Την λέξη βεντέμα τη χρησιμοποιούμε συνήθως όταν είναι καλοχρονιά στις ελιές. Η λέξη προέρχεται από την ιταλική vendemmia= τρυγητός και αφορά όλα τα δένδρα που παράγουν καρπούς, όταν υπάρχει πλούσια συγκομιδή και άφθονη καρποφορία. Το 2023 δεν είχαμε βεντέμα στις ελιές και βλέπουμε πού έχουν ανεβεί οι τιμές. Το κακό είναι ότι ούτε φέτος -προς το παρόν τουλάχιστον- δεν φαίνεται να είναι ευνοϊκή η καρποφορία.
Για τη λέξη βεντέμα ξεκίνησα για να γράφω, θέλοντας να σχολιάσω την εκπληκτικά καλή εμφάνιση που βλέπουμε φέτος στις ασφεντιλιές. Αυτήν την εποχή η φύση είναι γεμάτη από ασφεντιλιές, ίσως λίγο καθυστερημένη ανθοφορία, λόγω των καιρικών συνθηκών. Έχουν βεντέμα κι αυτές! Είναι ένα σπουδαίο μελισσοκομικό φυτό.
Από τούς κονδύλους του ασφόδελου, με πολτοποίηση και βράσιμο μέχρι τη συμπύκνωση, παρασκευάζεται το τσιρίχι, το οποίο μεταχειρίζονταν οι υποδηματοποιοί σαν κολλητική ουσία στην συγκόλληση των δερμάτων. Οι αρχαίοι Έλληνες πιστεύανε ότι ο Άδης ήτανε κατάφυτος από ασφοδέλους και οι ψυχές των νεκρών τρεφότανε από τους κονδύλους.
Από ξύλο της ασφεντιλιάς φτιάχναμε και τους μύλους, καθώς ο θάμνος αυτός έχει μακρύ μαλακό βλαστό που αποξηραμένος πελεκάται εύκολα με μαχαίρι. Ήταν μια κατασκευή- παιχνίδι, που περιστρεφότανε με το χέρι ή με τη δύναμη του αέρα. Περασμένα χρόνια, έναν τέτοιο μύλο τοποθετούσαν, σε σταθερό κοντάρι, στην άκρη του αλωνιού για να βλέπει ο λιχνιστής την διεύθυνση και την ταχύτητα του ανέμου, προκειμένου να λιχνίσει για να ξεχωρίσει τον καρπό από τα άχυρα του σπαρτού που είχε αλωνίσει.
ΛΕΩΝ.Κ.
