Η κλιματική κρίση και τα ολοένα και πιο συχνά ακραία καιρικά φαινόμενα που πλήττουν τα τελευταία χρόνια τη χώρα μας, καθιστούν την αντιπλημμυρική προστασία ζήτημα ζωτικής σημασίας για την ασφάλεια των πολιτών, ιδιαίτερα στην Κρήτη. Στην Ιεράπετρα, μια περιοχή με τεράστια δυναμική στον πρωτογενή τομέα, με χιλιάδες στρέμματα θερμοκηπιακών καλλιεργειών, αλλά και σημαντική ανάπτυξη στον τουρισμό, η διευθέτηση των ρεμάτων αποτελεί ένα διαχρονικό και απολύτως επιτακτικό αίτημα της τοπικής κοινωνίας. Ωστόσο, η γνωστή γραφειοκρατία και οι εξαιρετικά χρονοβόρες διαδικασίες του ευρύτερου κρατικού μηχανισμού συνεχίζουν να αποτελούν το μεγαλύτερο εμπόδιο στην έγκαιρη ολοκλήρωση κρίσιμων υποδομών.
Ένα πολύ χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η μελέτη για την οριοθέτηση και διευθέτηση των ρεμάτων Βαϊνιάς και Αγίου Ανδρέα, που βρίσκονται στα διοικητικά όρια του Δήμου Ιεράπετρας.
Εγκρίθηκε από την Περιφερειακή Επιτροπή της Περιφέρειας Κρήτης η τέταρτη κατά σειρά παράταση για την περαίωση της εν λόγω μελέτης. Το αρχικό χρονοδιάγραμμα του σημαντικού αυτού έργου προέβλεπε την πλήρη ολοκλήρωση της μελέτης, η οποία αφορά και εξετάζει την οριοθέτηση των ρεμάτων σε μήκος 400 μέτρων από την ακτογραμμή προς βορρά, ήδη από τον Αύγουστο του έτους 2025. Με τη νέα εισήγηση των αρμόδιων υπηρεσιών της Αντιπεριφέρειας Λασιθίου, η καταληκτική ημερομηνία μετατίθεται πλέον επίσημα για τις 23 Δεκεμβρίου 2026. Προστίθεται, δηλαδή, ουσιαστικά μια επιπλέον χρονική καθυστέρηση τεσσάρων μηνών.
Το «κόλλημα»
Γιατί όμως φτάσαμε στο δυσάρεστο σημείο να συζητάμε για τέταρτη παράταση σε μια σύμβαση που υπογράφηκε τον Οκτώβριο του 2024; Σύμφωνα με τα αναλυτικά στοιχεία του φακέλου, η υπαιτιότητα για τη στασιμότητα δεν βαραίνει σε καμία περίπτωση την ανάδοχο μελετητική εταιρεία. Ο ίδιος ο ανάδοχος επικαλείται στην επίσημη αίτησή του, η οποία κατατέθηκε στις 27 Ιουλίου 2026, ότι όλες οι απαραίτητες μελέτες έχουν ήδη ολοκληρωθεί και υποβληθεί από πλευράς του.
Το «κόλλημα» εντοπίζεται στο γεγονός ότι οι μελέτες βρίσκονται αποκλειστικά και μόνο στο στάδιο της Περιβαλλοντικής Αδειοδότησης, αναμένοντας το «πράσινο φως» από τις αρμόδιες υπηρεσίες της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Κρήτης. Η Υπηρεσία της Περιφερειακής Ενότητας Λασιθίου συμφωνεί απόλυτα με τους ισχυρισμούς αυτούς, αναγνωρίζοντας έμπρακτα ότι η καθυστέρηση οφείλεται αποκλειστικά στους εξαιρετικά αργούς ρυθμούς με τους οποίους κινείται η διαδικασία έγκρισης από την Αποκεντρωμένη Διοίκηση, καθώς μετά την αδειοδότηση απαιτείται πολύτιμος χρόνος για να συνταχθούν τα τεύχη δημοπράτησης και το ΣΑΥ-ΦΑΥ του έργου.
Η χρηματοδότηση
Από καθαρά οικονομικής άποψης το συγκεκριμένο έργο χρηματοδοτείται εξ ολοκλήρου από το Εθνικό Σκέλος, με τον αρχικό συνολικό προϋπολογισμό του να ανέρχεται στα 328.637,46 ευρώ. Ωστόσο, η τελική σύμβαση που υπεγράφη με τον ανάδοχο, έπειτα από μια εντυπωσιακή οικονομική έκπτωση της τάξεως του 70,95%, ανέρχεται στο καθαρό ποσό των 95.476,12 ευρώ. Μέχρι στιγμής, έχουν πραγματοποιηθεί κανονικά πληρωμές ύψους 62.224,77 ευρώ μέσω δύο λογαριασμών, γεγονός που καλύπτει το 65,17% της συνολικής οικονομικής απορρόφησης της τρέχουσας σύμβασης, αφήνοντας ένα υπόλοιπο προς εκταμίευση της τάξης των 33.251,35 ευρώ, μόλις ολοκληρωθεί το αντικείμενο.
Η δημοπράτηση
Το ουσιαστικότερο ερώτημα που προκύπτει, ωστόσο, δεν είναι στενά λογιστικό ή τεχνικό. Αφορά πρωτίστως την προστασία των χιλιάδων κατοίκων της ευρύτερης περιοχής της Ιεράπετρας από ενδεχόμενες φυσικές καταστροφές. Τα ρέματα Βαϊνιάς και Αγίου Ανδρέα αποτελούν αναμφίβολα κομβικά σημεία για την ορθή παροχέτευση των όμβριων υδάτων. Η επιτυχής ολοκλήρωση των συγκεκριμένων μελετών είναι το πρώτο και απολύτως απαραίτητο βήμα για να μπορέσει η Περιφέρεια Κρήτης να προχωρήσει τάχιστα στη δημοπράτηση του κυρίως κατασκευαστικού έργου.
Η διαρκής αναμονή κρίσιμων εγκρίσεων καταδεικνύει για πολλοστή φορά την επείγουσα ανάγκη ριζικής απλοποίησης των διοικητικών διαδικασιών του κράτους. Είναι πραγματικά αδιανόητο τόσο κρίσιμα έργα, τα οποία διαθέτουν εξασφαλισμένη χρηματοδότηση, να παραμένουν όμηροι της γραφειοκρατίας, την ώρα που οι ανάγκες στο Λασίθι είναι κατεπείγουσες.
Ας ελπίσουμε ότι αυτή θα είναι η τελευταία παράταση, ώστε μέσα στον Δεκέμβριο να ανοίξει οριστικά ο δρόμος για τη δημοπράτηση και τη θωράκιση της περιοχής.
ΜΙΧΑΛΗΣ ΑΤΣΑΛΑΚΗΣ
