Εξαιρετικά μεγάλη είναι η μείωση των φωλιών των χελωνών καρέτα καρέτα στον κόλπο του Ρεθύμνου, διαχρονικά από το 2000 μέχρι και σήμερα.
Η υπέρμετρη τουριστική ανάπτυξη φέρνει μαζί της ομπρελοκαθίσματα τα οποία δεν διαχειρίζονται με τον ενδεδειγμένο τρόπο οι ιδιοκτήτες, πολύ έντονο φωτισμό που παραμένει τη νύχτα, «στρώσιμο» παραλίας για τον καθαρισμό της, πριν εντοπιστούν τα ίχνη των χελωνών από τους εθελοντές του «ΑΡΧΕΛΩΝ». Όλα αυτά σε συνδυασμό με την απουσία ελέγχων από τις αρμόδιες υπηρεσίες, λειτουργούν εχθρικά προς τις χελώνες που θέλουν να εναποθέσουν τα αβγά τους στην παραλία.
Έτσι έχουμε φτάσει να μιλάμε για ποσοστό μείωσης των φωλιών της τάξης του 46% στο Ρέθυμνο και 50% στα Χανιά.
Αξίζει όμως να σημειώσουμε ότι στα Χανιά, όπου πέρυσι ήταν η δεύτερη χρονιά ενημέρωσης από τον ΑΡΧΕΛΩΝ στους καταστηματάρχες και ξενοδόχους που εκμεταλλεύονται την παραλία, σχετικά με τις ενέργειες που πρέπει να ακολουθούν για να προστατεύουν τις χελώνες, υπήρξε ποσοστό συμμόρφωσης με τις οδηγίες της τάξης του 60%.
Στο Ρέθυμνο, πέρυσι, πρώτη χρονιά ενημέρωσης, το ποσοστό των επιχειρηματιών που συμμορφώθηκαν ήταν 27%, πολύ μικρό δηλαδή. Βέβαια στα Χανιά βοήθησε στη… συμμόρφωση και το ότι επιβλήθηκαν πρόστιμα σε όσους εξακολουθούσαν να παρανομούν, κάτι που στο Ρέθυμνο πέρυσι δεν έγινε.
Φέτος, όμως, φαίνεται ότι υπάρχει η πρόθεση από το Τμήμα Περιβάλλοντος της Π.Ε. Ρεθύμνου, αν και υποστελεχωμένο, να γίνουν έλεγχοι και αν εντοπιστούν παραβάσεις να επιβληθούν πρόστιμα, προκειμένου να αντιληφθούν όλοι ότι είναι σοβαρό θέμα η προστασία της θαλάσσιας χελώνας.
Παρ’ όλα αυτά κι επειδή τα πρόστιμα δεν είναι αυτοσκοπός της υπηρεσίας, αλλά προέχει η ενημέρωση, χθες πραγματοποιήθηκε στην Π.Ε.Ρ. ενημερωτική συνάντηση για δεύτερη χρονιά, κατά την οποία ο Προϊστάμενος της υπηρεσίας Μάνος Νικολουδάκης και στη συνέχεια η υπεύθυνη του ΑΡΧΕΛΩΝ για την Κρήτη Αθανασία Νικολοπούλου παρουσίασαν τα δεδομένα, τα προβλήματα, τα εμπόδια που βρίσκουν οι χελώνες και δεν μπορούν να εναποθέσουν τα αβγά τους, μίλησαν για τη σωστή διαχείριση της ακτής και τόνισαν ότι οι παραλίες είναι για όλους, και τους ανθρώπους και την επιχειρηματική δραστηριότητα αλλά και τις χελώνες.
Στη σύσκεψη παρόντες ήταν η αντιπεριφερειάρχης Μαίρη Λιονή, ο αντιδήμαρχος Μίνως Αλεφαντινός, εκπρόσωποι του Λιμεναρχείου, ξενοδόχοι, ιδιοκτήτες θαλάσσιων μέσων αναψυχής, καταστηματάρχες εστίασης και αναψυχής που δραστηριοποιούνται στην παραλία και που έθεσαν ερωτήματα και ζήτησαν διευκρινίσεις για τη διαχείριση της παραλίας κατά τις νυχτερινές ώρες την περίοδο ωοτοκίας.
Αυτό που επισημάνθηκε και από την πλευρά των επιχειρηματιών είναι πως θα πρέπει να συμμορφωθεί με τις οδηγίες το σύνολο των συναδέλφων τους και όχι αποσπασματικά να το κάνουν κάποιοι και να τους δοθούν συγκεκριμένες κατευθύνσεις. Εξέφρασαν επίσης ενστάσεις για το «στρώσιμo» της παραλίας, το οποίο όπως είπαν γίνεται για να καθαριστεί από τις γόπες των τσιγάρων η άμμος και δεν γίνεται σε μεγάλο βάθος. Οι εθελοντές του ΑΡΧΕΛΩΝ ωστόσο επεσήμαναν ότι αυτό μπορεί να γίνεται μετά την πρωινή επίσκεψη των εθελοντών που καταγράφουν τα ίχνη, διότι σε αντίθετη περίπτωση χάνονται.
ΣΕ 11 ΧΛΜ ΠΑΡΑΛΙΑΣ, ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΑΠΟ 9 ΧΙΛΙΑΔΕΣ ΟΜΠΡΕΛΟΚΑΘΙΣΜΑΤΑ
Δυστυχώς πέρυσι ενώ υπήρξε αύξηση των φωλιών σε όλη την Ελλάδα και στην υπόλοιπη Κρήτη, στο Ρέθυμνο δεν υπήρξε καθόλου αύξηση. Αυτό τόνισε σε δηλώσεις της η κα Νικολοπούλου, η οποία υπογράμμισε ότι από τη συστηματική καταγραφή φαίνεται μια συνεχιζόμενη μείωση η οποία έχει φτάσει στο 46% την τελευταία δεκαετία στο Ρέθυμνο.
Αυτό οφείλεται σύμφωνα με την ίδια στον τρόπο που διαχειριζόμαστε την παραλία. «Ενώ βλέπουμε πολλά ίχνη από χελώνες πολύ λίγα καταλήγουν σε φωλιά. Αυτό σημαίνει ότι οι χελώνες βγαίνουν έξω, προσπαθούν να γεννήσουν και κάτι τους εμποδίζει και επιστρέφουν στη θάλασσα», είπε.
Για να αλλάξουν τα δεδομένα χρειάζεται συνεργασία επεσήμανε η κα Νικολοπούλου, των τοπικών αρχών και φορέων, των επιχειρηματιών, των επισκεπτών και του ΑΡΧΕΛΩΝ. «Είμαστε όλοι υπεύθυνοι για τον φυσικό μας πλούτο, πόσω μάλλον όταν μιλάμε για την Κρήτη που αποτελεί τον τρίτο μεγαλύτερο βιότοπο θαλάσσιας χελώνας στην Ελλάδα και το Ρέθυμνο είναι ο μεγαλύτερος βιότοπος αναπαραγωγής στην Κρήτη».
Το 2016 πάντως είπε η κα Νικολοπούλου, φάνηκε μια μικρή βελτίωση αναφορικά με την τήρηση των μέτρων, περίπου δηλαδή 27% των επιχειρηματιών εφάρμοσαν τα μέτρα προστασίας που έχουν να κάνουν είτε με την απομάκρυνση των επίπλων θαλάσσης για να υπάρχει διαθέσιμος χώρος για ωοτοκία είτε με τον φωτισμό, όπου δημιουργείται πρόβλημα με αποπροσανατολισμό στα χελωνάκια και έτσι υπάρχει υψηλή θνησιμότητα. Είναι όμως πολύ μικρό το ποσοστό των επιχειρηματιών που δραστηριοποιούνται στην παραλία ωοτοκίας που ξεκινάει από το Δελφίνι και φτάνει μέχρι τη Σκαλέτα, οι οποίοι συμμορφώθηκαν.
Η ίδια τόνισε ότι από την καταγραφή που έχει κάνει ο εθελοντικός οργανισμός, ο αριθμός ξαπλωστρών στον κόλπο του Ρεθύμνου αυξάνεται, «μιλάμε για 11 χλμ παραλίας και συναντάμε πάνω από 9 χιλιάδες ξαπλώστρες και από αυτές ελάχιστες είναι αυτές που απομακρύνονται κατά τη διάρκεια της νύχτας. Πέρυσι είδαμε ότι αυξήθηκε ο αριθμός αυτών που απομακρύνονταν, δεν είναι όμως αρκετό».
«ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΚΑΡΕΤΑ ΚΑΡΕΤΑ ΕΙΝΑΙ ΣΥΜΜΑΧΟΙ»
Η Περιφέρεια Κρήτης δίνει ιδιαίτερη βαρύτητα στον τομέα περιβάλλοντος, τόνισε ο Μάνος Νικολουδάκης, Μηχανικός Περιβάλλοντος, Προϊστάμενος του Τμήματος Περιβάλλοντος Περιφερειακής Ενότητας Ρεθύμνου.
«Στο πλαίσιο της διαχείρισης των παραλιών οργανώσαμε τη συνάντηση αυτή. Πρέπει να αντιληφθούμε ότι η χελώνα μαζί με τη βαριά μας βιομηχανία, τον τουρισμό, δεν είναι ανταγωνιστές αλλά σύμμαχοι. Αποτελούν συγκριτικό πλεονέκτημα οι περιοχές ωοτοκίας γι’ αυτό η Περιφέρεια θα λάβει όλα τα μέτρα τη φετινή σεζόν ώστε να μην έχουμε μείωση στον αριθμό των φωλιών, αλλά τουλάχιστον διατήρηση, και αν είναι δυνατόν αύξηση. Γι’ αυτό και η συνάντηση έγινε φέτος ένα μήνα νωρίτερα», είπε χαρακτηριστικά.
Εκτός από την ενημέρωση όμως, το Τμήμα Περιβάλλοντος εφαρμόζει την περιβαλλοντική νομοθεσία που προβλέπει αυστηρά πρόστιμα, (αρχίζουν από 500 ευρώ), για τους παραβάτες εφόσον έχει προηγηθεί ενημέρωση. «Το Τμήμα Περιβάλλοντος είναι αρμόδιο για την επιβολή προστίμων. Είμαστε βέβαια μόνο δυο άτομα, είμαστε πλήρως υποστελεχωμένοι, αλλά θα κάνουμε ό,τι μπορούμε», σημείωσε ο κ. Νικολουδάκης.
ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΘΑ ΦΕΡΟΥΝ ΤΟ ΕΠΙΘΥΜΗΤΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ
Από την πλευρά του ο αντιδήμαρχος Μίνως Αλεφαντινός τόνισε πως με συνεχή ενημέρωση και συνεργασία στόχος είναι να υπάρξει το επιθυμητό αποτέλεσμα και να ανατραπεί η φθίνουσα η πορεία σε ό,τι αφορά τη ζώνη ωοτοκίας. «Από πέρυσι ξεκινήσαμε την ενημέρωση αυτή και πρέπει να πούμε ότι δεν πρέπει να σκέπτεται κανείς ότι η τουριστική δραστηριότητα είναι αντιμέτωπη με την προστασία της θαλάσσιας χελώνας. Η χελώνα υπήρχε πριν από εμάς και οφείλουμε, έχουμε ηθική υποχρέωση να υπάρχει και μετά από εμάς. Είναι φοβερό να κάνει κάποια χελώνα εκατοντάδες μίλια για να αφήσει τα αβγά της κι επειδή βρήκε ένα εμπόδιο να γυρίζει πίσω και να τα πετάξει στη θάλασσα και να καταστραφούν. Βλέπω ότι υπάρχει μια ευαισθητοποίηση από πλευράς επιχειρηματιών και πρέπει να ενταθούν οι έλεγχοι ώστε να μην υπάρχει άνιση μεταχείριση. Με ενημέρωση πρώτα και δευτερευόντως με κατασταλτικά μέτρα πρέπει να αντιμετωπίσουμε το φαινόμενο. Το 27% μόνο των επιχειρηματιών που τηρούν τα μέτρα μας προσβάλλει σαν τόπο.
Είναι ενθαρρυντικό πάντως ότι οι μεγάλες αλυσίδες κάνουν ενημερωτικά προγράμματα ειδικά για τα παιδιά και πρέπει να καταλάβουν όλοι ότι η χελώνα είναι ένα συν για την περιοχή μας».
ΤΙ ΙΣΧΥΕΙ ΣΤΙΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΩΟΤΟΚΙΑΣ
Τα μέτρα που πρέπει να τηρούν σε σχέση με την προστασία της χελώνας καρέτα καρέτα όσοι νοικιάζουν τμήματα της παραλίας και δραστηριοποιούνται σε αυτές είναι τα εξής:
• Να απομακρύνονται τα έπιπλα θαλάσσης πριν τη δύση του ηλίου και να αποθηκεύονται σε σημείο εκτός της αμμώδους παραλίας.
• Να εξασφαλίζεται ελεύθερη ζώνη πλάτους 5 μέτρων στην κορυφή της παραλίας.
• Να εξασφαλίζεται απόσταση τουλάχιστον 3 μέτρων μεταξύ των ομπρελών.
• Δεν θα πρέπει να καλύπτεται η άμμος με ξύλινους διαδρόμους.
• Ο καθαρισμός των επίπλων θαλάσσης θα πρέπει να γίνεται εκτός της παραλίας.
• Να μην φωταγωγείται η παραλία με προβολείς.
• Τοποθέτηση κατάλληλων φωτιστικών σωμάτων σε χαμηλό ύψος ώστε να μην γίνονται ορατά από την παραλία (πχ εφοδιασμένα με περσίδες κατεύθυνσης, τοποθέτηση σε εσοχές τοίχων-φρακτών ώστε να μην είναι ορατή η πηγή φωτός).
• Χρήση καλυπτρών
• Χρήση κατάλληλης βλάστησης ως φυσικό φυτοφράκτη (θαμνώδη φυτά ή χαμηλά δέντρα) κατά μήκος της παραλίας που θα αποτελεί φράγμα για το φως.
• Ταχύτητα σκαφών μέχρι 6 μίλια, σε ζώνη τουλάχιστον 1 μιλίου από την ακτή.
• Έκταση κατάληψης ακτής μέχρι 10μ κατά μήκος της.
• Κουβούκλια και τέντες τοποθετούνται εκτός αμμώδους ακτής
• Να αποφεύγεται ο ανεφοδιασμός των σκαφών και η αποθήκευση καυσίμων στην αμμώδη ακτή. Δυνατότητα χρήσης φορητών ντεποζίτων που έχουν ανεφοδιαστεί σε πρατήρια υγρών καυσίμων. Ασύμβατες οι εργασίες συντήρησης σκαφών.
www.goodnet.gr































































































