Ένα χρόνιο ζήτημα που ταλάνιζε επί σειρά ετών τη διοίκηση, τους επιστήμονες και την τοπική κοινωνία της Ιεράπετρας εισέρχεται πλέον σε τροχιά οριστικής επίλυσης με όρους νομιμότητας, ασφάλειας και περιβαλλοντικής προστασίας. Στην έδρα της Περιφέρειας Κρήτης στο Ηράκλειο, επισφραγίστηκε η συνεργασία της Περιφέρειας με τον Δήμο Ιεράπετρας για το σκοπό αυτό με την υπογραφή της Προγραμματικής Σύμβασης για την υλοποίηση της πράξης «Μελέτη νομιμοποίησης του λιμενοβραχίονα στη Νήσο Χρυσή».
Πρόκειται για μία παρέμβαση ουσίας, η οποία ενεργοποιεί τις προβλέψεις του άρθρου 332 του νέου Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Ν. 5314/2026), δίνοντας διέξοδο σε ένα πραγματικό αδιέξοδο που είχε διαμορφωθεί στο ευαίσθητο νησί του νότιου κρητικού πελάγους.
Το ιστορικό της αυθαιρεσίας και η ανάγκη τακτοποίησης
Όπως αναφέρεται ρητά στο κείμενο της σύμβασης, το λιμενικό έργο στη νήσο Χρυσή κατασκευάστηκε και λειτουργεί για περισσότερο από μία δεκαετία χωρίς τις απαραίτητες νόμιμες αδειοδοτήσεις, συνιστώντας de facto μία μη νομίμως υφιστάμενη κατασκευή εντός του αιγιαλού και της θάλασσας. Πρόκειται για έναν προβλήτα μήκους 40 μέτρων και μέσου πλάτους περίπου 3,5 μέτρων, στη θέση «Βουγιού Μάτι».
Η υποδομή αυτή, αν και αυθαίρετη μέχρι σήμερα, επιτελεί έναν κρίσιμο ρόλο: χρησιμοποιείται αποκλειστικά για τον προσωρινό ελλιμενισμό των σκαφών που μεταφέρουν επιστημονικό και ερευνητικό προσωπικό, το οποίο παρακολουθεί, συντηρεί και μελετά το μοναδικό και εξαιρετικά ευάλωτο οικοσύστημα της Χρυσής και των θαλάσσιων ζωνών της.
Η σύναψη της σύμβασης κατέστη μονόδρομος, καθώς οι τεχνικές υπηρεσίες του Δήμου Ιεράπετρας δεν διέθεταν το απαραίτητο προσωπικό, τις κατάλληλες υποδομές και τους διαθέσιμους πόρους ώστε να συντάξουν αυτόνομα τις απαιτητικές εξειδικευμένες μελέτες. Έτσι, η συνδρομή της Περιφέρειας Κρήτης και της Περιφερειακής Ενότητας Λασιθίου αποδείχθηκε καταλυτική.
Το τεχνικό αντικείμενο και η διαπλάτυνση
Σύμφωνα με τα τεχνικά δελτία και τον φάκελο του έργου, το αντικείμενο της προγραμματικής σύμβασης καλύπτει όλο το εύρος των απαραίτητων επιστημονικών μελετών, σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 14Α του Ν. 2971/2001 και τις υποδείξεις της Κτηματικής Υπηρεσίας Λασιθίου.
Τοπογραφική μελέτη και Βυθομετρική αποτύπωση, με πλήρη καταγραφή των οριογραμμών αιγιαλού και του ζητούμενου χώρου.
Ακτομηχανική και οριστική Λιμενική μελέτη, θεωρημένη και εγκεκριμένη αρμοδίως.
Περιβαλλοντική μελέτη, προκειμένου να εκδοθεί η αναγκαία Απόφαση Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων (ΑΕΠΟ).
Πέρα όμως από την τυπική διοικητική νομιμοποίηση, ο σχεδιασμός περιλαμβάνει και ένα σημαντικό τεχνικό σκέλος: τη διαπλάτυνση του υφιστάμενου προβλήτα κατά 1,5 μέτρο. Το σημερινό πλάτος των 3,5 μέτρων έχει κριθεί ανεπαρκές και επισφαλές για τις συνθήκες που επικρατούν στη θαλάσσια περιοχή, καθιστώντας τη διεύρυνσή του στα 5 μέτρα απόλυτα απαραίτητη για την ασφαλή πρόσδεση και αποβίβαση των στελεχών και των οργάνων εποπτείας.
Χρονοδιάγραμμα έως το 2028
Η Περιφέρεια Κρήτης – Π.Ε. Λασιθίου αναλαμβάνει το μεγαλύτερο μέρος του κόστους και ο Δήμος Ιεράπετρας συνεισφέρει, ενεργώντας παράλληλα ως κύριος του έργου και αναθέτουσα αρχή.
Η χρονική διάρκεια της σύμβασης εκτείνεται έως τις 30 Ιουνίου 2028. Σύμφωνα με το ενδεικτικό χρονοδιάγραμμα, μετά την υπογραφή ακολουθούν οι διαγωνιστικές διαδικασίες, ώστε εντός του προσεχούς διαστήματος να εγκατασταθεί ο ανάδοχος μελετητής, ο οποίος θα εκπονήσει τα τεύχη και θα λάβει τις σχετικές κρατικές εγκρίσεις μέσα στο 2027, οδηγώντας στην οριστική παραλαβή του φακέλου στα μέσα του 2028.
Η παρέμβαση αυτή συνδέεται άμεσα με το συνολικό Σχέδιο Διαχείρισης της Χρυσής και τις σχετικές Κοινές Υπουργικές Αποφάσεις προστασίας του κεδροδάσους. Αποδεικνύει στην πράξη ότι όταν η Αυτοδιοίκηση λειτουργεί με σχέδιο, αποφασιστικότητα και διαλειτουργικότητα, μπορεί να επιλύει εκκρεμότητες δεκαετιών, προστατεύοντας παράλληλα το φυσικό περιβάλλον και τη δημόσια ασφάλεια.
ΜΙΧΑΛΗΣ ΑΤΣΑΛΑΚΗΣ
