Ολοκληρώθηκε στις αρχές της Άνοιξης 2026 η εγκατάσταση από το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Κρήτης – Πανεπιστήμιο Κρήτης (ΜΦΙΚ – ΠΚ) 2 επιπλέον ειδικών διατάξεων παροχής νερού για είδη της άγριας πανίδας σε περιοχές της κεντρικής και ανατολικής Κρήτης, ανεβάζοντας το σύνολό τους σε 5 και ενισχύοντας έτσι την ανθεκτικότητα των ενδημικών και μεταναστευτικών πτηνών στην πίεση εξαιτίας της κλιματικής κρίσης και των αλλαγών στις χρήσεις γης.
Οι διατάξεις παροχής νερού αποτελούνται από μεταλλικό συλλέκτη βρόχινου νερού συνδεδεμένο με δεξαμενή αποθήκευσης και μια ειδικής κατασκευής κοιλότητα ύδρευσης ρυθμιζόμενης παροχής, ενώ κάθε σύστημα παρακολουθείται διαδικτυακά με κάμερες ημερήσιας και νυχτερινής λήψης για την ταυτοποίηση των ειδών που τις χρησιμοποιούν.
Οι 2 επιπρόσθετες διατάξεις τοποθετήθηκαν στους ορεινούς όγκους των Αστερουσίων και της Δίκτης, σε περιοχές υψηλής συγκέντρωσης πτωματοφάγων αρπακτικών πτηνών (Όρνιων [Gyps fulvus] και Γυπαετών [Gypaetus barbatus]), οι οποίες ταυτόχρονα βρίσκονται κοντά σε μεταναστευτικούς διαδρόμους αποδημητικών πουλιών.
Η αναγκαιότητα αυτής της παρέμβασης έχει γίνει πιο εμφανής τα τελευταία χρόνια, όπου η κλιματική κρίση με τους σχετικά άνυδρους χειμώνες και την απουσία επιφανειακών νερών στα βουνά και η αλλαγή χρήσεων γης με την επέκταση ενεργειακών και τουριστικών υποδομών στο ζωτικό χώρο της άγριας πανίδας, έχουν υποβαθμίσει περαιτέρω τα οικοσυστήματα της Κρήτης και έχουν συμβάλει σε ένα ποσοστό στην αύξηση των περιστατικών εξάντλησης και θανάτωσης ενδημικών και μεταναστευτικών πτηνών.
Η χρήση αυτών των διατάξεων παροχής νερού από την άγρια πανίδα, όπως φαίνεται και από το υλικό της βιντεοσκόπησης που έχουμε συλλέξει, τεκμηριώνει την ωφέλειά τους αλλά πολύ περισσότερο καταδεικνύει την επιτακτικότητα της θέσπισης ενός πραγματικού πλαισίου προστασίας, καθώς παρά τους περιορισμούς που εισάγουν για παράδειγμα τα νέα χωροταξικά πλαίσια για τον Τουρισμό και τις ΑΠΕ, διατηρούνται κενά ως προς την ουσιαστική προστασία των ευαίσθητων οικοσυστημάτων.
Ειδικότερα, οι προβλέψεις για τις προστατευόμενες περιοχές δεν αποκλείουν την επέκταση και δημιουργία νέων τουριστικών και ενεργειακών υποδομών και έργων, ενώ στην περίπτωση του χωροταξικού των ΑΠΕ η απουσία αναδρομικής ισχύος και η ανεπαρκής εξέταση της σωρευτικότητας των επιπτώσεων από υφιστάμενα και νέα έργα περιορίζουν δραστικά την αποτελεσματικότητα του σχεδιασμού. Έτσι, η προστασία της άγριας πανίδας δεν μπορεί να βασίζεται μόνο σε αποσπασματικές παρεμβάσεις ενίσχυσης και υποβοήθησης, αλλά απαιτεί σαφείς και δεσμευτικούς κανόνες που θα προλαμβάνουν την περαιτέρω υποβάθμιση του ζωτικού της χώρου.
Οι διατάξεις παροχής νερού στην άγρια πανίδα κατασκευάστηκαν και εγκαταστάθηκαν από το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Κρήτης – Πανεπιστημίου Κρήτης και χρηματοδοτήθηκαν από το Ίδρυμα Α. Γ. Λεβέντη.
- Τα πλάνα με τους γύπες προέρχονται από κάμερα που έχει τοποθετηθεί στην ποτίστρα που είχε κατασκευαστεί το 2025 στην περιοχή της Θρυπτής, σε θέση που απέχει λίγα χιλιόμετρα από τους αιολικούς σταθμούς που έχουν λάβει άδεια παραγωγής στον Μπέμπονα και το Καβούσι.
