Ολοκληρώθηκε με επιτυχία η επιχείρηση μεταφοράς στη νήσο Σπιναλόγκα των απαραίτητων μηχανημάτων της αναδόχου κατασκευαστικής εταιρείας, καθώς και δομικών υλικών, ανοίγοντας τον δρόμο για την υλοποίηση ενός σημαντικού έργου υποδομής. Τα υλικά και ο εξοπλισμός που αποβιβάστηκαν στο νησί με την σύμφωνη γνώμη και εγκρίσεις των αρμόδιων Υπηρεσιών κρίθηκαν απολύτως απαραίτητα για τις νέες κατασκευές που θα υλοποιηθούν. Την επίβλεψη για την επιτυχή φορτοεκφόρτωση και μεταφορά καθ’ όλη την διάρκεια της ημέρας είχε η Λιμενική Αρχή Ελούντας.
Το έργο αποσκοπεί στην αναβάθμιση των παρεχόμενων υπηρεσιών προς τους χιλιάδες επισκέπτες του ιστορικού μνημείου, ενισχύοντας περαιτέρω τη θέση της Σπιναλόγκας ως έναν από τους κορυφαίους πολιτιστικούς προορισμούς της χώρας. Ως σήμερα στη Σπιναλόγκα υπήρχε ένα στοιχειώδες κτίσμα που χρησιμοποιείτο ως εκδοτήριο, ενώ δεν υπήρχε πωλητήριο αντικειμένων και αναμνηστικών αντικειμένων από την πώληση των οποίων έχει έσοδα ο ΟΔΑΠ.
Το έργο αφορά το σύνολο των οικοδομικών και ηλεκτρομηχανολογικών εργασιών που απαιτούνται για την ανέγερση του Πωλητηρίου ΟΔΑΠ καθώς και εκδοτηρίου εισιτηρίων στον Α.Χ. της νησίδας Σπιναλόγκας. Διευκρινίζεται ότι δεν θα υλοποιηθεί η κατασκευή του δεύτερου τμήματος της λιθόκτιστης ράμπας και η μεταλλική πεζογέφυρα. Ο προϋπολογισμός του έργου ήταν 690.000 (+ΦΠΑ).
Το λεπροκομείο και το νοσοκομείο
Το υπουργείο Πολιτισμού υλοποιεί το σχέδιο αναβάθμισης των υπηρεσιών και ανάδειξης της μεγάλης ιστορικής αξίας του νησιού που έχει προαναγγείλει η υπουργός Λίνα Μενδώνη, μέσα από μια ολοκληρωμένη διαχείριση του χώρου, με συγκεκριμένες χρήσεις των κτιρίων στη βάση μιας βιώσιμης αναπτυξιακής αξιοποίησης. Σ’ αυτό εντάσσεται και η αναστήλωση υφιστάμενων κτιρίων που εκτελείται στο ενετικό φρούριο, για την ανάδειξη, συντήρηση και προστασία της κληρονομιάς που μας έχει αφήσει η Σπιναλόγκα.
Απαντώντας σε ερώτηση της ΑΝΑΤΟΛΗΣ, η αναπληρώτρια προϊσταμένη της Εφορείας Αρχαιοτήτων Λασιθίου Βάσω Ζωγραφάκη είπε ότι στον σχεδιασμό, εκτός από τις σημαντικές αναστηλωτικές παρεμβάσεις και εργασίες ανάδειξης και αποκατάστασης του κτηριακού αποθέματος του νησιού που βρίσκονται σε εξέλιξη και εκτός από τα έργα προσβασιμότητας και αναβάθμισης του εκδοτηρίου-πωλητηρίου, περιλαμβάνεται και η αποκατάσταση των κτηρίων του Λεπροκομείου, των κοιτώνων και του νοσοκομείου, με σκοπό τη φιλοξενία εκθέσεων για την ιστορία και τη μνήμη της νησίδας. Προς το παρόν θα υλοποιηθεί η φάση κατασκευής του εκδοτηρίου-πωλητηρίου μόνο. Σε εξέλιξη είναι η επικαιροποίηση των μελετών που αφορούν τα κτίρια του λεπροκομείου και του νοσοκομείου, τα οποία θα αποτελέσουν αντικείμενο επόμενης δημοπράτησης.
Πολιτισμικό παλίμψηστο
Όπως εξάλλου έχει δηλώσει η ίδια η υπουργός Πολιτισμού, επιδιώκει να αναδειχθεί το πολιτισμικό παλίμψηστο της Σπιναλόγκας, η ιστορία της, όπως αυτή εκφράζεται μέσα από τις διαφορετικές περιόδους κατοίκησης και τις ιδιαίτερες συνθήκες που διαμορφώθηκαν σε αυτές. Οι Ενετοί μετέτρεψαν έναν άγονο βράχο σε ισχυρό φρούριο, οι μουσουλμάνοι σε ένα από τα ισχυρότερα οικονομικά και εμπορικά κέντρα της περιοχής, ενώ οι ασθενείς του Λεπροκομείου δημιούργησαν μια κοινωνία αλληλεγγύης.
Η μόνιμη έκθεση
Για την οργάνωση της μόνιμης έκθεσης θα αξιοποιηθούν τα κτίρια των κοιτώνων του Λεπροκομείου και το κτίριο του νοσοκομείου. Χωρίζεται σε τέσσερις μεγάλες εννοιολογικά αυτοτελείς ενότητες και μια μικρή ενότητα με τη διαχρονία της κατοίκησης της νησίδας, σύμφωνα με την ανακοίνωση του υπουργείου Πολιτισμού. Ουσιαστικά καλύπτει χρονολογικά μια περίοδο από το 16ο αι. (ενετική) έως τον 20ο αι. (1957, τελευταίο έτος λειτουργίας του Λεπροκομείου).
Ολοκληρωμένη μουσειακή εμπειρία
Στους επιμέρους στόχους εντάσσονται οι αναφορές στο φυσικό περιβάλλον της περιοχής γύρω από το νησί, η δημιουργία μιας αφήγησης που να βοηθά στην καλύτερη κατανόηση των μνημείων και να ενθαρρύνει μια ολοκληρωμένη μουσειακή εμπειρία, η διαχείριση της μνήμης και της «δύσκολης κληρονομιάς». Η ανάδειξη των ιστοριών των ανθρώπων που κατοίκησαν το νησί και των αντικειμένων, αλλά και το εποπτικό υλικό της συλλογής, έχουν ως στόχο να βοηθήσουν τον επισκέπτη να βιώσει την ιδιαιτερότητα της ζωής στο νησί.
Στο κτίριο του νοσοκομείου προβλέπεται η διαμόρφωση αίθουσας πολλαπλών πολιτιστικών χρήσεων (για περιοδικές εκθέσεις, διαλέξεις, συνέδρια και εκδηλώσεις), χώρος αναψυκτηρίου και εξυπηρέτησης των επισκεπτών. Όλα τα κτίρια προβλέπεται να είναι προσβάσιμα σε ΑμεΑ με τη χρήση ραμπών και ανελκυστήρων.
Η έγκριση της μουσειολογικής μελέτης αποσκοπεί στη μουσειακή επανάχρηση των κτηρίων του Λεπροκομείου, τα οποία αποτελούν τα μοναδικά εναπομείναντα κατάλοιπα της οργανωμένης οικοδομικής δραστηριότητας εκείνης της περιόδου, καθώς τα υπόλοιπα κατεδαφίστηκαν τη δεκαετία του 1980.
ΝΙΚΟΣ ΤΡΑΝΤΑΣ
