Ένα εξαιρετικά ανησυχητικό κοινωνικό φαινόμενο, το οποίο λαμβάνει πλέον ανεξέλεγκτες διαστάσεις την τελευταία πενταετία στο νησί μας, βρέθηκε στο επίκεντρο της συνεδρίασης του Περιφερειακού Συμβουλίου Κρήτης. Η απασχόληση ανηλίκων δεν αποτελεί πια μια μεμονωμένη πρακτική, αλλά μια σκληρή, διογκούμενη πραγματικότητα για εκατοντάδες οικογένειες.
Το κρίσιμο αυτό θέμα έφερε προς συζήτηση στο συμβούλιο ο αρμόδιος Αντιπεριφερειάρχης Στέλιος Βοργιάς, με το σχετικό ψήφισμα για την ανήλικη εργασία να υπερψηφίζεται, αναδεικνύοντας τις σοβαρές παθογένειες του εργασιακού τοπίου στην Κρήτη.
Οκταπλασιάστηκαν οι άδειες εργασίας ανηλίκων
Τα επίσημα στοιχεία που παρουσιάστηκαν στο σώμα του Περιφερειακού Συμβουλίου πραγματικά σοκάρουν, καθώς οι εγγεγραμμένες άδειες απασχόλησης, που έχει εγκρίνει η Επιθεώρηση Εργασίας έχουν σχεδόν οκταπλασιαστεί. Η εικόνα αυτή είναι απόλυτα αποκαλυπτική της οικονομικής ασφυξίας που βιώνουν δεκάδες νοικοκυριά. Μόνο για το Ηράκλειο, οι αιτήσεις για άδειες εργασίας ανηλίκων ξεπερνούν πλέον τις 1.600, ενώ ανάλογη είναι και η αύξηση που καταγράφεται στους υπόλοιπους νομούς της Κρήτης. Οι γονείς, λόγω της συνεχιζόμενης οικονομικής ανέχειας, αναγκάζονται να συναινέσουν στην εργασία των παιδιών τους, με σκοπό την ενίσχυση του οικογενειακού προϋπολογισμού.
Όπως υπογραμμίστηκε, ο σκοπός της παρέμβασης δεν είναι η απαγόρευση της απασχόλησης των ανηλίκων, αλλά η διασφάλιση ενός ασφαλούς εργασιακού περιβάλλοντος.
Παραβίαση διεθνών συμβάσεων
Η χώρα μας παραβιάζει συστηματικά τις διεθνείς συμβάσεις που έχει υπογράψει, με χαρακτηριστικότερη τη βασική παραβίαση των κανόνων για την απασχόληση των 15χρονων. Αυτό συμβαίνει παρά τις επανειλημμένες συστάσεις, παρατηρήσεις και ερωτήσεις του Διεθνούς Γραφείου Εργασίας (ILO). Το μεγαλύτερο πρόβλημα, όμως, εντοπίζεται στην κατάφωρη παραβίαση της υπάρχουσας εθνικής νομοθεσίας. Πριν από την έκδοση οποιασδήποτε σχετικής άδειας, η Επιθεώρηση Εργασίας οφείλει υποχρεωτικά να διενεργήσει αυτοψία στους εργασιακούς χώρους των ανηλίκων, κάτι που λόγω της υποστελέχωσης της Υπηρεσίας δεν πραγματοποιείται ποτέ.
Αποτέλεσμα αυτής της κρατικής αδράνειας είναι να μη διασφαλίζονται βασικοί απαγορευτικοί κανόνες, όπως η μη έκθεση των ανηλίκων στον ήλιο, η μη μεταφορά βαρέων αντικειμένων και η αυστηρή τήρηση του ωραρίου εργασίας έως τις 22:00. Πολλά παιδιά πέφτουν θύματα εκμετάλλευσης και σημειώνονται λιποθυμικά επεισόδια. Η Κρήτη έχει πληρώσει με αίμα αυτές τις παραβάσεις, όπως συνέβη με τον 15χρονο στα Χανιά, που σκοτώθηκε σχολώντας από την εργασία του τα ξημερώματα και με τον 17χρονο στην Αγία Πελαγία Ηρακλείου, που οδηγούσε Ι.Χ.Φ. αυτοκίνητο.
Δε δημοσιοποιούν τα στοιχεία
Απέναντι σε αυτή την τραγική κατάσταση, η Κεντρική Διοίκηση της Επιθεώρησης Εργασίας, το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, καθώς και το Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας επιμένουν να αρνούνται τη δημοσιοποίηση των στοιχείων απασχόλησης των ανηλίκων. Η άρνηση συνεχίζεται παρά τις αλλεπάλληλες κρούσεις από το Εργατικό Κέντρο Ηρακλείου (ΕΚΗ), τη ΓΣΕΕ και το Περιφερειακό Παρατηρητήριο Κοινωνικής Ένταξης της Περιφέρειας Κρήτης.
Με το ψήφισμα που έφερε ο Αντιπεριφερειάρχης Στέλιος Βοργιάς και εγκρίθηκε, το Περιφερειακό Συμβούλιο ζητά άμεση παρέμβαση προς το γραφείο του Πρωθυπουργού για την αυστηροποίηση του νομικού πλαισίου και την εναρμόνισή του με τις διεθνείς συμβάσεις. Ζητά επίσης από την Κεντρική Διοίκηση της Επιθεώρησης Εργασίας και τα συναρμόδια Υπουργεία τη δημοσιοποίηση των στοιχείων απασχόλησης στο νησί. Τέλος, απαιτεί την αποφασιστική παρέμβαση της Εισαγγελίας Ανηλίκων για τυχόν παραβάσεις της νομοθεσίας όσον αφορά τους ελέγχους των εργασιακών χώρων, οι οποίοι, σύμφωνα με το νόμο, πρέπει να γίνονται πριν ξεκινήσουν την εργασία τους οι ανήλικοι. Το ζήτημα απαιτεί άμεσα αντανακλαστικά από την πολιτεία, καθώς η ασφάλεια της νέας γενιάς δεν χωρά καμία έκπτωση.
ΜΙΧΑΛΗΣ ΑΤΣΑΛΑΚΗΣ
