Στην τελική ευθεία εισέρχεται το ETCI 2.0, η νέα επενδυτική πρωτοβουλία του ομίλου της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων (ΕΤΕπ) για τη στήριξη των ευρωπαϊκών εταιρειών τεχνολογίας ταχείας ανάπτυξης. Σύμφωνα με πληροφορίες της Realnews, η σχετική ανακοίνωση αναμένεται εντός Νοεμβρίου, οπότε και θα αποσαφηνιστεί το ύψος των κεφαλαίων που θα διατεθούν στο πλαίσιο της νέας πρωτοβουλίας. Με στόχο την κινητοποίηση επενδύσεων έως 80 δισ. ευρώ, το ETCI 2.0 φιλοδοξεί να ενισχύσει τη χρηματοδότηση των ευρωπαϊκών τεχνολογικών επιχειρήσεων, δημιουργώντας νέες ευκαιρίες άντλησης κεφαλαίων και για τις ελληνικές καινοτόμες εταιρείες.
Η νέα επενδυτική πρωτοβουλία επιχειρεί να απαντήσει σε μία από τις μεγαλύτερες αδυναμίες της ευρωπαϊκής οικονομίας: τη δυσκολία των καινοτόμων επιχειρήσεων να εξασφαλίσουν τα κεφάλαια που χρειάζονται για να αναπτυχθούν σε διεθνή κλίμακα. Παρότι η Ευρώπη διαθέτει ισχυρή ερευνητική βάση, εξειδικευμένο ανθρώπινο δυναμικό και τεχνολογικές εταιρείες με σημαντικές προοπτικές, εξακολουθεί να υστερεί έναντι των ΗΠΑ αλλά και της Κίνας στη χρηματοδότηση των επιχειρήσεων που περνούν από το στάδιο της νεοφυούς εταιρείας (startup) στο κρίσιμο στάδιο της ταχείας ανάπτυξης. Σημειωτέον ότι το χρηματοδοτικό αυτό κενό υπολογίζεται σε περίπου 70 δισ. ευρώ ετησίως.
Η επόμενη φάση
Η προσπάθεια της Ευρώπης να αντιμετωπίσει πιο συστηματικά το χρηματοδοτικό κενό των αναπτυσσόμενων τεχνολογικών επιχειρήσεων ξεκίνησε το 2023, με τη δημιουργία του European Tech Champions Initiative (ETCI) από τον όμιλο της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων και έξι κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ενωσης. Στόχος ήταν να ενισχυθεί η δυνατότητα των ευρωπαϊκών εταιρειών να αντλούν μεγαλύτερα κεφάλαια σε ένα κρίσιμο στάδιο της ανάπτυξής τους, όταν οι ανάγκες τους ξεπερνούν τις δυνατότητες των παραδοσιακών επενδυτικών σχημάτων που χρηματοδοτούν νεοφυείς επιχειρήσεις.
Τα πρώτα αποτελέσματα αποτυπώνουν τη δυναμική που έχει ήδη επιτευχθεί. Εως τα μέσα Σεπτεμβρίου του 2026, το ETCI είχε δεσμεύσει περίπου 3,5 δισ. ευρώ σε 15 επενδυτικά funds, τα οποία είχαν πραγματοποιήσει επενδύσεις σε 50 ευρωπαϊκές επιχειρήσεις. Από αυτές, οι 12 είχαν αποτιμηθεί σε ποσό άνω του 1 δισ. δολαρίων, κατακτώντας τον χαρακτηρισμό «unicorns».
Να επισημανθεί ότι η χρηματοδότηση δεν κατευθύνεται απευθείας από την ΕΤΕπ στις επιχειρήσεις. Μέσω του Ευρωπαϊκού Ταμείου Επενδύσεων (EIF), τα κεφάλαια τοποθετούνται σε ευρωπαϊκά funds (ταμεία επιχειρηματικών κεφαλαίων), τα οποία με τη σειρά τους χρηματοδοτούν εταιρείες με σημαντικές προοπτικές ανάπτυξης. Με αυτόν τον τρόπο, η δημόσια χρηματοδότηση λειτουργεί ως μοχλός για την προσέλκυση πρόσθετων ιδιωτικών επενδύσεων.
Το ETCI 2.0 επιδιώκει να διευρύνει σημαντικά αυτή την παρέμβαση. Με στόχο να συγκεντρώσει κεφάλαια έως 15 δισ. ευρώ, σχεδιάζεται να στηρίξει περισσότερα από 100 επενδυτικά funds, με προοπτική να κινητοποιηθούν συνολικές επενδύσεις έως 80 δισ. ευρώ για περισσότερες από 1.500 ευρωπαϊκές επιχειρήσεις. Παράλληλα, η νέα πρωτοβουλία αποσκοπεί στο να ανοίξει την πόρτα σε περισσότερα επενδυτικά σχήματα, αλλά και σε funds με κεφάλαια τουλάχιστον 300 εκατ. ευρώ, διευρύνοντας έτσι τη συμμετοχή περισσότερων επενδυτών από περισσότερες ευρωπαϊκές αγορές.
Το στοίχημα
Για την Ελλάδα, η διεύρυνση της ευρωπαϊκής χρηματοδοτικής πρωτοβουλίας δημιουργεί νέες προοπτικές, χωρίς ωστόσο να συνεπάγεται αυτόματη πρόσβαση στα διαθέσιμα κεφάλαια. Το ETCI 2.0 δεν προβλέπει συγκεκριμένη κατανομή πόρων ανά κράτος-μέλος ούτε κάποιο προκαθορισμένο ελληνικό μερίδιο. Οι ελληνικές επιχειρήσεις θα πρέπει να διεκδικήσουν χρηματοδότηση από τα ευρωπαϊκά επενδυτικά funds που θα συμμετάσχουν στο πρόγραμμα, ενώ θα ανταγωνίζονται εταιρείες από ολόκληρη την Ευρώπη.
Η δυνατότητα συμμετοχής και επενδυτικών σχημάτων με κεφάλαια από 300 εκατ. ευρώ αποκτά ιδιαίτερη σημασία για αγορές όπως η ελληνική, όπου το οικοσύστημα επιχειρηματικών κεφαλαίων έχει αναπτυχθεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια, αλλά εξακολουθεί να διαθέτει περιορισμένο αριθμό μεγάλων επενδυτικών σχημάτων. Η νέα αρχιτεκτονική του ETCI 2.0 επιχειρεί να διευρύνει τη δεξαμενή των funds που μπορούν να υποστηρίξουν επιχειρήσεις στο επόμενο στάδιο της ανάπτυξής τους.
Στην πράξη, η πρόσβαση στα ευρωπαϊκά κεφάλαια θα εξαρτηθεί από την ικανότητα κάθε επιχείρησης να παρουσιάσει ένα πειστικό σχέδιο διεθνούς ανάπτυξης. Δεν αρκεί ένα καινοτόμο προϊόν ή μια επιτυχημένη παρουσία στην ελληνική αγορά. Οι επενδυτές αναζητούν εταιρείες που μπορούν να επεκταθούν σε περισσότερες χώρες, να αυξήσουν σημαντικά τον κύκλο εργασιών τους και να αξιοποιήσουν τη χρηματοδότηση για να αποκτήσουν μεγαλύτερο μερίδιο στην αγορά. Για το ελληνικό οικοσύστημα, επομένως, το ζητούμενο είναι οι νέες καινοτόμες εταιρείες να ξεπεράσουν τα ελληνικά σύνορα και να εξελιχθούν σε ισχυρές ευρωπαϊκές επιχειρήσεις, ικανές να προσελκύσουν μεγάλα επενδυτικά κεφάλαια.
Το ελληνικό οικοσύστημα των startups έχει πλέον περάσει σε άλλη φάση, όπως επισημαίνει στην «R» ο αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων, Γιάννης Τσακίρης. Περισσότερες νέες επιχειρήσεις, περισσότερα επενδυτικά κεφάλαια και αυξανόμενο ενδιαφέρον από το εξωτερικό έχουν δημιουργήσει μια πολύ ισχυρότερη βάση. Τώρα, όμως, αρχίζει η πιο δύσκολη μάχη, όπως αναφέρει. Να βρουν τα κεφάλαια που χρειάζονται για να αναπτυχθούν, να ανοίξουν τα φτερά τους στο εξωτερικό και να σταθούν απέναντι στον διεθνή ανταγωνισμό. «Η επόμενη μεγάλη ευρωπαϊκή εταιρεία τεχνολογίας δεν πρέπει να χρειάζεται να φύγει από την Ευρώπη για να γίνει παγκόσμιος πρωταθλητής. Αυτή είναι η φιλοδοξία μας. Με το ETCI 2.0 θέλουμε να δώσουμε στις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις τη χρηματοδοτική δύναμη που χρειάζονται για να μεγαλώσουν εδώ, να ανταγωνιστούν διεθνώς και να κρατήσουν στην Ευρώπη την τεχνολογία, το ταλέντο και την αξία που δημιουργούν. Για την Ελλάδα, αυτή είναι μια ευκαιρία που πρέπει να αξιοποιήσουμε», τονίζει.
Στρατηγική
Το ETCI 2.0 αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης προσπάθειας του ομίλου της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων να ενισχύσει τη χρηματοδότηση της ευρωπαϊκής τεχνολογίας και να περιορίσει την εξάρτηση των αναπτυσσόμενων επιχειρήσεων από κεφάλαια εκτός Ευρώπης. Η νέα πρωτοβουλία εντάσσεται στο TechEU, το οποίο προβλέπει χρηματοδοτήσεις τουλάχιστον 70 δισ. ευρώ την περίοδο 2025-2027, με στόχο την κινητοποίηση συνολικών επενδύσεων περίπου 250 δισ. ευρώ.
Μόνο το 2025, οι χρηματοδοτήσεις του ομίλου της ΕΤΕπ στο πλαίσιο του TechEU ανήλθαν σε 22,4 δισ. ευρώ, αποτυπώνοντας το μέγεθος των πόρων που κατευθύνονται στην τεχνολογική ανάπτυξη. Η στρατηγική δεν περιορίζεται στη στήριξη των νεοφυών επιχειρήσεων στα πρώτα τους βήματα, αλλά επιδιώκει να δημιουργήσει μια συνεχή διαδρομή χρηματοδότησης, από τα αρχικά επενδυτικά κεφάλαια και τον δανεισμό καινοτόμων επιχειρήσεων έως τις μεγάλες επενδύσεις ανάπτυξης και την πρόσβαση στις κεφαλαιαγορές.
Σε αυτό το πλαίσιο, η ενίσχυση της ευρωπαϊκής χρηματοδότησης αποκτά και στρατηγική σημασία. Η δυνατότητα των τεχνολογικών επιχειρήσεων να αντλούν μεγάλα κεφάλαια εντός Ευρώπης μπορεί να συμβάλει στη διατήρηση της τεχνογνωσίας, των θέσεων εργασίας και της οικονομικής αξίας που παράγεται στην ευρωπαϊκή αγορά, περιορίζοντας την ανάγκη αναζήτησης χρηματοδότησης από επενδυτές εκτός αυτής.
Κρίσιμο ορόσημο
Το επόμενο κρίσιμο ορόσημο για το ETCI 2.0 είναι η ολοκλήρωση της πρώτης φάσης συγκέντρωσης κεφαλαίων και η ανακοίνωση των αρχικών συμμετοχών. Ο σχεδιασμός προβλέπει ότι οι πρώτες επενδύσεις μέσω των funds που θα υποστηριχθούν από τη νέα πρωτοβουλία θα πραγματοποιηθούν εντός του 2027, ανοίγοντας σταδιακά τον δρόμο για τη διοχέτευση χρηματοδότησης σε ευρωπαϊκές επιχειρήσεις υψηλής ανάπτυξης.
Σημαντικό ρόλο στην εξέλιξη του εγχειρήματος θα διαδραματίσει η συμμετοχή τόσο των κρατών-μελών όσο και των ιδιωτών και θεσμικών επενδυτών. Ο όμιλος της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων έχει προβλέψει τη δυνατότητα συνεισφοράς έως 1,25 δισ. ευρώ, ενώ η ευρύτερη φιλοσοφία της πρωτοβουλίας στηρίζεται στην αξιοποίηση των δημόσιων κεφαλαίων για την προσέλκυση πολλαπλάσιων ιδιωτικών πόρων. Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, τουλάχιστον τα δύο τρίτα των επενδύσεων των funds που θα υποστηριχθούν θα πρέπει να κατευθυνθούν σε επιχειρήσεις υψηλής ανάπτυξης εντός της Ευρωπαϊκής Ενωσης.
Η διαδικασία επιλογής των επιχειρήσεων θα πραγματοποιείται μέσω των επενδυτικών funds που θα λάβουν στήριξη από το ETCI 2.0 με βάση τη στρατηγική και τα επενδυτικά κριτήρια κάθε σχήματος. Αυτό σημαίνει ότι η ανακοίνωση των διαθέσιμων κεφαλαίων δεν θα συνοδευτεί από άμεση χρηματοδότηση συγκεκριμένων εταιρειών. Το ενδιαφέρον θα επικεντρωθεί σε εταιρείες με σημαντικές ανάγκες χρηματοδότησης για την επόμενη φάση ανάπτυξής τους, σε τομείς όπως η τεχνητή νοημοσύνη, το λογισμικό, οι βιοεπιστήμες και οι χρηματοοικονομικές τεχνολογίες, στους οποίους έχουν ήδη κατευθυνθεί επενδύσεις του πρώτου ETCI.
www.real.gr
