Συμπληρώθηκαν δύο χρόνια από την μεγάλη καταστροφική πλημμύρα της 15ης Οκτωβρίου του 2022, η οποία δημιούργησε τεράστια προβλήματα στην περιοχή της Σητείας. Ακόμα δεν έχει ανακοινωθεί επίσημα και με στοιχεία το μεγάλο εύρος των ζημιών που προκλήθηκαν από τα πλημμυρικά φαινόμενα συνολικά, σε όλους τους τομείς και η πορεία στην υλοποίηση απαραίτητων έργων, παρεμβάσεων, μελετών που έπρεπε να έχουν γίνει.Όχι μόνο στην κατεύθυνση της αποκατάστασης, αλλά και της πρόληψης ώστε να περιοριστεί όσο το δυνατόν ο κίνδυνος για την επανάληψη αντίστοιχων συμβάντων. Και βέβαια ακόμα δεν έχουν αποζημιωθεί επί συνόλου στο πλαίσιο και του σχετικού ΦΕΚ, οι πληγέντες.
Η καταστροφική πλημμύρα του Οκτωβρίου του 2022 προκάλεσε τεράστιο μέγεθος ζημιών σε οικίες, επιχειρήσεις του επισιτισμού, του τουρισμού, του εμπορίου κι άλλες, σε οχήματα και βέβαια σε υποδομές, δημοτικές και πάσης φύσεως.
Ζητούμενο είναι η υλοποίηση των όποιων μελετών και αντιπλημμυρικών έργων, ώστε να οχυρωθεί η περιοχή και να μην ξανασυμβούν αντίστοιχα καταστροφικά συμβάντα. Θα ήταν χρήσιμο για τον κόσμο να γνωρίζει το στάδιο που βρίσκονται. Επί παραδείγματι, σε σύντομο σχετικά χρονικό διάστημα μετά την καταστροφή, αντικαταστάθηκε η γέφυρα του Αϊ -Γιάννη -καθοριστικό σημείο του ποταμού Παντέλη- με την τοποθέτηση γέφυρας Μπέλευ, μία ενέργεια ωστόσο, η οποία -όπως είχε επισημανθεί τότε από την πλευρά των ιθυνόντων του Δήμου, της Περιφέρειας και της πολιτείας- ήταν μία προσωρινή κι ανατάξιμη κατάσταση ώστε σε βάθος χρόνου να εγκατασταθεί μία σύγχρονη γέφυρα, η οποία θα πληροί όλες τις προϋποθέσεις ασφάλειας και προσπελασιμότητας… Σε ποιό σημείο βρίσκεται άραγε όλη αυτή η διαδικασία, δύο χρόνια μετά; Αντίστοιχα σε ό,τι αφορά τη διευθέτηση του ρέματος Κολονέλου, την γνωστή «βάγκα του Κολονέλου»- που είχε καθοριστικό ρόλο επίσης στην πλημμύρα- απέναντι από τα ΚΤΕΛ;
Αποζημιώσεις
Τα ζητήματα είναι πολλά. Μείζον θέμα είναι ασφαλώς αυτό των αποζημιώσεων των πληγέντων πολιτών δεδομένου ότι δεν έχουν λάβει ακόμα, δύο χρόνια μετά, όλο το ποσό της αποζημίωσης, παρά τις αρχικές διαβεβαιώσεις και υποσχέσεις των αρμοδίων της πολιτείας για αποζημιώσεις άμεσες, λέξη, που -όπως αναφέρουν- έχει χάσει πλέον το νόημα. Να θυμίσουμε ότι από τα έντονα πλημμυρικά φαινόμενα της 15ης Οκτωβρίου του 2022 καταστράφηκαν κι υπέστησαν τεράστιες ζημιές πάρα πολλά εμπορικά καταστήματα, υγειονομικού ενδιαφέροντος, οικίες, οχήματα, ξενοδοχεία, επιχειρήσεις παντός τύπου, από περίπτερα μέχρι ιατρεία και βιβλιοπωλεία… Οι ζημίες ξεκινούν από κάποιες χιλιάδες ευρώ, φθάνουν τις 300.000 κι αγγίζουν το 1 εκατομμύριο σε κάποιες περιπτώσεις, όπως έχει αναφερθεί από επαγγελματικά σωματεία και συλλόγους!
Επιχορηγήσεις
Τον Φεβρουάριο του 2024 δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα της κυβέρνησης ΦΕΚ σχετικά με τον καθορισμό επιχορήγησης των πληγέντων από τις πλημμύρες της 15ης Οκτωβρίου 2022 στις περιοχές του Δήμου Σητείας, με απόφαση του Υφυπουργού Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας Χρήστου Τριαντόπουλου (ο οποίος επίσης είχε επισκεφθεί την περιοχή μετά τις καταστροφές). Αναφέρεται λοιπόν μεταξύ άλλων ότι η επιχορήγηση παρέχεται για την αντιμετώπιση ζημιών των επιχειρήσεων, οι οποίες έχουν καταγραφεί από τις αρμόδιες Επιτροπές Κρατικής Αρωγής της Περιφέρειας σύμφωνα με το υπ. αρ 22 έγγραφο του προοιμίου και καλύπτει στοιχεία ενεργητικού, όπως εξοπλισμό, πρώτες ύλες, εμπορεύματα, φορτηγά αυτοκίνητα δημόσιας και ιδιωτικής χρήσης καθώς και επαγγελματικά αυτοκίνητα, μέσα παραγωγής συμπεριλαμβανομένου του εγγείου κεφαλαίου και αποθηκευμένα προϊόντα τα οποία κατεγράφησαν ως κατεστραμμένα.
Η επιχορήγηση συνίσταται σε δωρεάν χρηματική ενίσχυση του Δημοσίου και είναι ίση με το μέρος του συνόλου, της κατά περίπτωση εκτιμηθείσας ζημίας, από την Αρμόδια Επιτροπή Κρατικής Αρωγής της Περιφέρειας και δεν υπερβαίνει συνολικά το ανώτατο όριο ποσού των 120.000 ευρώ ανά δικαιούχο.
Το ύψος της ενίσχυσης υπολογίζεται κλιμακωτά ως εξής: α) για εκτιμηθείσα ζημιά μέχρι και 10.000 ευρώ, υπολογίζεται ποσό ενίσχυσης ίσο με το 70% αυτής β) για εκτιμηθείσα ζημία από 10.001 έως και 20.000 ευρώ, υπολογίζεται ποσό ενίσχυσης ίσο με το 50% αυτής γ) για εκτιμηθείσα ζημία από 20.001 ευρώ και άνω υπολογίζεται ποσό ενίσχυσης ίσο με το 30%.
Ειδικά για τις επιχειρήσεις, οι οποίες έχουν ασφαλιστήριο συμβόλαιο, η επιχορήγηση συνίσταται σε δωρεάν χρηματική ενίσχυση του Δημοσίου και είναι ίση με το ύψος της ενίσχυσης που προκύπτει κατά τα ανωτέρω, όπως υπολογίζεται επί του ποσού της εκτιμηθείσας ζημιάς που δεν καταβάλλεται από το ασφαλιστήριο συμβόλαιο.
Από το σύνολο της επιχορήγησης αφαιρείται: α) τυχόν προκαταβολή που έχει λάβει σύμφωνα με τις σχετικές υπό στοιχεία αποφάσεις του Υπουργού Οικονομικών και εντολές πληρωμής και β) τυχόν πρώτη αρωγή που έχει λάβει ο δικαιούχος σύμφωνα με την σχετική Κοινή Υπουργική Απόφαση όπως ισχύει. Από το ύψος της εκτιμηθείσας ζημίας αφαιρείται τυχόν ασφαλιστική αποζημίωση που έλαβε ή πρόκειται να λάβει ο δικαιούχος. Σε κάθε περίπτωση, για την καταβολή της αποζημίωσης απαιτείται η ολοκλήρωση του προσδιορισμού του ποσού της ζημίας που καταβάλλεται από ασφαλιστικό συμβόλαιο.
Εντός τεσσάρων ετών
Η επιχορήγηση καταβάλλεται εντός τεσσάρων ετών από την ημερομηνία εκδήλωσης της θεομηνίας, σύμφωνα με τα σχετικά άρθρα του Κανονισμού, όπως αναφέρει το ΦΕΚ.
Σύμφωνα με την υπάρχουσα πληροφόρηση εκτιμάται ότι η πλειοψηφία των πληγέντων έχει λάβει μόνο το ποσό ενίσχυσης πρώτης αρωγής της τάξης των 1000 ή 3.000 ή 6.000 ανάλογα με το εύρος ζημιάς.
Με βάση το ΦΕΚ, το τελικό ποσό των αποζημιώσεων θα καταβληθεί εντός των επόμενων ακόμα δύο ετών από το οποίο θα αφαιρεθεί ό,τι ποσό έχει ήδη ληφθεί και βέβαια θα είναι σταγόνα στον ωκεανό, όπως αναφέρουν πληγέντες επαγγελματίες της Σητείας. «Ως τώρα καμία ουσιαστική βοήθεια δεν υπήρξε. Γιατί τα ποσά των 1.000, 3.000 ή 6.000 σε αντίστοιχες ανάγκες των 10.000 20.000, 30.000, 40.000, 100.000, 300.000 χιλιάδων είναι ένα μεγάλο τίποτα, για να καταφέρουμε να ανοίξουμε ξανά τις επιχειρήσεις μας και να μπορέσουμε να τις λειτουργήσουμε. Έχουμε χρεωθεί, έχουμε χάσει τον ύπνο μας, δεν μπορούμε να επιβιώσουμε… Και είναι απαράδεκτο, να μας έχουν στην αναμονή για άλλα δύο χρόνια ακόμα για να μας δώσουν,αν μας δώσουν, κάποια ψίχουλα, ίσως παραμονές κάποιων εκλογών…
Ως τότε κάποιες επιχειρήσεις ενδεχομένως να μην υπάρχουν γιατί θα έχουν κλείσει, στον ασφυκτικό κλοιό που σήμερα λειτουργούν με τις έτσι κι αλλιώς δύσκολες συνθήκες, που αναγκάζονται να διαχειρίζονται, στις οποίες έχει προστεθεί το κόστος της μεγάλης ζημίας που έχουν υποστεί από την καταστροφική πλημμύρα του Οκτωβρίου του 2022 ….» τόνισε χαρακτηριστικά επαγγελματίας της Σητείας.
ΜΑΡΙΖΑ ΨΑΡΑΚΗ
