Με εξαιρετική επιτυχία ολοκληρώθηκαν σήμερα Δευτέρα στο Ηράκλειο, οι εργασίες της εναρκτήριας συνάντησης της Πολιτιστικής Διαδρομής της Ελιάς – ELEA Route, μιας νέας ευρωπαϊκής πρωτοβουλίας που αναπτύσσεται στο πλαίσιο του Προγράμματος Πολιτιστικών Διαδρομών του Συμβουλίου της Ευρώπης, με στόχο την υποβολή της υποψηφιότητας για πιστοποίηση το 2027.
Την έναρξη των εργασιών, που πραγματοποιήθηκαν στο κεντρικό κτίριο της Περιφέρειας Κρήτης, χαιρέτισε ο Περιφερειάρχης Σταύρος Αρναουτάκης ο οποίος υπογράμμισε την στήριξη της Αυτοδιοίκησης στην υλοποίηση του σημαντικού Ευρωπαϊκού έργου. Τον συντονισμό της συνάντησης είχε η Αντιπεριφερειάρχης Πολιτισμού και Ισότητας Γεωργία Μηλάκη παρουσία του Αντιπεριφερειάρχη Πρωτογενούς Τομέα Σταύρου Τζεδάκη και του Δημάρχου Μαλεβιζίου- Αντιπροέδρου του ΣΕΔΗΚ (σύνδεσμος ελαιοκομικών δήμων Κρήτης) Μενέλαου Μποκέα.
Η διοργάνωση αποτέλεσε καθοριστικό ορόσημο για τη δημιουργία ενός ισχυρού διεθνούς δικτύου συνεργασίας γύρω από την ελιά, επιβεβαιώνοντας ότι η κοινή πολιτιστική κληρονομιά μπορεί να αποτελέσει τη βάση μιας σύγχρονης ευρωπαϊκής συνεργασίας που συνδέει τον πολιτισμό, την ιστορία, την εκπαίδευση, την επιστημονική έρευνα, την αγροδιατροφή, τον βιώσιμο τουρισμό και την τοπική ανάπτυξη.
Στις εργασίες συμμετείχαν εκπρόσωποι κορυφαίων οργανισμών και θεσμών από την Ελλάδα, την Ιταλία, την Ισπανία, την Πορτογαλία, τη Γαλλία, την Κροατία, την Τουρκία και τον Λίβανο, επιβεβαιώνοντας τη βούλησή τους να διαμορφώσουν από κοινού μία Πολιτιστική Διαδρομή με ουσιαστική ευρωπαϊκή διάσταση και διεθνή προοπτική.
Στη συνάντηση οι εταίροι εξέφρασαν τον ενθουσιασμό τους για την ποιότητα της προετοιμασίας του έργου, το υψηλό επίπεδο του στρατηγικού σχεδιασμού και το κοινό όραμα που διαμορφώθηκε. Ιδιαίτερα θετικά σχολιάστηκαν η ολοκληρωμένη προσέγγιση της πρότασης, η σαφής στρατηγική ανάπτυξης, το προτεινόμενο μοντέλο διακυβέρνησης και η φιλοδοξία δημιουργίας μιας Πολιτιστικής Διαδρομής που μπορεί να αποτελέσει σημείο αναφοράς για την Ευρώπη.
Ο ρόλος της Περιφέρειας Κρήτης
Η Περιφέρεια Κρήτης, ως επικεφαλής της πρωτοβουλίας, έχει αναλάβει τον στρατηγικό συντονισμό και την ηγεσία της προπαρασκευαστικής φάσης της υποψηφιότητας, επιβεβαιώνοντας τον πρωταγωνιστικό της ρόλο στην ανάπτυξη διεθνών συνεργασιών και στην ανάδειξη της πολιτιστικής κληρονομιάς της Κρήτης μέσα από ευρωπαϊκές πολιτικές και δίκτυα.
Ο Σύνδεσμος Ελαιοκομικών Δήμων Κρήτης (ΣΕΔΗΚ), αξιοποιώντας την πολυετή εμπειρία, την επιστημονική του τεχνογνωσία και τη διεθνή του αναγνώριση στον τομέα της ελιάς, θα υποστηρίξει την υποψηφιότητα κατά τη μεταβατική περίοδο έως την ίδρυση του νέου ανεξάρτητου διεθνούς μη κερδοσκοπικού οργανισμού, ο οποίος θα αναλάβει τη μόνιμη διακυβέρνηση και λειτουργία της Πολιτιστικής Διαδρομής, με την ισότιμη συμμετοχή όλων των ευρωπαϊκών εταίρων.
Κατά τη διάρκεια των εργασιών συμφωνήθηκαν οι βασικοί άξονες του κοινού σχεδίου δράσης, το χρονοδιάγραμμα της υποψηφιότητας, η περαιτέρω διεύρυνση του διεθνούς δικτύου συνεργασίας, οι θεματικές προτεραιότητες και το πλαίσιο των κοινών δράσεων που θα αναπτυχθούν έως την υποβολή του φακέλου πιστοποίησης, τον Ιούλιο του 2027.
Ιδιαίτερη βαρύτητα είχαν οι παρεμβάσεις των διεθνών εταίρων, οι οποίοι ανέδειξαν τις διαφορετικές διαστάσεις και τη δυναμική της προτεινόμενης Πολιτιστικής Διαδρομής. Οι εκπρόσωποι των 560 ελαιοκομικών δήμων της Ιταλίας, ενός φορέα που καλύπτει περίπου το 95% της ιταλικής επικράτειας, υπογράμμισαν ότι η επιτυχία της ELEA θα βασιστεί στη στενή διασύνδεσή της με τις τοπικές κοινωνίες, την τοπική αυτοδιοίκηση και τη βιώσιμη τουριστική ανάπτυξη. Ο εκπρόσωπος της Πορτογαλίας ανέδειξε τον καθοριστικό ρόλο της ελιάς ως στοιχείου της κοινής ευρωπαϊκής πολιτιστικής ταυτότητας και της άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς της Μεσογείου. Παράλληλα, οι εκπρόσωποι της Ισπανίας έδωσαν ιδιαίτερη έμφαση στην ανάγκη η Πολιτιστική Διαδρομή να αναδείξει τον ρόλο της ελιάς απέναντι στις προκλήσεις της κλιματικής αλλαγής, προβάλλοντας καλές πρακτικές βιώσιμης διαχείρισης, προστασίας των ελαιοκομικών τοπίων και προσαρμογής στις νέες περιβαλλοντικές συνθήκες.
Οι διαφορετικές αυτές προσεγγίσεις επιβεβαίωσαν ότι η ELEA δεν αποτελεί μόνο μια πολιτιστική πρωτοβουλία, αλλά μια ολοκληρωμένη ευρωπαϊκή πλατφόρμα συνεργασίας που συνδέει τον πολιτισμό με την τοπική ανάπτυξη, την εκπαίδευση, την επιστημονική γνώση, την περιβαλλοντική βιωσιμότητα και την ανθεκτικότητα των μεσογειακών κοινωνιών.
Οι συμμετέχοντες χαρακτήρισαν την πρωτοβουλία ιδιαίτερα ώριμη, επιστημονικά τεκμηριωμένη και πλήρως εναρμονισμένη με τις αρχές και τις αξίες του Προγράμματος Πολιτιστικών Διαδρομών του Συμβουλίου της Ευρώπης, εκτιμώντας ότι διαθέτει όλες τις προϋποθέσεις για να εξελιχθεί σε ένα από τα πλέον δυναμικά ευρωπαϊκά δίκτυα συνεργασίας των επόμενων ετών.
Η Αντιπεριφερειάρχης Πολιτισμού και Ισότητας της Περιφέρειας Κρήτης, Γεωργία Μηλάκη με την ολοκλήρωση της συνάντησης δήλωσε:
«Η σημερινή ημέρα αποτελεί την αφετηρία μιας μεγάλης ευρωπαϊκής συνεργασίας. Η ελιά είναι ένα διαχρονικό σύμβολο ειρήνης, πολιτισμού και δημιουργίας που ενώνει τους λαούς της Μεσογείου εδώ και χιλιάδες χρόνια. Σήμερα δημιουργούμε ένα δίκτυο που δεν υπηρετεί μόνο την ανάδειξη της κοινής μας κληρονομιάς, αλλά και ένα νέο μοντέλο συνεργασίας, ανάπτυξης και εξωστρέφειας για τις τοπικές κοινωνίες της Ευρώπης.
Ευχαριστώ θερμά όλους τους εταίρους για την εμπιστοσύνη, τον ενθουσιασμό και την κοινή δέσμευση που επιδείξαμε. Η Περιφέρεια Κρήτης θα συνεχίσει να εργάζεται με συνέπεια και αίσθημα ευθύνης ώστε η ELEA να αποτελέσει μία από τις σημαντικότερες Πολιτιστικές Διαδρομές του Συμβουλίου της Ευρώπης.»
