Συνέντευξη: Πόπη Κοζύρη, Κωστής Παπαδάκης
Φιλοξενούμενος στην «ΑΝΑΤΟΛΗ της Κυριακής» είναι ένας από τους σημαντικότερους σύγχρονους λογοτέχνες της Λατινικής Αμερικής, ο Κουβανός συγγραφέας Λεονάρδο Παδούρα.
Ο πολυβραβευμένος συγγραφέας χαρτογραφεί μέσα από τη λογοτεχνία του και τις κοινωνικά φορτισμένες αστυνομικές του ιστορίες με πρωταγωνιστή τον Μάριο Κόντε την Ιστορία και τις αντιφάσεις της σύγχρονης Κούβας, όπως την βιώνει ο ίδιος στο πέρασμα των τελευταίων δεκαετιών.
Ο Παδούρα είναι ένας καλός φίλος της χώρας και του τόπου μας, τον οποίο επισκέπτεται κάθε χρόνο, φιλοξενούμενος της οικογένειας Φαρσάρη και της Αδριάνας Μαρτίνεζ – Φαρσάρη, Διευθύντριας του καταξιωμένου Φεστιβάλ Λογοτεχνία εν Αθήναις, που προάγει την ισπανόφωνη Λογοτεχνία στον ελληνικό χώρο.
Το Φεστιβάλ ΛΕΑ, με επίτιμο πρόεδρό του τον Έλληνα συγγραφέα Πέτρο Μάρκαρη, έχει, από το 2008 που ιδρύθηκε, κατορθώσει να γίνει το αδιαμφισβήτητο σημείο αναφοράς στη διάδοση της λογοτεχνικής δημιουργίας των λατινοαμερικανικών χωρών και της Ιβηρικής χερσονήσου στην Ελλάδα, ενώ παράλληλος στόχος είναι και η διάδοση της ελληνικής λογοτεχνίας στον ισπανόφωνο κόσμο.
Η συνομιλία με τον κ. Παδούρα αφορούσε το λογοτεχνικό του σύμπαν, τον πρωταγωνιστή του Μάριο Κόντε, αλλά και την κατάσταση στην Κούβα, που αποτελεί πάντα τον χώρο όπου πλέκει τους μύθους του. Οι αστυνομικές ιστορίες του δεν αποτελούν παρά την αφορμή για να κεντήσει γύρω τους το κοινωνικό και ιστορικό χρονικό της πατρίδας του που υπεραγαπάει και που δεν θέλησε να εγκαταλείψει ποτέ, όσο δύσκολη και αν γίνεται η εκεί διαβίωση…
Ακολουθεί η συνέντευξη, η οποία έγινε μικτά στα αγγλικά και στα ισπανικά, όπου χρειαστήκαμε τη βοήθεια της κ. Μαρτίνεζ:
- ΕΡΩΤΗΣΗ: Είστε ένας συγγραφέας αγαπητός στο ελληνικό αναγνωστικό κοινό. Στο βιβλιοπωλείο «Καρτέρη» μας έλεγαν ότι ιδίως αυτές τις ημέρες έδωσαν πολλά μυθιστορήματά σας. Θα θέλατε να μου σχολιάσετε αυτή την επαφή με την Ελλάδα και τον Έλληνα αναγνώστη; Σε μια συνέντευξή σας, σας ακούσαμε να αυτο-τοποθετείστε στη «μεσογειακή» αστυνομική λογοτεχνία, προφανώς λόγω του κοινωνικού σχολιασμού που κάνετε μέσα από τη γραφή σας.
ΠΑΔΟΥΡΑ: Είναι δυο ερωτήματα στην πραγματικότητα. Κατ’ αρχήν η σχέση μου με την Ελλάδα είναι κυρίως πολιτιστική. Επειδή στο προπανεπιστημιακό επίπεδο (σ.σ. ισοδυναμεί με το δικό μας Λύκειο) σπουδάζαμε Κλασική Ελληνική Φιλολογία. Ένας λόγος που έγινα βιβλιόφιλος ήταν όταν στο σχολείο αυτό ο Βιβλιοθηκονόμος με είδε να διαβάζω Όμηρο και Ιλιάδα από ένα μικρό βιβλίο. Και με πήρε στη βιβλιοθήκη και μου είπε, «αν διαβάσεις αυτό εδώ δεν θα μάθεις τίποτα. Περιέχει δυο μόνο μέρη της Ιλιάδας. Έχω εδώ το πλήρες έργο, αλλά υπάρχει σε ένα μόνο αντίτυπο. Αν είσαι σοβαρός, θα πάρω το ρίσκο και θα σε εμπιστευτώ.» Και μου το έδωσε και διάβασα όλη την Ιλιάδα. Και κατέληξα έχοντας διαβάσει όχι μόνο την Ιλιάδα, αλλά και την Οδύσσεια και έπειτα Αισχύλο, ακόμα και Βιργίλιο, την «Αινειάδα», για να μάθω τι θα γίνει με τον Αινεία!
- ΕΡΩΤΗΣΗ: Και όλα αυτά πριν τελειώσετε το σχολείο!
ΠΑΔΟΥΡΑ: Ναι, στα 17 μου.
ΠΑΔΟΥΡΑ: Ο ελληνικός ήταν ένας κόσμος που ήθελα να τον ξέρω. Στην αρχή του αιώνα ο εκδότης μου στην Βαρκελώνη έκανε μια επαφή με τον εκδοτικό οίκο Καστανιώτης μέσω του Ανταίου Χρυσοστομίδη και διάβασε τα βιβλία μου και αποφάσισε να τα τυπώσει. Και έτσι ξεκίνησε. Αλλά εν μέσω όλων αυτών εμφανίστηκε και ένα μικρό Φεστιβάλ – το Λογοτεχνικό Φεστιβάλ εν Αθήναις – και έτσι ξεκίνησε η έντονη σχέση μου με το ελληνικό αναγνωστικό κοινό, γιατί το ΛΑΕ ήταν ένα «μπαλκόνι» για να παρουσιαστεί στην Ελλάδα η σύγχρονη ισπανόφωνη λογοτεχνία. Και αυτό δεν αφορά μόνο εμένα, αλλά πολλούς ακόμα συγγραφείς, μερικούς από τους σημαντικότερους ισπανόφωνους λογοτέχνες, όπως τον Χουάν Γκαμπριέλ Βάσκεθ, τον Αραμπούρο, τον Έκτορ Αμπάδ Φασιολίνσε. Πολλούς που ήρθαν στο Λογοτεχνία εν Αθήναις.
Ακόμα και πριν ξεκινήσει αυτό το ταξίδι με τον Καστανιώτη και το φεστιβάλ ΛΕΑ ήταν οι παρουσιάσεις με τον Πέτρο Μάρκαρη, που εκδίδει στον ίδιο με μένα εκδοτικό οίκο στην Ισπανία. Βρήκα πως ο Μάρκαρης, ο Μονταλμπάν, ο Καμιλλέρι, όλοι είναι συγγραφείς που έχουν πάνω κάτω τα ίδια με μένα ενδιαφέροντα στην αστυνομική λογοτεχνία. Χρησιμοποιούν τη μυθοπλασία για να κάνουν έρευνα στην σύγχρονη κοινωνία. Υπάρχει έντονος κοινωνικός χαρακτήρας στα μυθιστορήματά μας με τους χαρακτήρες που συναντάμε σε κάθε συγκεκριμένη κοινωνία, αλλά έχουμε πολλά κοινά όχι μόνο στον τρόπο που αντιλαμβανόμαστε τη λογοτεχνία, αλλά και στον τρόπο που δημιουργούμε την πλοκή, γιατί για μας είναι πιο σημαντικά τα πράγματα που θέλουμε να πούμε, παρά το αίνιγμα, το μυστήριο. Είναι πιο σημαντική η ανάλυση της κοινωνίας στο μυθιστόρημά μας, παρά το να δημιουργήσουμε μια πολύ περίπλοκη υπόθεση αστυνομικού μυστηρίου.
Και όλα αυτά τα πράγματα, η σχέση μου με τον εκδοτικό οίκο, το φεστιβάλ, ο χαρακτήρας της λογοτεχνίας μου, συνέβαλαν στη δημιουργία αυτής της σχέσης με το ελληνικό αναγνωστικό κοινό.
Εγώ θα έλεγα ότι νιώθω πολύ ευτυχισμένος βλέποντας να γεμίζει το αμφιθέατρο με ανθρώπους που διαβάζουν τα βιβλία μου και θέλουν να τους τα υπογράψω, γιατί για μένα δεν είναι ένα θαύμα που έγινε ξαφνικά, αλλά προϊόν πολύ σκληρής δουλειάς για πολλά χρόνια. Και είμαι πολύ ευτυχής για αυτή τη διαδρομή στη λογοτεχνία και ιδίως με τους Έλληνες αναγνώστες, γιατι για μένα δεν είναι ο εκδοτικός οίκος, δεν είναι το φεστιβάλ, δεν είναι το είδος της λογοτεχνίας, το πιο σημαντικό είναι να ψάχνεις να βρεις αυτούς τους αναγνώστες, γιατί αυτό είναι το τέλος της διαδικασίας που ξεκινώ στο μικρό μου στούντιο, στο σπίτι μου στην Αβάνα και έχω τη δυνατότητα να βρεθώ με αυτούς τους αναγνώστες.
- ΕΡΩΤΗΣΗ: Είναι εντυπωσιακό πως με μια απάντησή σας απαντήσατε στις περισσότερες από τις ερωτήσεις που είχα σημειώσει εδώ!
ΠΑΔΟΥΡΑ: Είναι το αποτέλεσμα πολλών χρόνων εξάσκησης! (γέλια)
- ΕΡΩΤΗΣΗ: Ωστόσο ξεπήδησαν νέες ερωτήσεις! Κάτι που μου φάνηκε σημαντικό. Όταν ήσασταν 16 χρονών στην Κούβα, η σχολική βιβλιοθήκη είχε Όμηρο, Αισχύλο, μια μεγάλη βιβλιοθήκη με έργα αρχαιοελληνικής γραμματείας. Ήταν για μας μεγάλη έκπληξη ότι οι σπουδές στην Κούβα αφορούσαν την αρχαιοελληνική φιλολογία.
ΠΑΔΟΥΡΑ: Αυτή δεν ήταν μια νέα βιβλιοθήκη. Υπήρχε στο σχολείο πριν την Επανάσταση. Ήταν το δεύτερο Ινστιτούτο της Βίβορα, είναι μια γειτονιά πολύ σημαντική για τον Μάριο Κοντε. Τώρα, δεν υπάρχει. Στην Κούβα, υπάρχουν πολλά προβλήματα σε όλα τα επίπεδα. Έπειτα σπούδασα Φιλολογία στο Πανεπιστήμιο· εγώ διάλεξα ως ειδικότητα τα Λατινικά, όχι τα Ελληνικά, αλλά σπουδάζαμε όλους τους συγγραφείς και την αρχαία ελληνική φιλοσοφία. Με ένα πρόβλημα: διαβάζαμε τη φιλοσοφία που δημιουργήθηκε πριν τον Μαρξισμό από την οπτική του Μαρξισμού! Και πώς να δεις τον… Ηρόδοτο από την οπτική του Μαρξισμού; Πρέπει να είσαι στην φιλοσοφία του για να καταλάβεις την φιλοσοφία του και αυτή η διαδικασία ήταν πολύ περίπλοκη για εμάς. Αλλά ξέρουμε τα ουσιώδη για Πλάτωνα, Αριστοτέλη και τους προσωκρατικούς. Τώρα δεν ξέρω τι συμβαίνει στην Εκπαίδευση στην Κούβα.
- ΕΡΩΤΗΣΗ: Πολλοί συγγραφείς δεν ζουν στη χώρα τους. Ο Αραμπούρου δεν ζει στη Βασκονία, αλλά στη Γερμανία, ο Βασιλικός δεν ζούσε στην Ελλάδα, αλλά στη Γαλλία. Αλλά εσείς επιλέξατε να μείνετε και να ζήσετε στην πατρίδα σας. Βλέπετε τα πράγματα διαφορετικά ζώντας στη χώρα σας όλη σας τη ζωή. Διάβασα ότι ζείτε στο ίδιο σπίτι που γεννηθήκατε. Είναι πολύ συγκινητικό. Και να λάβουμε υπ’ όψη μας ότι η Κούβα δεν είναι το ευκολότερο μέρος για να ζεί κανείς. Και εσείς είχατε την ευκαιρία να μείνετε κάπου αλλού στον κόσμο. Ωστόσο, είστε ένας αυθεντικός Κουβανός συγγραφέας, που ζει και γράφει στη χώρα του.
ΠΑΔΟΥΡΑ: Δεν ξέρω για τους άλλους. Ο καθένας έχει το δικαίωμα της επιλογής του και είναι σεβαστό. Στην περίπτωσή μου ήταν μια συνειδητή απόφαση να παραμείνω και να γράφω στην Κούβα, να διατηρήσω τις προσωπικές και λογοτεχνικές μου σχέσεις. Γιατί η Κούβα είναι πρώτα απ’ όλα ο Πολιτισμός μου, ανήκω στον κουβανέζικο πολιτισμό, στην κουβανέζικη λογοτεχνική παράδοση, στον κουβανέζικο τρόπο ζωής, που είναι πολύ σημαντικός. Η Κούβα επίσης είναι ο τόπος που μου έδωσε τις ιστορίες, τα επιχειρήματα, τις συγκρούσεις, για να θέλω να γράψω. Στην αρχή της καριέρας μου αποφάσισα να γράψω ένα κοινωνικό χρονικό της σύγχρονης ιστορίας της Κούβας μέσα από το χαρακτήρα του Μάριο Κόντε και των άλλων ηρώων μου. Με τη γενιά μου στο επίκεντρο αυτής της έρευνας. Ο Μάριο Κόντε ήταν ένας άνθρωπος της γενιάς μου. Πάντα προσπαθούσα να είμαι κοντά σ’ αυτήν την πραγματικότητα. Είναι ουσιώδες για μένα. Ακόμα και στη χρήση της γλώσσας, που αλλάζει γιατί είναι ένα ζωντανό όργανο. Και οι ήρωές μου αλλάζουν τον τρόπο που μιλούν.
Και επίσης στην αρχή της καριέρας μου, δεν είχαμε πολλά υλικά πράγματα. Ηλεκτρικό, ίντερνετ, αλλά είχα κάτι που είναι το πιο σημαντικό για έναν συγγραφέα. Χρόνο. Το χρόνο που μου επέτρεψε να γράψω το πρώτο μου βιβλίο και έπειτα τα βιβλία που ακολούθησαν όταν άρχισα να εκδίδω στην Ισπανία.
- ΕΡΩΤΗΣΗ: Λογοκρισία; Αυτό-λογοκρισία;
ΠΑΔΟΥΡΑ: Λογοκρισία υπάρχει στην Κούβα. Επειδή οι εκδοτικοί οίκοι ανήκουν στο Κράτος, όλα είναι κρατικά. Είναι σαν μια πέτρα στον λαιμό για έναν λογοτέχνη. Έχει επηρεάσει τον τρόπο που οι συγγραφείς παρουσιάζουν την πραγματικότητα. Και για να αποφύγουν την λογοκρισία, οι συγγραφείς επιλέγουν την αυτό-λογοκρισία. Η λογοκρισία είναι εξωτερική, αλλά η αυτο-λογοκρισία είναι ευνουχισμός. Και οι περισσότεροι Κουβανοί συγγραφείς πρέπει να το κάνουν.
Για να μπορέσω να ξεφύγω αυτή τη διαδικασία, εγώ κατάφερα από νωρίς να εκδίδω τα έργα μου στην Ισπανία. Κάποια από τα προηγούμενα βιβλία μου είχαν υποστεί κάποια λογοκρισία. Το πρώτο βιβλίο του Μάριο Κόντε δεν βραβεύθηκε παρ’ότι η επιτροπή πίστευε ότι ήταν το καλύτερο σε ένα διαγωνισμό. Αλλά ο ισπανικός εκδοτικός οίκος στον οποίο εκδίδω τα έργα μου, μου επιτρέπει να γράφω από το σπίτι μου στην Αβάνα και να τα στέλνω κατευθείαν ηλεκτρονικά στον εκδότη μου στην Βαρκελώνη και δεν υφίστανται λογοκρισία.
Αυτός ο εκδότης ήταν ένα παράθυρο στην ελευθερία. Και επίσης κυριολεκτικά ήμουν ο πρώτος ανεξάρτητος συγγραφέας στην Κούβα. Και πάντα υπερασπίζομαι αυτή την ελευθερία να γράφω.
Πολλά βιβλία μου είχαν εκδόσεις και στην Κούβα, γιατί ο ισπανικός εκδοτικός οίκος μου επέτρεπε να εκδοθούν και στην Κούβα, για τους αναγνώστες εκεί. Ακόμα και «Ο άνθρωπος που αγαπούσε τα σκυλιά» εκδόθηκε και ξαναεκδόθηκε στην Κούβα. Αλλά τα τελευταία έξι μου βιβλία δεν εκδίδονται εκεί. Μου λένε ότι δεν υπάρχει χαρτί και είναι αλήθεια, αλλά ξέρω ότι δεν υπάρχει και η θέληση να τα εκδώσουν… Εγώ στην πραγματικότητα είμαι συγγραφέας – φάντασμα για την Κούβα. Ούτε συνεντεύξεις, ούτε εμφανίσεις στην τηλεόραση ή στο ραδιόφωνο. Και οι αναγνώστες στην Κούβα πρέπει να είναι δημιουργικοί για να καταφέρουν να με διαβάσουν. Ας πούμε, τα βιβλία μου φτάνουν από το εξωτερικό, από φίλους, συγγενείς. Επίσης πολλοί αναγνώστες δεν μπορούν να τα αγοράσουν, γιατί το κόστος ενός βιβλίου είναι ένας μηνιαίος μισθός. Άλλοι προμηθεύονται ψηφιακές πειρατικές κόπιες. Μόλις κυκλοφορήσει το βιβλίο μου μετά από μια εβδομάδα έχει γίνει ψηφιακή πειρατική κόπια. Και μου αρέσει αυτό. Γιατί είναι μια άσκηση ελευθερίας. Πιστεύω ότι κανείς δεν έχει το δικαίωμα να μας λέει τι να διαβάζουμε ή να γράφουμε.
Και θα κλείσω την απάντηση στην ερώτηση με αυτό: η αληθινή λογοτεχνία μπορεί να γίνει μόνο μέσα σε ελευθερία. Αλλά ο συγγραφέας πρέπει να έχει κάποια ηθικά όρια μέσα του. Δεν εννοώ πολιτικά, οικονομικά ή κοινωνικά. Δεν πρέπει η λογοτεχνία να χρησιμοποιηθεί μεταφέροντας ομοφοβικά, ξενοφοβικά, ρατσιστικά μηνύματα. Δεν εννοώ ότι δεν μπορείς να γράψεις για χαρακτήρες ομόφοβους, ξενόφοβους, ή ρατσιστές. Γιατί άλλο είναι ο συγγραφέας και άλλο ο ήρωάς του.
- ΕΡΩΤΗΣΗ: Θέλαμε πάντα να επισκεφτούμε την Κούβα. Ήταν ένας «μύθος». Για τη μουσική, την επανάσταση, τα χρώματα, την ατμόσφαιρα.
ΠΑΔΟΥΡΑ: Η Κούβα είναι μεγαλύτερη από τη γεωγραφία της. Είναι ένα νησί στην Καραϊβική πολύ μικρό, αλλά με μεγάλη προβολή στον κόσμο και με πολλά στοιχεία που επέτρεψαν αυτή την προβολή, όπως η μουσική, η κουβανέζικη μουσική που έχει ταξιδέψει σε όλο τον κόσμο, η ζάχαρη, το ταμπάκο, το ρούμι, οι παραλίες. Αλλά από την άλλη πλευρά ο κουβανέζικος πολιτισμός διαχύθηκε σε όλο τον κόσμο, για παράδειγμα η Αλίσια Αλόνσο που ήταν μια πολύ σημαντική χορεύτρια μπαλέτου παγκοσμίως. Ακόμα, για παράδειγμα, ο Χάρολντ Μπλουμ ανέφερε στο βιβλίο του «Ο Δυτικός Κανόνας» σαράντα συγγραφείς ισπανόφωνους, οι οποιοι διαμορφώνουν τον «Κανόνα» του 20ου αιώνα της ισπανόφωνης λογοτεχνίας, πέντε απ’ αυτούς είναι από την Κούβα. Όλα αυτά στα τελευταία 60 χρόνια στο σύστημα της Επανάστασης και με σημαντικές – δεν θα πω χαρισματικές – προσωπικότητες όπως ο Φιντέλ Κάστρο και ο Τσε Γκεβάρα. Αυτό σημαίνει ότι όλα τα στοιχεία του μύθου ήταν εκεί.
Και για να είμαστε ειλικρινείς η Κούβα άλλαξε πολύ με την Επανάσταση. Και αυτή η διαδικασία της Επανάστασης είχε συνέπειες. Προσπάθησε να παραμείνει αιώνια και αυτό ήταν το πρόβλημα. Έξω από την Κούβα υπάρχουν τα στοιχεία του κουβανέζικου μύθου, αλλά μέσα στην Κούβα εμείς υποφέρουμε τις συνέπειές του. Και τα τελευταία 30 χρόνια οι συνθήκες ζωής έγιναν πολύ δύσκολες. Αυτή τη στιγμή είναι ιδιαίτερα δύσκολες. Τα πάντα μας λείπουν: ηλεκτρισμός, νερό, φαγητό, φάρμακα.
Ένα μέρος του προβλήματος οφείλεται στο εμπάργκο των ΗΠΑ, αλλά ένα μέρος προέρχεται και από την κοινωνικο-οικονομικο- πολιτική δομή της Κούβας, που δεν λειτουργεί πια. Τελευταία έχουν ληφθεί μέτρα οικονομικού χαρακτήρα που ακόμα και σε μένα δημιουργούν εκπλήξεις. Είδα πως ακόμα και οι μικρές επιχειρήσεις κλείνουν επειδή δεν επιτρέπεται να έχουν ιδιωτικές εταιρίες. Και ξαφνικά τώρα αν έχεις χρήματα μπορείς να ανοίξεις ακόμα και ιδιωτική τράπεζα! Αλλά αυτά τα μέτρα αλλάζουν το κοινωνικο-οικονομικό σύστημα και έχουν πολλές συνέπειες στη ζωή των κατοίκων. Φαίνεται ότι θέλουν να κρατήσουν το πολιτικό σύστημα χωρίς αλλαγές, δεν ξέρω αν θέλουν να επιβάλλουν σύστημα σαν της Κίνας ή του Βιετνάμ, αλλά για να είμαι ειλικρινής πολλά από τα στοιχεία του πολιτικού μύθου της Κούβας έχουν εξαφανιστεί. Ελπίζω ότι δεν θα χαθούν και τα άλλα στοιχεία του πολιτισμού, της μουσικής, της λαϊκής παράδοσης.
- ΕΡΩΤΗΣΗ: Ο Μάριο Κόντε δημιουργήθηκε ως ένας αντι-αστυνομικός, ένας διανοούμενος που αναζητά την αλήθεια όχι μόνο πίσω από τα εγκλήματα, αλλά και μέσα στην κουβανική πραγματικότητα. Ο Μάριο Κόντε, είναι το alter ego του Παδούρα; Ο ήρωας που έπλασε για να μπορεί να σχολιάσει την κοινωνία όπου ζει; Σε μια εποχή που ένα τέτοιου είδους σχόλιο θα ήταν απαγορευμένο σε ένα αυστηρό καθεστώς; Και επίσης, ο Μάριο Κόντε είναι ένας μελαγχολικός άνθρωπος. Είναι κάτι που αφορά το alter ego σας ή την γενιά σας;
ΠΑΔΟΥΡΑ: Ο Μάριο Κόντε δεν είναι το alter ego μου. Τον έκανα να είναι αστυνομικός, γιατί στην Κούβα δεν νοούνταν διαλεύκανση ενός εγκλήματος από ένα πρόσωπο που δεν είναι αστυνομικός. Γιατί το έγκλημα διερευνάται μόνο από αστυνομικό σώμα. Αλλά δεν ήθελα να είναι ο κλασικός Κουβανός αστυνομικός, ούτε ο κλασικός αστυνομικός λογοτεχνικός χαρακτήρας στην Κούβα. Και έτσι άρχισα να φτιάχνω ένα παράξενο δημιούργημα, έναν «Φρανκεστάιν», στον οποίο υπάρχει η ικανότητα να κάνει έρευνες και να λύνει εγκλήματα, αλλά συγχρόνως να ζει και τη ζωή του με έναν τρόπο και σε συνθήκες που δεν θα μπορούσαν οι αστυνομικοί πραγματικά να κάνουν αυτή την δουλειά. Ο Μάριο Κόντε έχει την επιθυμία να γράψει, να γίνει συγγραφέας. Έτσι στον «Έντιμο Άνθρωπο» του επέτρεψα να γράψει αυτός ένα μέρος του βιβλίου [γέλια]. Έχει προτερήματα και ελαττώματα που τον κάνουν ανθρώπινο.
Μου δίνει τα μάτια του για να βλέπω την πραγματικότητα και πρέπει να έχει μια κριτική ματιά στην πραγματικότητα που βλέπει, για να μπορεί να δει τις σκοτεινές πτυχές της. Σε αυτά τα 35 χρόνια που ο χαρακτήρας του με συνοδεύει, έχει δει την εξέλιξη της κοινωνίας και έχει χάσει την γοητεία του, αποκτώντας μελαγχολία για τους καιρούς που περνούν. Όχι μόνο γιατί οι παλιοί καιροί ήταν καλύτεροι, αλλά και επειδή ήμασταν μικρότεροι και μπορούσαμε να είμαστε πιο ευτυχείς.
Στο τελευταίο μου βιβλίο «Αβάνα» – είναι ένα δοκίμιο, όχι μυθιστόρημα – μπορείτε να δείτε καλύτερα τη σχέση μου με τον Μάριο Κόντε όπου φαίνεται πως εξελίχθηκε ο χαρακτήρας του αλλά και ο τρόπος που βλέπω την Αβάνα, που είναι ο τρόπος που τη βλέπει. Και κάτι που συμβαίνει με αυτόν τον χαρακτήρα και με ανησυχεί είναι ότι γερνάει με την ίδια ταχύτητα που γερνώ και εγώ [γέλια] και κοιτάζει τη ζωή ενός ανθρώπου από την προοπτική ενός ανθρώπου της τρίτης ή της τέταρτης ηλικίας.
Αλλά δεν αποκαλύπτεις κάτι όταν λες ότι η ζωή είναι διαφορετική στα 30 από τα 70 σου! Και πρέπει να ξεκαθαρίσω ότι το ότι γερνάμε δεν σημαίνει ότι γινόμαστε πιο σοφοί. Απλώς γερνάμε… [γέλια]
Και γράφω τώρα ένα μυθιστόρημα με τον Κόντε στα 70 του, την ηλικία μου. Δεν ξέρω πώς θα εξελιχθεί, γιατί είμαι ακόμα στην αρχή, αλλά είναι μια ιστορία ενός Ισπανού που έρχεται στην Κούβα και αναζητά κάποιον λόγω μιας κληρονομιάς. Πρόκειται για μια μετάβαση στην πραγματικότητα της σύγχρονης Κούβας. Αυτό είναι μέρος του στόχου μου, να περιγράψω σε ένα χρονικό την σύγχρονη πραγματικότητα, που έχει υποστεί πολλές αλλαγές, που μπορούν να ερμηνευθούν οικονομικά. Αλλά το ξέρουμε ήδη, αυτές οι οικονομικές αλλαγές μπορούν να φέρουν και πολιτικές μεταβολές.
Θα πρέπει όμως να λάβουμε υπ’ όψη μας και το ότι η κυβέρνηση των ΗΠΑ πιέζει πάρα πολύ την Κούβα. Και όλα αυτά έχουν συνέπεια την καταστροφή της ζωής των κατοίκων και της κοινωνίας….
Για το ΛΕΑ και το ενδεχόμενο να έρθει στον Άγ. Νικόλαο ξανά
Τη συνέντευξή μας, ο κ. Παδούρα έκλεισε με μια αναφορά στο Φεστιβάλ ΛΕΑ:
ΠΑΔΟΥΡΑ: Είναι πολύ σημαντικό να αναγνωρίσουμε τη σημασία του Φεστιβάλ ΛΕΑ στην προώθηση της ισπανικής και της λατινοαμερικανικής λογοτεχνίας. Πολλοί από τους συγγραφείς που ήρθαμε στο φεστιβάλ αναζητάμε τρόπους για να γίνει πιο ορατό και τρόπους υποστήριξής του.
Του χρόνου θα θέλαμε να τιμήσουμε τον Πέτρο Μάρκαρη που ήταν ο επίτιμος πρόεδρος του φεστιβάλ όλα αυτά τα χρόνια και ένας πολύ σημαντικός κρίκος σε αυτή τη σχέση των συγγραφέων της Λατινικής Αμερικής και της Ελλάδας. Και μετά το Φεστιβάλ Χανίων στα Χανιά, όπου συμμετείχαμε οι Ισπανόφωνοι συγγραφείς, θα θέλαμε τα επόμενα χρόνια να πραγματοποιηθεί και στον Άγ. Νικόλαο. Θεωρούμε ότι είναι σημαντικό. Προσπαθούμε να μεταφέρουμε την ισπανόφωνη λογοτεχνία παντού και σε όλο τον ελληνικό χώρο.
Είναι σημαντικό να έρθουν και οι Ισπανοί εκδότες στην Ελλάδα. Καταφέραμε μέσω του φεστιβάλ να έρθουν και Έλληνες συγγραφείς σε επαφή με ισπανικούς εκδοτικούς οίκους. Μέχρι τώρα είναι πολύ λίγοι – δυο τρεις – οι Έλληνες συγγραφείς που βιβλία τους εκδίδονται στην Ισπανία και κυρίως από περιφερειακούς μικρούς εκδοτικούς οίκους και είναι σημαντικό να δείξουμε την ελληνική λογοτεχνία στην Ισπανία. Εξίσου σημαντικό με το να δείξουμε την ισπανική Λογοτεχνία στην Ελλάδα.
* Να αναφέρουμε κλείνοντας ότι η Αδριάνα Μαρτίνεζ – Φαρσάρη έχει φέρει το Φεστιβάλ Λογοτεχνία Εν Αθήναις στον Άγ. Νικόλαο τρεις φορές στο παρελθόν, με εκδηλώσεις που πραγματοποιήθηκαν στο Αρχαιολογικό Μουσείο, στο ΡΕΞ και στη Λίμνη. Μεταξύ των φιλοξενούμενων συγγραφέων ήταν και ο Λεονάρδο Παδούρα, του οποίου το τελευταίο βιβλίο παρουσιάστηκε τότε στον τόπο μας, αλλά, στην πρώτη εκδήλωση, και ο καταγόμενος από τη Βασκονία Φερνάντο Αραμπούρο, ένας από τους μεγαλύτερους σύγχρονους Ισπανόφωνους συγγραφείς. Όμως είναι πολλοί οι ισπανόφωνοι λογοτέχνες που έρχονται και μένουν στις διακοπές τους στα διαμερίσματα της οικογένειας Φαρσάρη μετά την διοργάνωση του Φεστιβάλ ΛΕA και οι περισσότεροι θα ήθελαν να απευθυνθούν και στην τοπική μας κοινωνία. Προσδοκάμε λοιπόν αυτό να γίνει εφικτό την επόμενη χρονιά.
