Η Ένωση Μεραμπέλλου και το Ινστιτούτο Ελιάς, Υποτροπικών Φυτών και Αμπέλου του ΕΛΓΟ «Δήμητρα» διοργάνωσαν ενημερωτική/ εκπαιδευτική εσπερίδα με τίτλο «Αντιμετώπιση Εχθρών και Ασθενειών της Ελιάς». Η εσπερίδα διοργανώθηκε στα πλαίσια των εκπαιδευτικών δράσεων του έργου LIFE AgroClimaWater (LIFE 14 CCA/ENV/00389) με τίτλο «Προώθηση της αποδοτικής χρήσης νερού και υποστήριξη της μετάβασης προς μια ανθεκτική, στην κλιματική αλλαγή, γεωργία στις Μεσογειακές χώρες».
Σκοπός της εσπερίδας ήταν η συνεισφορά στην αναγνώριση από τους παραγωγούς προσβολών από εχθρούς και ασθένειες, στην αξιολόγηση της σημαντικότητας του κάθε προβλήματος, στην έγκαιρη αντιμετώπισή του και στη λήψη προληπτικών μέτρων για αποφυγή εξάπλωσης/ επιδείνωσης του προβλήματος.
Όπως αναφέρθηκε, «η κλιματική αλλαγή μπορεί να επιφέρει σημαντικές διαφοροποιήσεις στην σημαντικότητα των προσβολών από μη κύριους εχθρούς και ασθένειες της ελιάς, είτε τοπικά, είτε χρονικά, χρονιές με έξαρση λόγω ευνοϊκών καιρικών συνθηκών. Επομένως, οι παραγωγοί θα πρέπει να είναι σε εγρήγορση για την έγκαιρη αναγνώριση και αντιμετώπιση των προβλημάτων, τα οποία μπορεί να επιφέρουν σημαντική μείωση στην παραγωγή των ελαιόδεντρων».
Οι εχθροί της ελιάς
Στο πλαίσιο της εκδήλωσης έγιναν ομιλίες από τα μέλη της ερευνητικής ομάδας του έργου, την εντομολόγο Δρ. Κυριακή Βαρίκου και το φυτοπαθολόγο Δρ. Εμμανουήλ Μαρκάκη.
Η κ. Βαρίκου στην ομιλία της αναφέρθηκε στους εντομολογικούς εχθρούς της ελιάς και υπέδειξε πώς μπορούμε να αναγνωρίζουμε αυτούς τους εχθρούς που μπορούν να εμφανιστούν κάτω από ορισμένες συνθήκες, είτε λόγω κλιματικών αλλαγών είτε άλλων καλλιεργητικών πρακτικών.
«Θα πρέπει να εκπαιδευτούν οι παραγωγοί ώστε να είναι έτοιμοι να αναγνωρίσουν και το σύμπτωμα και το έντομο… Να είναι έτοιμοι να αντιμετωπίσουν εξάρσεις, όχι μόνο του δάκου, που θεωρείται ο χειρότερος εχθρός της ελιάς, αλλά και άλλων εχθρών που μπορεί να προκύψουν από διάφορες συνθήκες, όπως είναι η ξηρασία αλλά και οι μεγάλες βροχοπτώσεις. Εμείς θα υποδείξουμε διάφορους τρόπους αντιμετώπισης αυτών των εντόμων», τόνισε.
Σοβαρό πρόβλημα
«Πόσο σοβαρό είναι στην Κρήτη το πρόβλημα προσβολής των ελαιόδεντρων από έντομα;» ρωτήσαμε την κ. Βαρίκου.
«Όπως σας είπα, ο πιο σοβαρός εχθρός της ελιάς είναι πάντα ο δάκος και η σωστή αντιμετώπισή του, η δακοκτονία, έχει σχέση με την σωστή διαχείριση του προβλήματος. Ανάλογα με την περιοχή, ο δάκος εμφανίζει μεγαλύτερη ή μικρότερη έξαρση».
Ρωτήσαμε επίσης αν υπάρχει κάποια ιδιαιτερότητα με τα έντομα, τη φετινή χρονιά, λόγω της συνεχιζόμενης ανομβρίας.
«Αυτό που μέχρι στιγμής έχουμε διαπιστώσει είναι ότι όλα πάνε πιο νωρίς… και η ανθοφορία έγινε πιο νωρίς και η εμφάνιση του δάκου γίνεται πιο νωρίς. Είναι γεγονός ότι η μείωση της υγρασίας δυσχεραίνει την ανάπτυξη του δάκου και είναι παράξενο ότι εμφανίζονται μεγάλοι πληθυσμοί στο Λασίθι. Κανονικά, οι συνθήκες ξηρασίας που επικρατούν στο Λασίθι δεν ευνοούν την ανάπτυξή του. Αυτό σημαίνει ότι ο δάκος έχει προσαρμοστεί πάρα πολύ στις τοπικές κλιματολογικές συνθήκες. Ο δάκος κανονικά χρειάζεται υγρασία για να αναπτυχθεί. Όσον αφορά τη φετινή έλλειψη νερού ας ελπίσουμε ότι οι ελιές θα προσαρμοστούν και δεν θα έχουμε απώλειες», απάντησε.
Νέες ασθένειες
Ο φυτοπαθολόγος Δρ. Εμμανουήλ Μαρκάκης αναφέρθηκε στις ασθένειες της ελιάς στη χώρα μας, αυτές που βλέπουμε πιο συχνά στα χωράφια αλλά και κάποιες νεοαναδυόμενες ασθένειες που μπορεί τώρα να μην είναι πολύ σοβαρές αλλά λόγω της κλιματικής αλλαγής και πλημμελών καλλιεργητικών φροντίδων, παρουσιάζουν ολοένα και περισσότερη αύξηση.
«Θεωρείτε ότι η κλιματική αλλαγή έχει ευνοήσει κάποιες ασθένειες;»
«Δεν οφείλεται μόνο στην αλλαγή του κλίματος, οφείλεται και στην παγκοσμιοποίηση στην διακίνηση του πολλαπλασιαστικού υλικού. Σίγουρα και η αλλαγή του κλίματος παίζει πολύ μεγάλο ρόλο», απαντά.
«Ποια θεωρείτε ότι είναι τα πιο σοβαρά προβλήματα που αντιμετωπίζουν σήμερα οι καλλιεργητές της ελιάς;»
«Το πιο σοβαρό για την Κρήτη είναι το βακτήριο που κάνει την καρκίνωση του δέντρου, η κερκόσπορα, η ίσκα, το κυκλοκόνιο και το βιοσπόριο».
«Θεωρείτε ότι θα υπάρξει πρόβλημα με την ξυλέλα στην Κρήτη; τι να φοβόμαστε;»
«Στην Κρήτη δεν έχει έρθει ακόμα, μπορεί και να μην έρθει ποτέ στη χώρα μας, αν εμείς είμαστε προετοιμασμένοι σωστά. Αυτό που φοβόμαστε είναι μήπως κάποιοι εισαγάγουν πολλαπλασιαστικό υλικό από τις επικίνδυνες χώρες στη δικιά μας. Στην Ιταλία η ξυλέλα παρουσιάζει έξαρση και έχει ξεφύγει για καλά από τις ζώνες προστασίας».
«Γιατί καθυστερεί τόσο πολύ η δημιουργία φαρμάκου;»
«Είναι δύσκολο να βρεθεί φάρμακο που θα αντιμετωπίσει αυτό το βακτήριο… Δεν υπάρχουν φάρμακα να αντιμετωπίζουν παθογόνα των αγγείων για αυτό νομίζω ότι δεν θα βρεθεί φάρμακο ή θα αργήσει να βρεθεί. Οι προσπάθειές μας σε επίπεδο χώρας και Περιφέρειας εστιάζουν στην πρόληψη, να αποφύγουμε την εισαγωγή μολυσμένου από το βακτήριο υλικού».
ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΚΛΩΝΤΖΑΣ
