Ο Βόρειος Οδικός Άξονας Κρήτης (ΒΟΑΚ) στο τμήμα του Λασιθίου αποτελεί τη βασική οδική αρτηρία για την οικονομική και κοινωνική ζωή του τόπου. Από αυτόν τον δρόμο διακινείται το τουριστικό προϊόν, η αγροτική παραγωγή και η καθημερινότητα των πολιτών. Τα έργα αναβάθμισης βρίσκονται σε εξέλιξη, όμως μέχρι την ολοκλήρωση τους, ο ΒΟΑΚ παραμένει ένας δρόμος υψηλής επικινδυνότητας, όπου η συζήτηση συχνά περιστρέφεται γύρω από την ευθύνη των υποδομών.
Σε αυτή τη συγκυρία, η παρουσία και η δράση της Τροχαίας είναι καθοριστική. Σήμερα, φιλοξενούμε τον Διοικητή του Σταθμού Τροχαίας ΒΟΑΚ Λασιθίου, Υπαστυνόμο Α΄ Ηλία Νταραρά. Στη συνέντευξη που παραχώρησε στην ΑΝΑΤΟΛΗ, περιγράφει τον καθημερινό αγώνα της Υπηρεσίας του, η οποία εδρεύει στη Νεάπολη, κι έχει αποκλειστική αρμοδιότητα στον ΒΟΑΚ του νομού.
Ο Διοικητής, τονίζει την εξειδίκευση του προσωπικού του, ειδικά σε πολύπλοκους ελέγχους όπως τα επικίνδυνα φορτία (ADR), αναγνωρίζει τα περιθώρια βελτίωσης των δρόμων, όμως υπογραμμίζει το βάρος της ευθύνης του οδηγού: «Δεν υπάρχει καμία δικαιολογία, αυτός που κρατά το τιμόνι οφείλει να προσαρμόζει την οδηγική του συμπεριφορά». Κηρύσσει τον «πόλεμο» σε συγκεκριμένες παραβάσεις-«ανοησίες» (αλκοόλ, ζώνη, κράνος, κινητό, ταχύτητα) που οδηγούν σε απώλεια ζωών και στηλιτεύει την αντικοινωνική συμπεριφορά όσων προειδοποιούν για αστυνομικούς ελέγχους, προστατεύοντας ουσιαστικά τον παραβάτη.
Ο Ηλίας Νταραράς απομυθοποιεί την ιδέα ότι τα πρόστιμα αποτελούν όφελος για τους αστυνομικούς, διευκρινίζοντας ότι πιστώνονται στους Δήμους για συντήρηση των δρόμων.
Τέλος, απευθύνει ένα κάλεσμα συλλογικής ευθύνης, τονίζοντας πως ο αγώνας για την οδική ασφάλεια απαιτεί τη συμβολή όλων, με τους συναδέλφους του να δίνουν καθημερινά τη μάχη για να σώζουν ζωές.
Ακολουθεί η συνέντευξη:
Α: Κύριε Νταραρά, ποια είναι ακριβώς η περιοχή ευθύνης του Σταθμού Τροχαίας ΒΟΑΚ Λασιθίου και πώς εντάσσεται η Υπηρεσία σας στον ευρύτερο σχεδιασμό της ΕΛ.ΑΣ. στην Κρήτη;
Η.Ν.: Η Υπηρεσία μας έχει έδρα στη Νεάπολη Λασιθίου και αρμοδιότητα, αποκλειστικά σε θέματα τροχαίας επί του Β.Ο.Α.Κ που βρίσκεται στο νομό Λασιθίου . Διοικητικά υπάγεται στο Τμήμα Τροχαίας Β.Ο.Α.Κ με έδρα την Επισκοπή Ρεθύμνου με Διοικητή την Αστυνομικό Υποδιευθυντή κυρία ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΊΟΥ Ελένη και στη Γενική Περιφερειακή Αστυνομική Διεύθυνση Κρήτης με Γενικό Περιφερειακό Αστυνομικό Διευθυντή τον Υποστράτηγο κύριο ΣΠΥΡΙΔΑΚΗ Νικόλαο. Και οι δύο είναι εξαίρετοι επαγγελματίες, με ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την οδική ασφάλεια, με τους οποίους η αρμονική συνεργασία φέρνει θετικά αποτελέσματα.
Α.: Η αστυνόμευση ενός οδικού άξονα απαιτεί συνεργασία. Πώς είναι η σχέση σας με τις όμορες υπηρεσίες στο Λασίθι;
Η.Ν.: Άψογη συνεργασία έχουμε και με τις Αστυνομικές Υπηρεσίες της Διεύθυνσης Αστυνομίας Λασιθίου. Ο Αστυνομικός Διευθυντής ο κύριος ΤΣΙΡΙΛΑΚΗΣ, ο Διοικητής της Τροχαίας Αγίου Νικολάου Α/Α κύριος ΖΕΡΒΑΚΗΣ, ο Διοικητής του Α.Τ Νεάπολης Α/Β κύριος ΠΑΠΑΛΕΩΝΙΔΑΣ και ο Διοικητής του Α.Τ Ιεράπετρας Α/Β κύριος ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ, είναι οι συνάδελφοι με τους οποίους συνεργαζόμαστε περισσότερο, λόγω αντικειμένου και εγγύτητας του οδικού δικτύου προς τις περιοχές αρμοδιότητάς τους. Τους ευχαριστώ πραγματικά για την παραγωγική μας συνεργασία.
Α.: Οι έλεγχοι στον ΒΟΑΚ έχουν ιδιαιτερότητες. Τι είδους εξειδίκευση διαθέτει το προσωπικό σας;
Η.Ν.: Οι Αστυνομικοί που υπηρετούν στην Υπηρεσία μας είναι εξειδικευμένοι σε ελέγχους, πάσης φύσεως τροχοφόρων. Κάποια είδη ελέγχων απαιτούν συγκεκριμένη εκπαίδευση, ειδικά όταν αφορούν οχήματα που μεταφέρουν επικίνδυνα φορτία (ADR), λόγω της πληθώρας και της πολυπλοκότητας των διατάξεων που αφορούν αυτού του είδους τις μεταφορές και λόγω του κινδύνου που μπορεί να προκύψει για το κοινωνικό σύνολο, τη ζωή και την υγεία των ανθρώπων και των ζώων καθώς και για τη δημόσια τάξη και ασφάλεια, αν αυτοί οι κανόνες δεν εφαρμόζονται επακριβώς.
Α.: Πολλοί οδηγοί επικαλούνται την κατάσταση του οδικού δικτύου ως αιτία ατυχημάτων. Ειδικά ο ΒΟΑΚ στο Λασίθι είναι στο επίκεντρο. Ποια είναι η δική σας θέση;
Η.Ν.: Θα πουν κάποιοι ότι φταίνε οι δρόμοι! Προφανώς και οι δρόμοι μας έχουν πολλά περιθώρια βελτίωσης, ήδη γίνονται έργα στο Β.Ο.Α.Κ για την αναβάθμισή του σε σύγχρονο αυτοκινητόδρομο, στο κομμάτι μέχρι τον Άγιο Νικόλαο. Όμως απαιτείται να είμαστε ειλικρινείς, δεν φταίνε πάντα οι άλλοι! Δεν υπάρχει καμία δικαιολογία, αυτός που κρατά το τιμόνι οφείλει να προσαρμόζει την οδηγική του συμπεριφορά σύμφωνα με την κατάσταση του οδικού δικτύου και τις συνθήκες που επικρατούν! Άλλο είναι η Εγνατία οδός, άλλο ο Β.Ο.Α.Κ, άλλο ο αγροτικός δρόμος που πάει στο χωράφι με τις ελιές, αλλιώς όταν βρέχει, αλλιώς όταν χιονίζει, αλλιώς όταν έχει πάγο.
Α.: Η σημασία του ΒΟΑΚ για το Λασίθι είναι τεράστια. Πώς συνδέεται η οδική ασφάλεια με την τοπική ανάπτυξη και πώς παρεμβαίνετε εσείς;
Η.Ν.: Είναι γεγονός πως από το συγκεκριμένο δίκτυο, περνά όλη η οικονομική και κοινωνική ζωή του Λασιθίου, είτε αυτό ονομάζεται τουριστικό προϊόν είτε ονομάζεται αγροτική παραγωγή, περνά από το ΒΟΑΚ. Έχουμε όλοι χρέος και ειδικά εμείς ως επαγγελματίες, να εξασφαλίσουμε ότι οι μετακινήσεις θα πραγματοποιούνται με ασφάλεια, ώστε το Λασίθι να συνεχίσει να αναπτύσσεται. Εμείς δίνουμε τον δικό μας καθημερινό αγώνα, με παρουσία επί του οδικού δικτύου και διενέργεια ουσιαστικών ελέγχων, ώστε να μειώσουμε σημαντικά τις πιθανότητες να συμβεί κάτι κακό. Παρεμβαίνουμε συνεχώς, με στοχευμένους ελέγχους ανάλογα με τις Διαταγές των προϊστάμενων Υπηρεσιών και τη δική μας μελέτη και εμπειρική παρατήρηση των συνθηκών στην περιοχή μας. Κάθε περιοχή, έχει τις δικές της ιδιαιτερότητες, οπότε απαιτείται να υπάρχει σχετική προσαρμογή των δράσεων επί του πεδίου.
Α.: Αναφέρεστε σε «αρνητική νοοτροπία» σε μερίδα οδηγών. Πώς προσπαθείτε να το αλλάξετε αυτό και τι νέα «εργαλεία» σας δίνει ο νέος Κ.Ο.Κ.;
Η.Ν.: Τιτάνια είναι και η προσπάθειά μας προκειμένου να βοηθήσουμε στην αλλαγή όποιας αρνητικής νοοτροπίας υπάρχει, σε μερίδα των οδηγών. Ο νέος Κ.Ο.Κ, μας δίνει επιπλέον δυνατότητες προς αυτή την κατεύθυνση. Η ηλεκτρονική βεβαίωση των παραβάσεων, η άμεση ενημέρωση του παραβάτη, η ηλεκτρονική αφαίρεση της άδειας ικανότητας οδήγησης και η διασύνδεση μεταξύ των Υπηρεσιών, μας δίνει πλέον τη δυνατότητα να ελέγχουμε και τις υποτροπές των παραβάσεων. Αυτά είναι σημαντικά εργαλεία ώστε να εφαρμόζεται ο Κ.Ο.Κ αμεσότερα και αποδοτικότερα, προς όφελος της οδικής ασφάλειας.
Α.: Ακούμε συχνά για «μικρές» παραβάσεις. Υπάρχει όντως ασφαλής παράβαση στον ΒΟΑΚ;
Η.Ν.: Σε ό,τι έχει να κάνει με τη νοοτροπία, οφείλουμε να επισημάνουμε κάποια στοιχεία. Δεν υπάρχουν μικρές ή ασφαλείς παραβάσεις, όλες οι παραβάσεις, ειδικά αυτές που γίνονται σε ένα δίκτυο όπως ο ΒΟΑΚ, είναι σημαντικές. Η εξοικείωση με την παράβαση, δημιουργεί μια ψευδαίσθηση οδηγικών ικανοτήτων με αποτέλεσμα όλο και συχνότερη την παραβίαση του Κ.Ο.Κ, αυτό σαν πραγματικότητα φέρνει τα αρνητικά αποτελέσματα. Κανείς δεν θέλει να χάσει τη ζωή του σε τροχαίο κι όμως θανατηφόρα ατυχήματα συμβαίνουν!
Α.: Μπορείτε να μας δώσετε ένα απτό παράδειγμα του κινδύνου, ίσως για κάτι που οι οδηγοί θεωρούν δεδομένο, όπως η ταχύτητα;
Η.Ν.: Θα ήθελα να σας δώσω ένα παράδειγμα όχι “σημαντικών” παραβάσεων, όπως τις χαρακτηρίζουν κάποιοι οδηγοί, της απόστασης από το προπορευόμενο όχημα και της υπερβολικής ταχύτητας. Ο χρόνος αντίδρασης και η απόσταση πέδησης είναι σε άμεση συνάρτηση με την ταχύτητα του οχήματος. Παράδειγμα: αν ένα όχημα κινείται με ταχύτητα 50χ/ω, ο οδηγός χρειάζεται 14 μέτρα μέχρι να αντιδράσει και ακόμα 14 μέτρα μέχρι το όχημα να ακινητοποιηθεί. Συνολικά 28 μέτρα κι αυτά, μόνο με ταχύτητα 50χ/ω! Εντυπωσιακό;
Α.: Πραγματικά. Στην Υπηρεσία σας, ποιες είναι οι παραβάσεις «κόκκινες γραμμές»; Σε ποιες συμπεριφορές έχετε «κηρύξει τον πόλεμο»;
Η.Ν.: Ανοησία είναι η οδήγηση χωρίς ζώνη, παιδικό καθισματάκι και κράνος, ανοησία είναι η οδήγηση υπό την επήρεια αλκοόλ, ανοησία είναι η παράνομη προσπέραση, ανοησία είναι η παραβίαση διπλής διαχωριστικής γραμμής, ανοησία είναι η υπερβολική ταχύτητα, ανοησία είναι η παραβίαση του ερυθρού σηματοδότη, ανοησία είναι η χρήση κινητού τηλεφώνου κατά την οδήγηση. Αυτές οι παραβάσεις μπορεί να οδηγήσουν σε απώλεια ζωών! Εμείς έχουμε κηρύξει τον πόλεμο σ΄ αυτές τις συμπεριφορές! Είναι σημαντικό να αλλάξει η νοοτροπία μας, είναι σημαντικό να αγαπήσουμε περισσότερο τη ζωή. Προς αυτή την κατεύθυνση είναι και οι Διαταγές της Υπηρεσίας και η πολιτική του Υπουργείου μας. Όποιος παραβιάζει τους παραπάνω κανόνες είναι υποψήφιος να προκαλέσει σοβαρό τροχαίο ατύχημα.
Α.: Παρατηρούμε συχνά μια συμπεριφορά: οδηγοί να προειδοποιούν άλλους για τα μπλόκα της Τροχαίας. Πώς το σχολιάζετε αυτό;
Η.Ν.: Οφείλουμε ως κοινωνία να μην ανεχόμαστε τέτοιες αντικοινωνικές συμπεριφορές! Βλέπουμε στο δρόμο οδηγούς να προειδοποιούν με τη χρήση των φώτων των οχημάτων τους για την ύπαρξη περιπολικού που διενεργεί ελέγχους ή βλέπουμε ομάδες στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης που ενημερώνουν για τα σημεία των αστυνομικών ελέγχων. Προειδοποιούν ποιόν; Αυτόν που είναι υπό την επήρεια αλκοόλ, αυτόν που δεν έχει άδεια ικανότητας οδήγησης; Ποιόν, αυτόν που μπορεί να προκαλέσει κάποιο σοβαρό τροχαίο με θύμα τον ίδιο (αυτόν που προειδοποιεί) ή κάποιο δικό του άνθρωπο ή τον οποιονδήποτε συνάνθρωπο; Είναι αυτή συμπεριφορά που προάγει την κοινωνική ευημερία; Ή μήπως τελικά αυτή η συμπεριφορά ενισχύει την ανοχή στην επικίνδυνη παράβαση και την προστασία του παραβάτη; Άλλωστε αυτός που έχει οδηγική Παιδεία, δεν ανησυχεί για την παρουσία της Τροχαίας στο οδικό δίκτυο, ίσα ίσα που χαίρεται. Αυτός που ανησυχεί είναι όποιος έχει αποφασίσει να παραβατεί σε βάρος της ασφάλειας του κοινωνικού συνόλου. Εμείς ως Υπηρεσία, σ’ αυτές τις συμπεριφορές εστιάζουμε περισσότερο την προσοχή μας.
Α.: Υπάρχει ένας μύθος ότι η Τροχαία «κόβει κλήσεις» για εισπρακτικούς λόγους, ίσως και με όφελος για τους αστυνομικούς. Τι ισχύει;
Η.Ν.: Είναι σημαντικό να πληροφορήσουμε τους συμπολίτες μας, πως τα χρηματικά ποσά από τις βεβαιωμένες παραβάσεις, μέχρι σήμερα πιστώνονταν στους οικείους Δήμους, προκειμένου να διατίθενται στη συντήρηση του υπάρχοντος οδικού δικτύου. Ίσως κάποιοι νομίζουν ότι οι αστυνομικοί έχουν κάποιο οικονομικό όφελος από τα πρόστιμα. Η αλήθεια είναι πως δεν υπάρχει κανένα οικονομικό όφελος για τους αστυνομικούς.
Α.: Ως γονιός, αλλά και ως επαγγελματίας του δρόμου, ποιο είναι το μήνυμα που θέλετε να μεταφέρετε;
Η.Ν.: Ως γονιός, θέλω να μεταφέρω το μήνυμα πως ο τρόπος που οδηγούμε, είναι παράδειγμα για τα παιδιά μας. Είμαι βέβαιος πως θέλουμε τα παιδιά μας ασφαλή στο δρόμο, θέλουμε να ζήσουν μια ασφαλή ζωή και ως οδηγοί, οπότε ας τους διδάξουμε με τις πράξεις μας, αφού είμαστε οι πρώτοι τους δάσκαλοι. Ως επαγγελματίες, προσπαθούμε να είμαστε χρήσιμοι και αποτελεσματικοί, όχι ευχάριστοι. Είμαστε συνεχώς στο δρόμο, με σκοπό να μειώσουμε τις πιθανότητες να χαθεί ανθρώπινη ζωή. Αυτή είναι η αγωνία μας και αυτή είναι η δέσμευσή μας στην κοινωνία.
Α.: Βλέπετε συμμόρφωση στους δρόμους; Ποια είναι η πραγματικότητα που βιώνετε καθημερινά;
Η.Ν.: Ο παράγοντας συμμόρφωση υπάρχει και το βλέπουμε να συμβαίνει. Επίσης στο δρόμο απαιτείται και κάποιος βαθμός ευγένειας προς τους άλλους οδηγούς. Ο εκνευρισμός και η πίεση του χρόνου είναι κακοί σύμβουλοι, καλύτερα να αργήσουμε να πάμε στον προορισμό μας, παρά να μη φτάσουμε ποτέ. Αυτό που λέω σε όσους έρχονται στο γραφείο, είναι πως θέλουμε να μεταφέρουμε σε όλους, την αγωνία μας. Τη δουλειά μας την βλέπουμε, ως προσφορά στην κοινωνία κι αυτή η ευθύνη είναι βαριά. Γινόμαστε δυσάρεστοι στον παραβάτη, αλλά αυτό είναι αποτέλεσμα των επιλογών του. Βέβαια δεν ξεχνάμε πως οι περισσότεροι οδηγοί δεν παραβατούν, είναι σημαντικό να λέγεται αυτό, διαφορετικά περνάμε λάθος μηνύματα.
Α.: Και μερικά λόγια για τους συναδέλφους σας;
Η.Ν.: Θα ήθελα να ευχαριστήσω τους συναδέλφους μου, οι οποίοι αξίζουν το σεβασμό μας, είμαι περήφανος για την παρουσία, τον επαγγελματισμό τους και για τον 24/7 αγώνα τους. Σώζουν ζωές κι αυτό είναι η μεγαλύτερη ανταμοιβή για τους ίδιους και τις οικογένειές τους.
Α.: Ποιο είναι το τελικό σας κάλεσμα;
Η.Ν.: Αν θέλουμε να μειωθούν τα τροχαία ατυχήματα και να μη θρηνούμε θύματα στους δρόμους, απαιτείται να βάλουμε πλάτη όλοι, ο καθένας από το δικό του μετερίζι, δεν περισσεύει κανείς σ΄ αυτό τον αγώνα!
ΜΙΧΑΛΗΣ ΑΤΣΑΛΑΚΗΣ
