Η κα. Ελένη Βλάσση σκηνοθέτης, καλλιτεχνική διευθύντρια του Διεθνούς Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Ιεράπετρας και Πρόεδρος της Ελληνοκινεζικής και Μεσογειακής Ακαδημίας Κινηματογράφου, ήταν επίσημα καλεσμένη ως ομιλήτρια στο Τριήμερο Σεμινάριο Εκπαιδευτικών του Δικτύου Π.Ε “Τουρισμός και περιβάλλον” την Παρασκευή 5 Απριλίου, στην Ιεράπετρα. Το σεμινάριο οργάνωσαν τα Κέντρα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Αρχανών και Ιεράπετρας με την στήριξη της Περιφέρειας Κρήτης, του Δήμου Ιεράπετρας, για εκπαιδευτικούς από όλη τη χώρα, που συμμετέχουν στο Εθνικό Δίκτυο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης «Τουρισμός και Περιβάλλον», με τίτλο: “Φυσικό περιβάλλον, διατροφή και Αειφόρος τουρισμός”.
Το θέμα που ανέπτυξε η κα. Βλάσση ήταν “ΙΕΡΑΠΕΤΡΑ – ΓΑΣΤΡΟΝΟΜΙΚΟΣ ΠΡΟΟΡΙΣΜΟΣ – ΒΙΩΣΙΜΗ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ”. Πριν από την ομιλία της προβλήθηκε ένα 10λεπτο απόσπασμα από το νέο της ντοκιμαντέρ για την κρητική διατροφή, που ολοκληρωμένο θα παρουσιαστεί στην έναρξη του 6ου Διεθνούς Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Ιεράπετρας, 3 – 10 Αυγούστου 2019.
Η αιτία για την οποία εστίασε σε αυτό το θέμα είναι η πρόταση του καθηγητή ανθρωπολογίας διατροφής του Πανεπιστημίου Ben Gurion, να γίνει η Ιεράπετρα δημοφιλής γαστρονομικός προορισμός μέσα από το ντοκιμαντέρ της που αφορά την Κρητική Διατροφή. Αναφέρθηκε στη γαστρονομία από τη Μινωϊκή εποχή μέχρι σήμερα.
“Μέσα από τους αιώνες η γαστρονομία αποδείχθηκε η μεγαλύτερη πολιτιστική δύναμη μεταξύ των λαών. Η Κρήτη διαθέτει μια από τις αρχαιότερες και εύγεστες κουζίνες στον κόσμο. Αποτελεί τη συνέχεια της παράδοσης γεύσεων, αρωμάτων, υλικών και τεχνοτροπιών που έχει τις ρίζες της στη Μινωική Εποχή και φθάνει μέχρι τις μέρες μας. Από τα ευρήματα των αρχαιολογικών ανασκαφών, φαίνεται πως οι αρχαίοι Κρήτες πριν από 4000 χρόνια κατανάλωναν σχεδόν τα ίδια προϊόντα με το σημερινό κρητικό. Από τα μινωικά χρόνια βρέθηκαν πολλά αγγεία, σκεύη και πιθάρια για λάδι, κρασί, δημητριακά, όσπρια, μέλι και βότανα. Η Κρητική κουζίνα είναι τρόπος ζωής, απλή, λιτή, φυσική αλλά παράλληλα ιδιαίτερα νόστιμη. Μέσα από την απλότητα αναδύεται η ευρηματικότητα της οικοδέσποινας που κρατά στα χέρια της, την πείρα αιώνων, χωρίς αυστηρές δοσολογίες. Εκείνο που μετρά στην Κρητική παραδοσιακή κουζίνα είναι ότι χρησιμοποιεί τα υλικά της Κρητικής γης που είναι ο μεγαλύτερος πλούτος που υπάρχει στη γη. Έτσι δημιουργήθηκε η τέχνη της Κρητικής γαστρονομίας και του Κρητικού γαστρονομικού πολιτισμού που είναι βασισμένος στα αγαθά που προσφέρει η Κρητική γη και στην περίσσεια τέχνη που αναβλύζει από την αγάπη για τον τόπο και την προσήλωση στους παραδοσιακούς τρόπους μαγειρέματος”.
Στη συνέχεια της ομιλίας της ανέλυσε την έννοια του γαστρονομικού προορισμού αναφέροντας, ότι “Ο γαστρονομικός τουρισμός είναι μια υποκατηγορία του Πολιτιστικού Τουρισμού στην οποία οι ταξιδιώτες επιδιώκουν να βιώσουν μοναδικές γαστρονομικές εμπειρίες.
Είναι μια σχετικά νέα εναλλακτική μορφή τουρισμού στην οποία ο ταξιδιώτης γνωρίζει τον προορισμό και τον πολιτισμό του μέσα από τις διατροφικές παραδόσεις, συνταγές και γεύσεις και αποτελεί μια από τις μεγαλύτερες τάσεις στο χώρο του τουρισμού παγκοσμίως.
Η επιθυμία των επισκεπτών να κάνουν αυθεντικές διακοπές με νόημα, γνωρίζοντας και δημιουργώντας σχέση με τους ντόπιους και τον πολιτισμό τους. Η αγωνία τους να γνωρίζουν από που προέρχεται το φαγητό τους”.
Η κα. Βλάσση έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στο σημείο της ομιλίας της που αφορούσε τους λόγους για τους οποίους η Ιεράπετρα μπορεί να γίνει γαστρονομικός προορισμός.
“Η Ιεράπετρα αλλά και η Κρήτη ολόκληρη μπορεί να είναι γαστρονομικός προορισμός γιατί έχει τη δική της γαστρονομική ταυτότητα.
Η Ιεράπετρα διαθέτει διατροφικές παραδόσεις, συνταγές και γεύσεις παραδοσιακές τεράστιας ποικιλίας .Η κουζίνα της Ιεράπετρας και κατ’ επέκταση της Ανατολικής Κρήτης αξιοποιεί ότι χαρίζει η φύση και μάλιστα χρησιμοποιεί στη γαστρονομία της, κατά κόρων τα εποχιακά προϊόντα.
Όμως ένα πλεονέκτημα της περιοχής της Ιεράπετρας, είναι ότι φαίνεται να έχει μεγαλύτερο πλούτο σε συνταγές φαγητών. Έχουμε δική μας τοπική Γεραπετρίτικη κουζίνα. Έχουμε επιχειρήσεις που παράγουν προϊόντα γαστρονομίας. Έχουμε εστιατόρια τοπικής κουζίνας που προσφέρουν στον επισκέπτη μια φιλόξενη ταξιδιωτική γαστρονομική εμπειρία, λόγω του ταλέντου και της δημιουργικότητας όσων τα παρασκευάζουν. Το καλό φαγητό αποτελεί κριτήριο γαστρονομικού ποιοτικού προορισμού. Οι τουρίστες μέσα από τη γαστρονομία της Ιεράπετρας ανακαλύπτουν το τοπικό «lifestyle», δίνοντας στον προορισμό ένα μοναδικό κριτήριο διαφοροποίησης.
Η εντοπιότητα ενδυναμώνει την Ιεράπετρα, ώστε να γίνει δημοφιλής γαστρονομικός προορισμός καθώς εδώ ισχύει ο κανόνας του οικοσυστήματος που παράγει προϊόντα και μαγειρικό σύστημα. Η χλωρίδα και η πανίδα είναι πλούσιες. Τα ιδιαίτερα βότανα και χόρτα, όπως τα βουνίσια χόρτα, το δίκταμο, το σταμναγκάθι, οι ασκολύμπροι, οι άγριες αγκινάρες, οι παπούλες είναι χαρακτηριστικά παραδείγματα. Η κουζίνα έχει πρωτότυπα πιάτα και αυτά είναι από τα ορισμένα Ιεραπετρίτικα πιάτα, όπως στάκα, χόνδρο με χοχλιούς κατσίκι με ασκολύμπρους, μυζηθροπιτάκια και χορτοπιτάκια, ντάκο, μεζεδάκια με ρακί, σταμναγκαθι, παπούλες, ψάρια με ιδιαίτερες συνταγές, ομαθιές, χόρτα τσιγαριστά με αυγά, αβρωνιές, αρνάκι φρικασέ με αγκινάρες του βουνού και άλλα και φυσικά το πρώτιστο συστατικό της εξαιρετικης αυτής κουζίνας που είναι το άριστης ποιότητας παρθένο ελαιόλαδο. Φυσικά ενισχυτικό σε ένα γαστρονομικό προορισμό είναι κ ο πλούτος γλυκών εδεσμάτων που ειναι μοναδικά στην Ιεράπετρα όπως ιεραπετρίτικα καλτσούνια με γλυκιά φρέσκια μυζήθρα και αρωματισμένα φύλλα νερατζιάς, σταφιδωτά, ξεροτηγανα, τα κουμπανάκια με προζύμι και σουσάμι. Τα εστιατόρια που υπάρχουν στην περιοχή μαγειρεύουν συνήθως πολλά ντόπια φαγητά που είναι σχεδόν ίδια από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα. Η Ιεράπετρα έχει υψηλό γαστρονομικό πολιτισμό που δεν άλλαξε σχεδόν καθόλου από το Μινωίτη μέχρι το σύγχρονο Κρητικό. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα ρακάδικα της περιοχής, πολύ διαφορετικά από τα υπόλοιπα μέρη της Κρήτης, αφού το πρώτο καραφάκι έρχεται με 4 – 5 μεζεδάκια χωρίς χρέωση. Η Ιεράπετρα όπως και όλη η Κρήτη μπορεί να γίνει υψηλός γαστρονομικός προορισμός, καθώς η ευεργετική επίδραση της κρητικής διατροφής στην ανθρώπινη υγεία έχει αναγνωριστεί παντού.
Σήμερα αναγνωρίζεται, ότι το διατροφικό αυτό σχήμα έχει σημαντικές δυνατότητες παρέχοντας τα απαραίτητα μικροσυστατικά (π.χ βιταμίνες και ανόργανα άλατα), που είναι πλούσια σε Ωμέγα λιπαρά οξέα, φυτικές ίνες, αντιοξειδωτικά και διάφορα φυτοχημικά, τα οποία έχουν σημαντική επιρροή σε αρκετές λειτουργίες του σώματος και μια ευεργετική επίδραση στην υγεία.
Η κρητική διατροφή είναι η σημαντικότερη κληρονομιά, γιατί αφορά σε μια συνταγή μακροζωίας”.
Έκλεισε την ομιλία της ως εξής:
Ένα ντοκιμαντέρ βοηθάει στην ανάπτυξη του γαστρονομικού προορισμού. Εξάλλου αυτό το ντοκιμαντέρ της Ελένης Βλάσση, ήταν η αιτία να προταθεί η Ιεράπετρα από το Ισραήλ ως γαστρονομικός προορισμός. “Στην εποχή της εικόνας που ζούμε, το ντοκιμαντέρ για την Κρητική διατροφή θα δείξει σε όλο τον πλανήτη, τον πλούτο του διατροφικού πολιτισμού του τόπου μας. Θα αναδείξει τα προϊόντα της Κρητικής Γης και πως αυτά τα ίδια έθρεψαν για χιλιάδες χρόνια ένα λαό που χαρακτηρίζεται από τους πιο μακροβιότερους του κόσμου. Θα προσκαλέσει εκατομμύρια κόσμο να γευτούν τα Ιεραπετρίτικα – Κρητικά προϊόντα και να γνωρίσουν τον τόπο μας, τον ήλιο μας, την φύση μας, τις θάλασσες μας, τα βουνά μας, την παράδοση μας, τον τρόπο ζωή μας. Θα προβάλει την δουλειά νέων ανθρώπων που παράγουν ακολουθώντας με σεβασμό τα βήματα των προγόνων μας και θα ενθαρρύνει νέους να δοκιμάσουν. Θα ανοίξει νέους εμπορικούς και επενδυτικούς δρόμους για τα Κρητικά προϊόντα τα οποία θα γίνουν περιζήτητα στις Διεθνείς αγορές, (όπως το μέλι, το λάδι, το κρασι, η ελιά, η σταφίδα κλπ) ”. Ως προς το συνολικό όφελος παρατηρείται, ότι η τουριστική κατανάλωση που έχει ως επίκεντρο την τοπική γαστρονομία, ενισχύει την τοπική οικονομία, την αγροτική παραγωγή και την μεταποίηση τροφίμων. Η Κρητική διατροφή είναι το μοναδικό όχημα μας για βιώσιμη αειφόρο ανάπτυξη.
