Για όσους δεν τον ξέρουν, ο Αλκίνοος Ιωαννίδης είναι ένας εξαιρετικός και «φτασμένος» μουσικός με πολλά «χιλιόμετρα» μουσικής πορείας στο ρεζερβουάρ του. Για όσους έχουν την τύχη να τον γνωρίσουν λίγο καλύτερα, πέραν των μουσικών του ιδιοτήτων είναι ένας συνειδητοποιημένος άνθρωπος. Με αρχές, αξίες, ιδανικά, ενσυναίσθηση και πολλές ευαισθησίες. Αλλά και μέτρο. Του μίλησα στο τηλέφωνο για 16 περίπου λεπτά και αυτά ήταν αρκετά για να διαπιστώσω ότι διαθέτει σε μεγάλο βαθμό αυτά τα χαρακτηριστικά. Και ίσως να διαθέτει κι άλλα, που είναι σε θέση να τα βλέπουν όσοι τον γνωρίζουν καλύτερα.
Προσηνής και χαλαρός, αλλά χωρίς να «μασά» τα λόγια του ή να «στρογγυλεύει» τα λεγόμενά του, ο 54χρονος Ελληνοκύπριος τραγουδιστής και τραγουδοποιός (γεννημένος στη Λευκωσία από Ελληνοκύπριο πατέρα και Ελληνίδα μητέρα) μίλησε αποκλειστικά στην ΑΝΑΤΟΛΗ εν όψει της αποψινής συναυλίας του στο στάδιο του Αγίου Νικολάου. Μαζί με την μπάντα του (αποτελούμενη από σπουδαίους μουσικούς όπως ο Σταύρος Λάντσιας στα πλήκτρα, ο Μιλτιάδης Παπαστάμου στο ηλεκτρικό βιολί, ο Γιώτης Κιουρτσόγλου στο ηλεκτρικό μπάσο, ο Μιχάλης Καπηλίδης στα τύμπανα) θα μας ταξιδέψει σε πολλούς σταθμούς της μεγάλης του μουσικής διαδρομής τα τελευταία 30 περίπου χρόνια.
Διαβάστε αναλυτικά στη συνέντευξη που μας παραχώρησε τί λέει για την μουσική, την δική του πορεία, την Κρήτη, την πολιτική, την κοινωνία, τις ανθρώπινες αξίες, αλλά και την τουρκική εισβολή στην Κύπρο, τη δυσκολότερη, όπως λέει, στιγμή της ζωής του μέχρι σήμερα…
«Είμαστε μπερδεμένοι ως κοινωνία»
- ΑΝΑΤΟΛΗ (Α): Κύριε Ιωαννίδη τον Σεπτέμβριο «πατάτε» στα 54 χρόνια. Τί σημαίνει για εσάς ότι σε τέτοια ηλικία έχετε πετύχει τόσα πολλά μουσικά πράγματα;
Αλκίνοος Ιωαννίδης (Α.Ι.): Η αλήθεια είναι ότι τον πρώτο μου δίσκο τον έβγαλα μικρός, 24 χρονών. Αλλά μπορεί αυτό που αναφέρετε να σημαίνει και ότι δεν βγήκαν πάρα πολλοί συνάδελφοι έκτοτε, πράγμα που είναι πολύ κακό και για τον τόπο μας και για εμάς τους παλαιότερους.
- Α: Πού οφείλεται αυτό πιστεύετε;
Α.Ι.: Έχει αλλάξει πάρα πολύ η εποχή. Ενώ έχει προχωρήσει πάρα πολύ π.χ. το κομμάτι της παραγωγής των δίσκων και μπορείς πια να ηχογραφήσεις και από το σπίτι σου με σχετικά φθηνά μέσα, εντούτοις λείπει το υλικό από κάτω. Και το υλικό βγαίνει πάντα σε εποχές που η κοινωνία το ζητά. Νομίζω ότι είμαστε ως κοινωνία μπερδεμένοι οπότε ζητάμε και μπερδεμένα πράγματα, οπότε και οι άνθρωποι δυσκολεύονται πολύ να νιώσουν τί αισθάνονται πραγματικά και να το μεταφράσουν αυτό σε τέχνη, είτε μουσική, είτε ζωγραφική-εικαστικά, είτε οποιαδήποτε άλλη τέχνη. Και γι’αυτό τα νέα παιδιά είναι αξιοθαύμαστα που προσπαθούν και κάνουν πράγματα.
- Α: Και όλο αυτό που περιγράφετε διογκώθηκε -θεωρείτε- την περίοδο της πανδημίας;
Α.Ι.: Ήταν μια δύσκολη περίοδος που έδωσε χρόνο σε όλους τους ανθρώπους, που κανείς μας δεν είχε προηγουμένως. Και μέσα σε αυτή την περίοδο ανακαλύπταμε όλοι ότι δεν ξέραμε αυτό τον χρόνο τί να τον κάνουμε, πώς να τον χειριστούμε δημιουργικά. Όλα τα προηγούμενα χρόνια λέγαμε «να είχα λίγο χρόνο». Ε, μας δόθηκε και πολλές φορές δεν ξέραμε τί να τον κάνουμε.
- «Η τουρκική εισβολή στην Κύπρο ό,τι δυσκολότερο έχω βιώσει»
Α: Τα χρόνια αυτά της πανδημίας είναι ό,τι δυσκολότερο έχετε βιώσει στη δική σας ζωή, καλλιτεχνική και μη;
Α.Ι.: Όχι, το πραξικόπημα και η τουρκική εισβολή στην Κύπρο είναι οπωσδήποτε κάτι πολύ πιο σκληρό και που άφησε πολύ πιο βαθύ το αποτύπωμά του σε ένα τεράστιο σύνολο ανθρώπων, σε όλους τους κατοίκους της Κύπρου, είτε ήταν μεγαλύτεροι από μένα, είτε ήταν η δική μου γενιά. Εγώ τότε ήμουν 4-5 χρονών (σ.σ. γεννηθείς το 1969). Στα 20 μου έφυγα από την Κύπρο σ’ ένα μεταπολεμικό τοπίο, σε μια ατμόσφαιρα ανασφάλειας, μια κατάσταση εγκατάλειψης και προδοσίας, με την αίσθηση του αδίκου συνεχώς και με τον καθημερινό φόβο για την επανάληψη μιας τέτοιας υπόθεσης. Αυτό ήταν πολύ πιο σκληρό από ο,τιδήποτε άλλο.
- Α: Ξεχωρίζετε κάτι απ’ όλα όσα έχετε κάνει μέχρι σήμερα;
Α.Ι.: Κάθε δίσκος που έχω κάνει έχει τον δικό του χαρακτήρα και αντικατοπτρίζει μια διαφορετική περίοδο και μια διαφορετική ηλικία. Υπάρχει μια κοινή γραμμή που ενώνει τους δίσκους μου μεταξύ τους, παρά το αραιό της κυκλοφορίας τους. Για ‘μένα δεν ξεχωρίζει ο ένας ή ο άλλος δίσκος.
«Δεν θεωρώ την περηφάνια αξία
που πρέπει να της επιτρέπουμε να μεγαλώνει μέσα μας»
- Α: Για ποιό ή ποιά από τα μουσικά ή μη πράγματα που έχετε κάνει ως σήμερα θα λέγατε ότι αισθάνεστε περήφανος;
Α.Ι.: Δεν αισθάνομαι περήφανος για τίποτα στη ζωή μου. Δεν θεωρώ την περηφάνια κάποια αξία που πρέπει να της επιτρέπουμε να μεγαλώνει μέσα μας, είναι το πρώτο βήμα προς την αλαζονεία, το πρώτο βήμα προς τη μισαλλοδοξία, το πρώτο βήμα προς τον ρατσισμό. Δεν είμαι περήφανος για τίποτα, είμαι ευγνώμων.
- Α: Σας έχει «σημαδέψει» κάποια συνεργασία-συνέργεια με κάποια από τις πολλές μεγάλες μουσικές μορφές που έχετε συνεργαστεί;
Α.Ι.: Είχα την τύχη να συνεργαστώ με όλους τους καλλιτέχνες που θαύμαζα στον ελληνικό χώρο και με αρκετούς καλλιτέχνες στο εξωτερικό. Με σπουδαίους μουσικούς που δυστυχώς δεν γίνονται τόσο διάσημοι, όσοι οι τραγουδιστές. Με σπουδαίους επίσης δημιουργούς όπως το Γιάννη Μαρκόπουλο που χάσαμε πολύ πρόσφατα. Τον αγαπούσα πολύ και έπαιζα μαζί του για 29 χρόνια. Είχα την ευλογία να γνωρίσω ανθρώπους που για τη δική μου ζωή ήταν σημαντικοί και γνωρίζοντάς τους να εμβαθύνω ακόμη περισσότερο στο έργο τους. Και αυτό ήταν που ενδιέφερε, να γνωρίσω κάποιον για να μου δώσει ένα έναυσμα να μπορέσω να εμβαθύνω περισσότερο μέσα στη δουλειά του και έπειτα μέσα στη δική μου.
«Νιώθω συνδεδεμένος με την Κρήτη,
οι Ακρίτες έχουμε μεταξύ μας μία σύνδεση πολύ βαθιά»
- Α: Πέραν του μεγάλου Γιάννη Μαρκόπουλου, ποιά η σχέση σας γενικώς με την Κρήτη;
Α.Ι.: Έχω όση σχέση έχουμε οι Κύπριοι με την Κρήτη. Οι Ακρίτες έχουμε γενικώς μεταξύ μας μία σύνδεση πολύ βαθιά. Πρώτη φορά το αναγνώρισα όταν είχα πάει μαζί με μια αντιπροσωπεία καλλιτεχνών από την Ελλάδα στη Γεωργία, όπου βρίσκονται Πόντιοι, που δεν μιλούν την κοινή νεοελληνική. Συνειδητοποίησα ότι ξαφνικά έκανα τον διερμηνέα γιατί μιλούσα τα πιο βαριά Κυπριακά που ήξερα και οι άνθρωποι τα καταλάβαιναν και καταλάβαινα και εγώ το δικό τους ιδίωμα. Έχουμε λοιπόν μια σύνδεση βαθιά και όχι μόνο γλωσσική, καταλαβαινόμαστε με έναν άλλον τρόπο και έχω και για την Κρήτη μεγάλη αγάπη και αισθάνομαι πολύ συνδεδεμένος με το νησί σας. Έρχομαι σχεδόν κάθε χρόνο, το κάθε μέρος έχει το δικό του χαρακτήρα, τα καλά και τα κακά τους- που λαϊκίζοντας οι περισσότεροι τα προσπερνάνε. Αλλά έχει και πάρα πολλά καλά, κρατά την παράδοσή της, θα ευχόμουν να κρατούσε μόνο τα ευεργετικά για την ανθρωπότητα πράγματα της παράδοσής της γιατί έχετε και άλλες παραδόσεις που δεν θα έπρεπε και τόσο. Το νησί όμως έχει γενικά ένα βάθος και οι άνθρωποι από την Κρήτη πάντα έχουν κάτι σημαντικό να σου πουν -κι έχεις κάτι σημαντικό να νιώσεις. Κάθε φορά που έρχομαι, έχω μια προσδοκία για την επίσκεψή μου αυτή.
«Δεν θα διάλεγα εύκολα τον δρόμο της πολιτικής»
- Α: Είστε γενικώς από τους καλλιτέχνες που εκφράζουν ανοιχτά τη γνώμη τους. Θα ασχολιόσασταν ποτέ ενεργά με την πολιτική;
Α.Ι.: Δεν νομίζω ότι θα διάλεγα εύκολα έναν τέτοιο δρόμο. Ίσως από υποχρέωση εάν αισθανόμουν ότι πραγματικά έχω να προσφέρω κάτι να έμπαινα στη διαδικασία, αλλά στο τέλος ξέρω ότι προσωπικά θα μου έκανε μεγάλη ζημιά, ζω ως άνθρωπος κάπως «μαζεμένα». Θα έπρεπε να συναναστραφώ πάρα πολύ κόσμο, να «κοιτάξω το τέρας κατάματα», όλα αυτά είναι δύσκολα πράγματα, θέλει μεγάλες ψυχικές δυνάμεις να τα αντέξει ένας άνθρωπος χωρίς να αλλοτριωθεί. Και δεν είμαι καθόλου βέβαιος ότι τις έχω.
- Α: Και θεωρείτε ότι γενικώς οι καλλιτέχνες πρέπει, είναι καλό να λένε ανοικτά τη γνώμη τους;
Α.Ι.: Δεν ξέρω. Μπορεί να είναι καλό, μπορεί να είναι κακό, όταν αισθάνεσαι ότι δε μπορείς να σιωπήσεις, αυτή η «φυλακή» που επιβάλλουμε πολλές φορές, σε «τρώει» από μέσα σου. Και γίνεται πολλές φορές μαρτύριο το να μην μιλάς. Ο καλλιτέχνης έχει το δικαίωμα όπως κάθε πολίτης είτε να μιλά όποτε θέλει, είτε να μην μιλάει ποτέ. Δεν κατέκρινα ποτέ κανέναν είτε γιατί μίλησε -ακόμη και εάν λένε πράγματα με τα οποία διαφωνώ απολύτως -είτε γιατί σιώπησε, ενώ κατ’ εμέ θα έπρεπε να μιλήσει. Η έκφραση του ανθρώπου είναι αναφαίρετο δικαίωμά του και δεν μπορούμε να παρεμβαίνουμε σε αυτό ή να τον κρίνουμε. Μπορούμε να κρίνουμε αυτά που λέει, αλλά όχι το γεγονός ότι μιλά ή όχι.
- Α: Πείτε μας δυο λόγια και για την επανένωση της μπάντας σας, με την οποία θα σας απολαύσουμε την Τετάρτη…
Α.Ι.: Παίζαμε πολλά χρόνια μαζί, είναι μια ιστορική μπάντα φτιαγμένη από πολύ σπουδαίους μουσικούς. Όταν πρωτοξεκινήσαμε να συνεργαζόμαστε ήμασταν πολύ νέοι. Είναι άνθρωποι από τους οποίους έμαθα πολλά, έζησα πολλές σημαντικές στιγμές και περιόδους της ζωής μου. Σταματήσαμε να παίζουμε μαζί για πάνω από δύο δεκαετίες και ξανασυναντηθήκαμε πέρυσι το καλοκαίρι και έκτοτε υπάρχει μια χαρά μεγάλη που δεν μειώνεται.
- Α: Κλείνοντας, η μουσική, το τραγούδι, τί είναι με «μια λέξη» για τον Αλκίνοο Ιωαννίδη;
Α.Ι.: Το τραγούδι είναι για ‘μένα η ασταμάτητη ανάσα της ανθρωπότητας μέσα στους αιώνες. Είναι η συνέχεια του ανθρώπου μέσα στον χρόνο.
ΝΙΚΟΣ ΣΓΟΥΡΟΣ
