυξάνεται με σταθερό ρυθμό.
Αυξομειώσεις στους γάμους
Από τα στοιχεία αποτυπώνεται η εξέλιξη των γάμων για τα έτη 2021-2025. Παρατηρείται μια μεταβλητότητα στον αριθμό τους, χωρίς να διαφαίνεται μια σταθερή τάση.
Το 2021 οι γάμοι άγγιξαν τους 117 και το 2022 σημειώθηκε σημαντική αύξηση φτάνοντας τους 152 γάμους, που φανέρωσε μια προσωρινή άνοδο, που θα τη συσχετίσουμε και πάλι με την πανδημία και την επιστροφή στην κανονικότητα.
Όμως το 2023 παρατηρήθηκε πτώση στους 131 γάμους, η οποία συνεχίστηκε με μικρή αύξηση το 2024, φτάνοντας τους 134 γάμους. Στη συνέχεια ακολούθησε σημαντική μείωση το 2025, με μόλις 109 γάμους. Σε συνολικό επίπεδο η πενταετία δείχνει αυξομειώσεις χωρίς σταθερή ανοδική ή καθοδική πορεία με κορυφή το 2022 και χαμηλότερο σημείο το 2025.
Γάμοι αλλοδαπών
Συγκεντρώσαμε επίσης στοιχεία και για τους γάμους των αλλοδαπών. Πιο συγκεκριμένα το 2021 οι γάμοι αλλοδαπών ήταν 24, το 2022 αυξήθηκαν σημαντικά φτάνοντας τους 62, ενώ το 2023 μειώθηκαν στους 59. Ο μεγαλύτερος αριθμός αλλοδαπών γάμων για το διάστημα 2021-2025 ήταν το έτος 2024 με 63 γάμους, ενώ οι γάμοι μειώθηκαν το 2025 φτάνοντας τους 36.
Σχεδόν ανοδική τάση στα σύμφωνα συμβίωσης
Η εξέλιξη για τα σύμφωνα συμβίωσης την περίοδο 2021-2025 παρουσιάζεται ως εξής: To 2021 καταγράφηκε ο μικρότερος αριθμός της πενταετίας για τα σύμφωνα συμβίωσης (35). Την αμέσως επόμενη χρονιά (2022) τα σύμφωνα συμβίωσης ήταν 45. Η αυξητική τάση συνεχίστηκε και το 2023, χρονιά ρεκόρ για την πενταετία που άγγιξε τα 57 σύμφωνα συμβίωσης. Το 2024 υπήρξε μια μείωση με 45 σύμφωνα, ενώ το 2025 καταγράφηκε ξανά άνοδος με τα σύμφωνα να ανέρχονται στα 52.
Πτώση στις γεννήσεις
Πριν από λίγες ημέρες ο Διευθυντής της Μαιευτικής Κλινικής του ΓΝΑΝ κ. Θεόδωρος Κατάσος παρουσίασε στην ΑΝΑΤΟΛΗ την εξέλιξη του δημογραφικού ζητήματος και την πτώση των γεννήσεων.
Από τα στοιχεία που συγκεντρώσαμε από το Ληξιαρχείο Αγίου Νικολάου, επιβεβαιώνεται πως οι γεννήσεις μειώθηκαν σημαντικά από το 2021 στο 2025. Αναλυτικότερα, το 2021 ο αριθμός των γεννήσεων έφτανε τις 564 ενώ το 2022 μειώθηκε σημαντικά στις 492 γεννήσεις. Μικρή άνοδος σημειώθηκε το 2023 καταγράφοντας 514 γεννήσεις, ενώ ραγδαία μειώθηκαν τα επόμενα δύο έτη. Πιο συγκεκριμένα, το 2024 οι γεννήσεις ήταν 442 ενώ το 2025 μειώθηκαν και άλλο στις 438. Αυτό σημαίνει ότι μέσα σε πέντε χρόνια οι γεννήσεις μειώθηκαν κατά 126 παιδιά ή περίπου 22% λιγότερες γεννήσεις σε σχέση με το 2021.
Η εικόνα των θανάτων
Όσον αφορά τους αριθμούς των θανάτων στην ίδια περίοδο: Το 2021 στο Ληξιαρχείο Αγίου Νικολάου καταγράφηκαν 233 θάνατοι, ενώ το 2022 παρατηρήθηκε αύξηση φτάνοντας τους 253. Το 2023, οι θάνατοι μειώθηκαν ελαφρά στους 245. Ωστόσο το 2024 σημειώθηκε και πάλι μια μικρή αύξηση με 248 θανάτους, πριν το 2025 καταγράψει μια πιο αισθητή μείωση φτάνοντας τους 211, που αποτελεί τον χαμηλότερο αριθμό της πενταετίας.
Μπορεί συνολικά, οι θάνατοι να μην παρουσιάζουν δραματικές μεταβολές ωστόσο η σημαντική πτώση των γεννήσεων, επιβαρύνει το δημογραφικό ισοζύγιο της περιοχής, επιβεβαιώνοντας την ένταση του δημογραφικού προβλήματος.
ΣΟΦΙΑ ΣΦΑΚΙΑΝΑΚΗ
