Με βάση τα ευρήματα πρόσφατης έκθεσης του ΟΟΣΑ και τις αναλύσεις των ειδικών (όπως του καθηγητή Ογκολογίας Κωνσταντίνου Συρίγου), διαπιστώνεται θλιβερή πρωτιά της Ελλάδας στη θνησιμότητα από καρκίνο στην Ευρώπη (343 θάνατοι ανά 100.000 κατοίκους έναντι 271 του ευρωπαϊκού μέσου όρου). Αυτό οφείλεται κυρίως στους εξής παράγοντες:
Απουσία οργανωμένης πρόληψης και προσυμπτωματικού ελέγχου: Για δεκαετίες η χώρα δεν διέθετε οργανωμένα προγράμματα προσυμπτωματικού ελέγχου του πληθυσμού με τη διενέργεια ιατρικών εξετάσεων σε υγιείς ανθρώπους, οι οποίοι δεν παρουσιάζουν κανένα σύμπτωμα, με σκοπό να εντοπιστεί μια ασθένεια σε πολύ αρχικό στάδιο. Αν και γίνονται πλέον βήματα, η κουλτούρα πρόληψης παραμένει χαμηλή.
Καθυστερημένη διάγνωση: Λόγω της έλλειψης ελέγχων, πολλοί καρκίνοι ανιχνεύονται σε προχωρημένο στάδιο (στάδιο 3 ή 4), γεγονός που μειώνει δραματικά τις πιθανότητες επιτυχούς θεραπείας.
Έλλειψη κεντρικής καθοδήγησης των ασθενών: Δεν υπάρχει ένας οργανωμένος «χάρτης» ή θεσμοθετημένος σύμβουλος υγείας για να καθοδηγήσει τον ασθενή αμέσως μετά τη διάγνωση, με αποτέλεσμα οι ασθενείς να χάνουν πολύτιμο χρόνο ψάχνοντας μόνοι τους για γιατρούς και νοσοκομεία.
Η Ελλάδα καταγράφει υψηλά ποσοστά παραγόντων κινδύνου, με πολύ αρνητικές επιδόσεις σε βασικούς δείκτες που συνδέονται με την καρκινογένεση:
▪ Κάπνισμα: 29% του πληθυσμού (έναντι 24% του μέσου όρου).
▪ Παχυσαρκία: 34% των ενηλίκων (έναντι 25% στην Ε.Ε.).
▪ Καθιστική ζωή: 40% των ενηλίκων εμφανίζει ανεπαρκή σωματική δραστηριότητα (έναντι 28% στην Ε.Ε.).
- Στην κατανάλωση αλκοόλ, η Ελλάδα εμφανίζεται χαμηλότερα από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, με 7 λίτρα καθαρής αλκοόλης ανά άτομο ετησίως, έναντι 10 λίτρων στην Ε.Ε.
▪ Επίσης, μόνο το 12% των ενηλίκων στην Ελλάδα καταναλώνει καθημερινά επαρκείς ποσότητες φρούτων και λαχανικών.
- Σημαντικός είναι και ο δημογραφικός παράγοντας και συγκεκριμένα η γήρανση πληθυσμού. Ο δείκτης αυτός επιβαρύνεται και από το γεγονός ότι η Ελλάδα έχει έναν από τους πιο γηρασμένους πληθυσμούς στην Ευρώπη (ο καρκίνος εμφανίζεται συχνότερα σε μεγαλύτερες ηλικίες). Ειδική αναφορά γίνεται στη μεγάλη υστέρηση στην έγκαιρη διάγνωση του καρκίνου του πνεύμονα, του παχέος εντέρου και του προστάτη. Ως προς τις θεραπείες και τις κλινικές μελέτες, η χώρα μας έχει σημειώσει ιδιαίτερη πρόοδο τα τελευταία χρόνια, καθώς υπάρχει πρόσβαση σε πολλά καινοτόμα φάρμακα.
ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΚΛΩΝΤΖΑΣ
