Σε έντονο αναβρασμό και βαθύ προβληματισμό βρίσκονται οι ιδιοκτήτες γης στην περιοχή από τον κόμβο Λακωνίων στον εθνικό δρόμο έως τον Άγιο Νικόλαο, καθώς η επικείμενη παράδοση του νέου οδικού άξονα του ΒΟΑΚ φέρνει στο προσκήνιο σοβαρότατες τεχνικές και διοικητικές παραλείψεις.
Σύμφωνα με ρεπορτάζ του Μιχάλη Ατσαλάκη στην έντυπη έκδοση της ΑΝΑΤΟΛΗΣ όπως προκύπτει από τα όσα αναφέρουν ορισμένοι ιδιοκτήτες και επιβεβαιώνουν νομικοί κύκλοι που εκπροσωπούν τους θιγόμενους πολίτες, η θετική προοπτική ολοκλήρωσης ενός σημαντικού αναπτυξιακού έργου για την Κρήτη και το Λασίθι έχει αρχίσει να επισκιάζεται πλέον από την έλλειψη ολοκληρωμένου σχεδιασμού, ειδικά για τα αναγκαία συνοδά έργα.
Οι κάτοικοι και οι παραγωγοί εκφράζουν την έντονη ανησυχία τους, καθώς οι παραλείψεις αυτές όχι μόνο απειλούν τις περιουσίες τους με πλήρη απαξίωση, αλλά και υποβαθμίζουν καθοριστικά την καθημερινότητά τους.
Αδυναμία πρόσβασης
Το πλέον κρίσιμο πρόβλημα εντοπίζεται στην ανυπαρξία ασφαλούς πρόσβασης σε εκατοντάδες αγροτικές και επιχειρηματικές ιδιοκτησίες. Σύμφωνα με τα στοιχεία, μόλις ολοκληρωθεί το έργο και τοποθετηθούν οι προστατευτικές μπάρες της νέας εθνικής οδού, μεγάλος αριθμός ιδιοκτητών, κυρίως από την νότια πλευρά του άξονα και στην περιοχή των Λακωνίων, θα τεθεί σε καθεστώς άτυπης «ομηρίας».
Πολλοί παραγωγοί κινδυνεύουν να μην έχουν καμία διέλευση προς τα χωράφια και τις ελιές τους.
Η τεχνική λύση που είχε προβλεφθεί, μέσω της διαδικασίας των συμπληρωματικών απαλλοτριώσεων, αφορά τη διάνοιξη ενός νέου παράδρομου μήκους 2,5 χιλιομέτρων. Η όδευση αυτή σχεδιάστηκε να ξεκινά πίσω από τις εγκαταστάσεις «Παπακαλιάτη», να διέρχεται πίσω από το ΚΤΕΟ, να καταλήγει στο «Ρόδο το Αμάραντο» και από εκεί πίσω από το πρατήριο της Shell και την Peugeot.
Δυστυχώς, αυτή η ζωτικής σημασίας διαδικασία απαλλοτρίωσης παραμένει στάσιμη και βαλτωμένη από την περίοδο των Χριστουγέννων. Ακόμα και εάν η κήρυξή της προχωρήσει σήμερα, η γραφειοκρατική και δικαστική ολοκλήρωσή της απαιτεί τουλάχιστον μία διετία, βυθίζοντας τους κατοίκους στην αβεβαιότητα.
«Μαθαίνουμε πως θα κλείσει ο δρόμος. Θα είναι, λέει, κλειστός αυτοκινητόδρομος», επισημαίνει αναγνώστης και ιδιοκτήτης γης που ισχυρίζεται πως καταστρέφεται από την εξέλιξη αυτή. «Δεν θα πάμε στο χωράφι μας. Τι θα κάνω; Θα σταματώ στην άκρη του δρόμου να πηδάω την μπάρα για να πάω στην πλευρά “του Αγησίλαου” και των Λακωνίων», λέει απορημένος.
Τα όμβρια
Παράλληλα, εξίσου κρίσιμο μοιάζει να είναι το ζήτημα της διαχείρισης των ομβρίων υδάτων. Στο τελευταίο τμήμα του έργου, το οποίο ήδη καταγράφει καθυστερήσεις, δεν έχει υλοποιηθεί ο απαραίτητος υδραυλικός σχεδιασμός. Η αρχική μελέτη προέβλεπε την απαλλοτρίωση επιπλέον 3 έως 4 μέτρων γης εκατέρωθεν του δρόμου, προκειμένου να κατασκευαστούν ανοιχτοί οχετοί στα πρανή, οι οποίοι θα συγκέντρωναν τα βρόχινα νερά και θα τα οδηγούσαν με ασφάλεια προς τον Ξηροπόταμο, με κατεύθυνση προς τον περιφερειακό δρόμο από τον κόμβο Ξηροκάμπου και προς τον κόμβο Κριτσάς και θα οδηγούνταν στον ξεροπόταμο του Αγίου Νικολάου, που περνάει δίπλα από το γήπεδο και καταλήγει στην παραλία της Άμμου στο κολυμβητήριο. Η εμπλοκή στις συμπληρωματικές απαλλοτριώσεις έχει «παγώσει» και αυτά τα έργα. Οι ιδιοκτήτες προειδοποιούν αυστηρά πως αν ξεκινήσουν οι έντονες βροχοπτώσεις, τα νερά θα καταλήγουν ανεξέλεγκτα σε σπίτια και παρακείμενες επιχειρήσεις. Μάλιστα, καθιστούν σαφές πως δεν θα επιτρέψουν στις κατασκευαστικές εταιρείες να εισέλθουν στις ιδιοκτησίες τους για τεχνικά έργα, εάν δεν έχει προηγηθεί η νόμιμη διαδικασία αποζημίωσης.
Οι πληρωμές καθυστερούν
Σε αυτό το ήδη βεβαρυμμένο κλίμα η αργοπορία στις πληρωμές ρίχνει «λάδι στη φωτιά». Παρά τις κυβερνητικές ανακοινώσεις για έγκριση νέου κονδυλίου ύψους 7 εκατομμυρίων ευρώ, οι πληροφορίες τονίζουν πως η πραγματικότητα απέχει από τις διακηρύξεις. Διότι μπορεί να είναι θετικό ότι υπέγραψε ο υπουργός υποδομών, αλλά τα χρήματα πρέπει να περάσουν από ένα δαιδαλώδη γραφειοκρατικό έλεγχο, εμπλέκοντας το Υπουργείο Οικονομικών, το ΥΠΕΧΩΔΕ (και τις αρμόδιες διευθύνσεις όπως η Δ25) και τελικά το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων. Οι εκτιμήσεις αναφέρουν πως οι δικαιούχοι δεν πρόκειται να δουν τα χρήματα στους λογαριασμούς τους πριν από τις γιορτές των Χριστουγέννων.
Απέναντι σε αυτό το πολυεπίπεδο αδιέξοδο, οι θιγόμενοι ιδιοκτήτες γης βρίσκονται σε απόλυτη ετοιμότητα και σκέφτονται πλέον πολύ σοβαρά το ενδεχόμενο να διεκδικήσουν τα δικαιώματά τους με δυναμικό τρόπο. Φοβούμενοι τις αρνητικές εξελίξεις που οδηγούν στην ακύρωση των περιουσιών τους και επιφέρουν σοβαρά καθημερινά προβλήματα αδυναμίας πρόσβασης, συζητούν για να δράσουν με τον πιο αποτελεσματικό τρόπο, ακόμα και διαμαρτυρία.
ΜΙΧΑΛΗΣ ΑΤΣΑΛΑΚΗΣ
