Η Περιφέρεια Κρήτης, για την προστασία τόσο της Δημόσιας Υγείας στο νησί όσο και του σημαντικού τουριστικού της προϊόντος, λόγω της μεγάλης εισροής τουριστών, της παρουσίας μεγάλου αριθμού εργατών γης αλλά και των ευνοϊκών συνθηκών για την ανάπτυξη κουνουπιών εξαιτίας των κλιματικών κρίσεων εντείνει τις προσπάθειες της εφαρμόζοντας πρωτοποριακές επιστημονικά τεχνικές και δράσεις για τον έλεγχο και την αντιμετώπιση της εμφάνισης κρουσμάτων ασθενειών που μεταδίδονται από διαβιβαστές όπως είναι τα κουνούπια.
Η Διεύθυνση Δημόσιας υγείας της Περιφέρειας Κρήτης σε συνεργασία με Ελληνικούς και διεθνείς οργανισμούς υγείας αλλά και το Ινστιτούτο Τεχνολογίας Έρευνας Κρήτης, βρίσκεται σε επιφυλακή αλλά και σε εγρήγορση για την αποτροπή και αντιμετώπιση πιθανής εμφάνισης του ξενικού για την Ελλάδα είδους Aedes aegypti, που ήδη έχει εμφανιστεί στην Ευρώπη και συγκεκριμένα στη Κύπρο.
«Λαμβάνουμε συνεχώς μέτρα συνεργαζόμενοι με όλους τους φορείς κάνοντας χρήση σύγχρονης τεχνολογίας για την αποτροπή και αντιμετώπιση κάθε κινδύνου μόλυνσης από κουνούπια δίδοντας έμφαση στην νέα απειλή του ξενικού είδους κουνουπιών Aedes aegypti» δήλωσε χαρακτηριστικά ο Αν. Δ/ντης Δημόσιας Υγείας της Περιφέρειας Κρήτης Δρ. Αντώνης Παπαδάκης. Σε συνεργασία με την ανάδοχο εταιρία που εφαρμόζει το τριετές πρόγραμμα καταπολέμησης κουνουπιών 2023-2025 αλλά και με την επιστημονική ομάδα του καθηγητή Ιωάννη Βόντα Διευθυντή Ερευνών Μοριακής Εντομολογίας του ΙΜΒΒ-ΙΤΕ γίνονται όλες οι απαραίτητες ενέργειες τόσο αναφορικά με την καταπολέμηση όσο και με την εντομολογική επιτήρηση που αναβαθμίζει πολυεπίπεδα τις δυνατότητες αντιμετώπισης των προβλημάτων όχλησης και κυρίως των απειλών για την Δημόσια Υγεία. Επιπλέον φέτος σε συνεργασία με τον ΕΟΔΥ και συγκεκριμένα με το Τμήμα Νοσημάτων που μεταδίδονται με Διαβιβαστές, τοποθετήθηκαν επιπλέον παγίδες στα λιμάνια και αεροδρόμια με ειδικές παγίδες προκειμένου να εντοπιστεί το συντομότερο δυνατόν εφόσον πραγματοποιηθεί η έλευση του κουνουπιού Aedes aegypti στο νησί μας κάτι που μέχρι και σήμερα έχει αποφευχθεί.
Συγκεκριμένα, όπως είπε ο Δρ. Παπαδάκης για φέτος στο πλαίσιο του έργου και καθ’ όλη την διάρκεια των εργασιών πεδίου, διενεργήθηκαν περισσότερες από 1.000 δειγματοληψίες προνυμφών κάθε εβδομάδα σε 5.000 εν δυνάμει καταγεγραμμένες εστίες αναπαραγωγής κουνουπιών και περίπου 1.000 χλμ. καναλιών και ρεμάτων. Οι εργασίες στο πεδίο υλοποιήθηκαν από ένα σύνολο δώδεκα έως δεκατεσσάρων συνεργείων που επανδρώνονται από ομάδα δεκαέξι επιστημόνων και τεχνικών, που υποστηρίζονται και κατευθύνονται από επιστήμονες υψηλής εξειδίκευσης της αναδόχου εταιρείας, υπό τον έλεγχο και την εποπτεία των Τμημάτων Υγειονομικού ελέγχου και Περιβαλλοντικής Υγιεινής των τεσσάρων Περιφερειακών Ενοτήτων. Πέραν των δράσεων καταπολέμησης κουνουπιών και στο πλαίσιο της εντομολογικής παρακολούθησης, λειτουργεί ένα σταθερό δίκτυο παρακολούθησης ακμαίων κουνουπιών (40 θέσεις σύλληψης), αλλά και ανεξάρτητο παράλληλο δίκτυο παρακολούθησης 30 θέσεων ειδικά για το Aedes albopictus, σε όλη την Περιφέρεια.”
Επιπτώσεις
της κλιματικής κρίσης
Όπως επίσης ανέφερε ο Αν. Δ/ντης Δημόσιας Υγείας Δρ. Αντώνης Παπαδάκης για πρώτη φορά το 2024, παράλληλα με το εκτελούμενο τριετές έργο καταπολέμησης, η Περιφέρεια θα υλοποιήσει τις παρακάτω συμπληρωματικές δράσεις:
- Το πρωτοποριακό πρόγραμμα παρακολούθησης δραστηριότητας κουνουπιών τους χειμερινούς μήνες εξαιτίας της Κλιματικής Κρίσης με τίτλο «Δράσεις παρακολούθησης πληθυσμών ειδών κουνουπιών κατά την χειμερινή περίοδο με τη συλλογή εντομολογικών δεδομένων κάνοντας χρήση κατάλληλων παγίδων κουνουπιών CO2 – φωτός».
Β. Δράσεις παρακολούθησης του πληθυσμού ξενικών χωροκατακτητικών ειδών με τη χρήση ειδικών παγίδων BG – GAT (Gravid Aedes Trap) στις βασικές πύλες εισόδου της Περιφέρειας (με έμφαση στο Aedes aegypti προκειμένου να αποτρέψουμε την εγκατάστασή του).
Γ. Δράσεις εκτίμησης επιδημιολογικού κινδύνου πιθανής εγχώριας μετάδοσης της ελονοσίας με τη συλλογή δημογραφικών ή και άλλων κρίσιμων στοιχείων σε περιοχές όπου διαμένουν και εργάζονται εργάτες γης.
Δ. Δράσεις αξιολόγησης σε τοπικό επίπεδο της παραγωγικότητας του δικτύου ανθρωπογενών λυμάτων, με τη συλλογή δεδομένων ποιοτικού χαρακτήρα που αφορούν τη διαχείριση των ανθρωπογενών εστιών αναπαραγωγής κουνουπιών στο αστικό σύστημα (με έμφαση στην καταγραφή των σηπτικών βόθρων).
Με την υλοποίηση όλων των ανωτέρω δράσεων, η Περιφέρεια Κρήτης στοχεύει στη ενίσχυση των πολλαπλών φραγμών μετάδοσης ασθενειών από κουνούπια ταυτόχρονα με τη διασφάλιση πολλαπλών οφελών που αφορούν μεταξύ άλλων:
– Την ενίσχυση της προστασίας της Δημόσιας Υγείας μέσω της καλύτερης αποτύπωσης και αξιολόγησης του επιδημιολογικού κινδύνου (ιός Δυτικού Νείλου, Ελονοσία, Δάγκειος πυρετός κλπ).
– Την αξιολόγηση της όχλησης καθ’ όλη τη διάρκεια του χρόνου.
– Τη μελέτη της διακύμανσης των ακμαίων πληθυσμών κουνουπιών χωροκατακτητικών ειδών.
– Την αξιολόγηση της παραγωγικότητας σε κουνούπια των οικισμών των Περιφερειακών Ενοτήτων που εξακολουθούν να έχουν σηπτικούς βόθρους.
Επιπλέον, μετά την επιτυχή έκβαση των σχετικών ενημερωτικών εκδηλώσεων που διοργάνωσε η Περιφέρεια για την ευαισθητοποίηση και την ενημέρωση των κατοίκων σχετικά με το έργο καταπολέμησης κουνουπιών τα τελευταία δύο χρόνια στο Ηράκλειο Κρήτης, το 2024 θα πραγματοποιηθούν τέσσερις επιμέρους ενημερωτικές εκδηλώσεις στις πρωτεύουσες και των τεσσάρων Περιφερειακών Ενοτήτων.
Επίσης, με στόχο την ενημέρωση των στελεχών της Διεύθυνσης Δημόσιας Υγείας της Περιφέρειας αλλά και άλλων εμπλεκόμενων στελεχών και εκπροσώπων των Δήμων από την Κρήτη και την υπόλοιπη χώρα, θα πραγματοποιηθεί ενημερωτική ημερίδα αναφορικά με τον επιδημιολογικό κίνδυνο και τους τρόπους αντιμετώπισης του στην Κρήτη και ευρύτερα στην Ελλάδα, σε τόπο και χρόνο που θα ανακοινωθούν το επόμενο διάστημα.
Τέλος, ενημερώνουμε τους πολίτες της Περιφέρειας Κρήτης, ότι από 01/04/2024 τίθεται σε λειτουργία, όπως κάθε χρόνο από το 2020 και μετά, η εφαρμογή για smartphones «Mosquito Vision» για την πρόβλεψη βραδινής και νυχτερινής όχλησης για το σύνολο των οικισμών της Περιφέρειας Κρήτης και παρακολούθησης των πληροφοριών αυτών από τους πολίτες από το κινητό τους τηλέφωνο.
