Mεγάλη Δευτέρα” μεγάλημαχαίρα”, έλεγαν οι παλιότεροι.
Τη Μεγάλη Δευτέρα τιμούμε μια μεγάλη προσωπικότητα της Παλαιάς Διαθήκης, τον Ιωσήφ τον Πάγκαλο, γιό του Ιακώβ, τον οποίο πούλησαν ως δούλο τ’ αδέλφια του στην Αίγυπτο. Η πολύπαθη ιστορία του μας είναι λίγο πολύ γνωστή.
Ήταν ο μικρότερος γιός του Πατριάρχη Ιακώβ και ο πιο αγαπητός. Όμως φθονήθηκε από τα αδέλφια του και αρχικά τον έριξαν σ’ ένα βαθύ λάκκο και εξαπάτησαν το πατέρα τους χρησιμοποιώντας ένα ματωμένο ρούχο ότι δήθεν τον κατασπάραξε κάποιο θηρίο. Στη συνέχεια τον πούλησαν για τριάντα αργύρια σε εμπόρους, οι οποίοι τον ξαναπούλησαν στον αρχιμάργειρα του βασιλιά της Αιγύπτου, τον Πετεφρή. Ο Ιωσήφ ήταν πανέμορφος και τον ερωτεύθηκε η γυναίκα του Πετεφρή, που θέλησε να τον παρασύρει σε ανήθικη πράξη βιαίως. Μόλις εκείνη έπιασε τον Ιωσήφ, εκείνος άφησε στα χέρια της το χιτώνα του και έφυγε. Εκείνη από το θυμό της τον συκοφάντησε στο σύζυγό της, ότι δήθεν αυτός επιτέθηκε εναντίον της με ανήθικους σκοπούς. Ο Πετεφρής την πίστεψε και φυλάκισε τον Ιωσήφ.
Κάποτε όμως ο Φαραώ, ο βασιλιάς της Αιγύπτου, είδε ένα παράξενο όνειρο και ζήτησε έναν εξηγητή. Με το φωτισμό του Θεού, μόνο ο Ιωσήφ μπόρεσε να το εξηγήσει. Ότι θα έλθουν στη χώρα του επτά χρόνια ευφορίας και επτά ακαρπίας και πείνας. Ενθουσιάσθηκε ο Φαραώ από τη σοφία του και τον έκανε γενικό άρχοντα, σαν πρωθυπουργό. Ο Ιωσήφ διαχειρίσθηκε άριστα την εξουσία και φρόντισε στα δύσκολα χρόνια της πείνας όλο το λαό. Με αφορμή τη διανομή του σιταριού, φανερώθηκαν τ’ αδέλφια του που τον είχαν φθονήσει. Εκείνος δεν τους κράτησε κακία, αντίθετα τα προσκάλεσε μόνιμα στην Αίγυπτο μαζί με τους γονείς.
Η υπέροχη μορφή του Πάγκαλου Ιωσήφ αποτελεί, σύμφωνα με τους Πατέρες της Εκκλησίας, προτύπωση και εικόνα του Χριστού μας. Όπως, ο Κύριος υπέφερε άδικα εξαιτίας της ανθρώπινης κακίας των ομοφύλων Του, το ίδιο και ο Ιωσήφ υπέφερε εξαιτίας της κακίας των αδελφών του και έδειξε, όπως ο Χριστός απέραντη ανεξικακία.
Επίσης, τη Μεγάλη Δευτέρα, έχουμε ανάμνηση της ξηρανθείσης από τον Κύριο συκής, που συνέβη την επόμενη μέρα της εισόδου Του στα Ιεροσόλυμα. Βαδίζοντας ο Χριστός σε κάποια οδό δίπλα σε συστοιχίες καρποφόρων δέντρων φοινίκων, καρυών και συκιών, πείνασε και πλησίασε σε κάποια συκιά για να συλλέξει ορισμένους καρπούς. Τότε, ο Ιησούς είπε στη συκιά : ‘”Μηκέτι εκ σου καρπός γένηται εις τον αιώνα και εξηράνθη παραχρήμα η συκή”. Με αυτόν τον περίεργο και παραστατικό τρόπο θέλησε ο Ιησούς να διδάξει τους μαθητές Του, αλλά και σε όλους εμάς, την ανάγκη να παράγουμε πνευματικούς καρπούς. Η άκαρπη συκιά με το πλούσιο φύλλωμά της συμβόλιζε την υποκρισία των θρησκευτικών αρχόντων εκείνης της εποχής, που περιορίζονταν μόνο στους εξωτερικούς τύπους, ενώ δεν είχαν κανένα αληθινό καρπό προς επίδειξη. Οι μαθητές έκθαμβοι από το θαύμα αυτό δε ζητούσαν να μάθουν τη βαθύτερη , έννοια, αλλά είχαν την απορία πως “παραχρήμα εξηράνθη η συκή?”.
Πρώτη φορά έβλεπαν την τιμωρία της άψυχης φύσεως από το Δάσκαλό τους. Ο Χριστός παίρνοντας αφορμή από την απορία των μαθητών, τους δίδαξε για τη μεγάλη δύναμη της πίστης, η οποία όταν συνοδεύεται από εσωτερική θέρμη και χωρίς τον παραμικρό δισταγμό μπορεί να κατορθώσει απίστευτα πράγματα. “Εάν έχετε πίστιν ως κόκκο σινάπεως ερείτε τω ορει τούτω, μετάβα εντεύθεν εκεί και μεταβήσεται”. Αυτή την πίστη θέλει η Εκκλησία να μεταδώσει και σ’ εμάς. Να στολίσουμε τον εαυτό μας μ’ αρετές και να παράγουμε πνευματικούς καρπούς, χωρίς υποκριτικούς συναισθηματισμούς .
Ιωάννα Κρητσωτάκη – Δρακωνάκη, θεολόγος, πιστοποιημένη εκπαιδευτικός στη “Διαπολιτισμική και Συμπεριληπτική Εκπαίδευση” από το Πανεπιστήμιο Αιγαίου και στη “Διοίκηση και Οργάνωση Εκπαιδευτικών μονάδων”. MA στο ΕΚΠΑ με ειδίκευση στη “Θρησκευτική Αγωγή και Εκπαίδευση”.
