Σε ένα εξαιρετικά ξεκάθαρο και απολύτως ομόφωνο πολιτικό μήνυμα προς την κεντρική διοίκηση και το αρμόδιο Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας προχώρησε το Περιφερειακό Συμβούλιο Κρήτης, απορρίπτοντας με τον πλέον κατηγορηματικό τρόπο τον κυβερνητικό σχεδιασμό για τη δημιουργία μονάδας καύσης ή αλλιώς ενεργειακής αξιοποίησης απορριμμάτων στο νησί. Η συνεδρίαση του κορυφαίου συλλογικού οργάνου της Περιφέρειας σημαδεύτηκε από έντονη δυσαρέσκεια για τον τρόπο με τον οποίο η Αθήνα επιχειρεί να επιβάλει «άνωθεν» λύσεις, ερήμην των τοπικών κοινωνιών, αναδεικνύοντας παράλληλα ένα αρραγές μέτωπο μεταξύ όλων των παρατάξεων αλλά και παριστάμενων Δημάρχων και αυτοδιοικητικών της Τοπικής Αυτοδιοίκησης καθώς και του ΤΕΕ/ΤΑΚ.
Όπως προκύπτει ξεκάθαρα από τις τοποθετήσεις των κορυφαίων στελεχών της Περιφερειακής Αρχής, η προσέγγιση του Υπουργείου δεν θεωρείται μόνο επιζήμια και λανθασμένη σε τεχνικό και περιβαλλοντικό επίπεδο, αλλά συνιστά ταυτόχρονα μια ευθεία και πρωτοφανή «θεσμική απαξίωση» του θεσμού της Αυτοδιοίκησης. Ο Περιφερειάρχης Κρήτης, κ. Σταύρος Αρναουτάκης, έδωσε το ξεκάθαρο στίγμα της έντονης αντίδρασης, επισημαίνοντας την αδήριτη αναγκαιότητα λήψης μιας σαφούς, απολύτως ομόφωνης πολιτικής απόφασης. Σύμφωνα με τον κ. Αρναουτάκη, η Περιφέρεια οφείλει να ορθώσει ανάστημα απέναντι στην υποχρέωση που επιχειρείται να επιβληθεί διαταράσσοντας τις σχέσεις της Αυτοδιοίκησης με την τοπική κοινωνία.
Το μήνυμα που εκπέμπεται από το Ηράκλειο είναι σαφέστατο. Η Κρήτη δεν πρόκειται να αποδεχτεί τετελεσμένα γεγονότα, ιδίως όταν αυτά τα σχέδια αγνοούν επιδεικτικά τον εγκεκριμένο Περιφερειακό Σχεδιασμό Διαχείρισης Απορριμμάτων, ο οποίος έχει τεθεί σε εφαρμογή και υλοποιείται με συνέπεια κατά τη διάρκεια της τελευταίας δεκαετίας.
Το ζήτημα σε όλες του τις διαστάσεις ανέλυσε εκτενώς σε δηλώσεις του στους εκπροσώπους του Τύπου ο Αντιπεριφερειάρχης Περιβάλλοντος, κ. Νίκος Ξυλούρης, αποδομώντας βήμα προς βήμα τόσο την περιβαλλοντική όσο και την αυστηρά τεχνική λογική που διέπει την κυβερνητική πρόταση. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε ο κ. Ξυλούρης, η εισήγηση των αρμόδιων υπηρεσιών της Περιφέρειας είναι κατηγορηματικά αρνητική διότι η προοπτική δημιουργίας ενός τεράστιου εργοστασίου καύσης στο νησί ανατρέπει εκ βάθρων τον υφιστάμενο σχεδιασμό. Έναν σχεδιασμό που έχει ως επίκεντρο και βασικό άξονα τη διαλογή των απορριμμάτων στην πηγή, τη σύγχρονη μηχανική ανακύκλωση και την ορθολογική, σταδιακή μείωση του υπολείμματος που οδηγείται σε χώρους ταφής, στοχεύοντας στην επίτευξη του αυστηρού ευρωπαϊκού στόχου του 10%.
Ο αρμόδιος Αντιπεριφερειάρχης κατήγγειλε ανοιχτά ότι το Υπουργείο, στην προσπάθειά του να επιβάλει τη μέθοδο της καύσης, προχώρησε σε μονομερείς αλλαγές των βασικών δεδομένων, μειώνοντας αυθαίρετα τον προβλεπόμενο χρόνο προσαρμογής από το αρχικό ορόσημο του 2035 στο 2030 και επιβάλλοντας δυσανάλογα αυστηρότερες προδιαγραφές όσον αφορά τα υπολείμματα.
Το μεγάλο, ωστόσο, «αγκάθι», το οποίο καθιστά την πρόταση του Υπουργείου πρακτικά και ουσιαστικά ανεφάρμοστη στην περίπτωση της Κρήτης, έγκειται σε ένα αμιγώς τεχνικό ζήτημα. Προκειμένου να αδειοδοτηθεί μια τέτοια δραστηριότητα και να θεωρηθεί νομίμως η καύση ως «ενεργειακή αξιοποίηση», απαιτείται ένας εξαιρετικά υψηλός δείκτης ανάκτησης ενέργειας που αγγίζει ή και ξεπερνά το 65%.
Αυτό, όμως, δεν προϋποθέτει μόνο την παραγωγή ηλεκτρικού ρεύματος από την καύση των σκουπιδιών. Απαιτεί υποχρεωτικά και την ταυτόχρονη χρήση της τεράστιας παραγόμενης θερμικής ενέργειας. Όπως τονίστηκε χαρακτηριστικά, στο νησί της Κρήτης, λόγω των ήπιων κλιματολογικών συνθηκών αλλά κυρίως της απουσίας μεγάλων βαρειών βιομηχανικών υποδομών που να έχουν ανάγκη τέτοια μεγέθη θερμικής ενέργειας, η διάθεση αυτής της θερμότητας είναι παντελώς αδύνατη. Ως εκ τούτου, η εν λόγω μονάδα καύσης δεν θα μπορούσε πρακτικά ποτέ να λειτουργήσει νόμιμα και σύμφωνα με τους ευρωπαϊκούς κανόνες της ενεργειακής αξιοποίησης.
Στο πλαίσιο της ομοφωνίας ο επικεφαλής της μείζονος μειοψηφίας Σπύρος Δανέλλης επεσήμανε ότι αποδέχεται να υπάρξει μια πρώτη ομόφωνη απόφαση σημειώνοντας πως έχει σημασία να υπάρξει και μονοθεματική συνεδρίαση. Αξίζει να σημειωθεί ότι η σθεναρή στάση της Περιφέρειας Κρήτης, όπως υπογραμμίστηκε κατά τη διάρκεια των τοποθετήσεων, αποτελεί ένα μέτωπο απέναντι στον συγκεκριμένο κυβερνητικό σχεδιασμό λαμβάνει πλέον πανελλαδικά χαρακτηριστικά, με τις περισσότερες, αν όχι όλες, τις Περιφέρειες της χώρας να συντάσσονται ανοιχτά ενάντια στη δημιουργία τέτοιου τύπου μονάδων, προκρίνοντας πιο σύγχρονες λύσεις που σέβονται τη δημόσια υγεία.
Είναι πλέον απολύτως σαφές ότι το Περιφερειακό Συμβούλιο ζητά την άμεση και οριστική απόσυρση αυτού του σχεδίου από την κυβέρνηση, αναμένοντας ότι η ενιαία πολιτική βούληση θα γίνει σεβαστή από την ηγεσία του Υπουργείου.
ΜΙΧΑΛΗΣ ΑΤΣΑΛΑΚΗΣ
