Λίγο πριν ηχήσει το πρώτο κουδούνι για τη νέα σχολική χρονιά η ΑΝΑΤΟΛΗ επικοινώνησε με τον Διευθυντή Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Λασιθίου, κ.Γιώργο Μαμάκη, ο οποίος μας μίλησε για την εικόνα που διαμορφώνεται στα σχολεία του νομού, τους νέους διορισμούς αλλά και τις προοπτικές που ανοίγονται για τη νέα σχολική χρονιά.
«Η έναρξη κάθε σχολικής χρονιάς», μας είπε, «είναι μια αφετηρία αλλά και η στιγμή κατά την οποία ο σχεδιασμός, η προετοιμασία και οι διοικητικές διαδικασίες των προηγούμενων μηνών μετατρέπονται σε καθημερινή εκπαιδευτική πραγματικότητα μέσα στις σχολικές αίθουσες».
Στάθηκε στην ιδιαίτερη σημασία που έχει για τη Διεύθυνση Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Λασιθίου η φετινή έναρξη.
«Με την ολοκλήρωση της διαδικασίας ανάληψης υπηρεσίας και ορκωμοσίας των νεοδιόριστων εκπαιδευτικών, υποδεχόμαστε 18 νέα μόνιμα μέλη στην εκπαιδευτική κοινότητα του Λασιθίου: 9 εκπαιδευτικούς κλάδου ΠΕ70, 6 εκπαιδευτικούς ΠΕ60, 2 εκπαιδευτικούς ΠΕ11 και 1 εκπαιδευτικό ΠΕ86». Και μέσα από την «Α» τους καλωσόρισε και τους ευχήθηκε η επαγγελματική διαδρομή που ξεκινούν στον τόπο μας να είναι δημιουργική, ουσιαστική και γεμάτη εμπειρίες που θα τους εξελίξουν τόσο ως εκπαιδευτικούς όσο και ως ανθρώπους.
Δήλωσε ότι οι νέοι μόνιμοι διορισμοί αποτελούν μια πολύ θετική εξέλιξη υπογραμμίζοντας ότι κάθε μόνιμος εκπαιδευτικός που εντάσσεται σε μια σχολική κοινότητα δημιουργεί προϋποθέσεις συνέχειας, έχει τη δυνατότητα να γνωρίσει σε μεγαλύτερο βάθος το σχολείο του, τους μαθητές, τις οικογένειες και τις ιδιαιτερότητες της περιοχής που υπηρετεί. «Μπορεί να συμμετέχει σε έναν εκπαιδευτικό σχεδιασμό με μεγαλύτερο χρονικό ορίζοντα, να οικοδομήσει σταθερές συνεργασίες με τους συναδέλφους του και να συμβάλει στη διαμόρφωση μιας συνεκτικής παιδαγωγικής κουλτούρας». Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό για έναν νομό όπως το Λασίθι.
Η εκπαιδευτική πραγματικότητα στο Ν.Λασιθίου
Εδώ, σχολίασε ότι η εκπαιδευτική πραγματικότητα δεν είναι ενιαία. Περιλαμβάνει μεγαλύτερες σχολικές μονάδες στα αστικά κέντρα αλλά και μικρά σχολεία σε αγροτικές, ορεινές, απομακρυσμένες και γεωγραφικά απαιτητικές περιοχές αλλά και σχολικές κοινότητες με διαφορετικά χαρακτηριστικά, διαφορετικές ανάγκες και προκλήσεις. «Σε πολλές από αυτές τις περιοχές, το σχολείο δεν αποτελεί απλώς έναν χώρο στον οποίο πραγματοποιείται η εκπαιδευτική διαδικασία, είναι μέρος της ταυτότητας και της ζωής της κοινότητας». Είναι σημείο αναφοράς για την οικογένεια, φορέας κοινωνικής συνοχής και ένας από τους βασικούς παράγοντες που επιτρέπουν σε έναν μικρό τόπο να διατηρεί παιδιά, οικογένειες και προοπτική· για αυτό η σταθερότητα του εκπαιδευτικού προσωπικού αποκτά ιδιαίτερη αξία.
Πιστεύει ότι δεν πρέπει να εξετάζονται απομονωμένα, οι φετινοί διορισμοί καθώς αποτελούν συνέχεια, μια πολυετούς διαδικασίας ενίσχυσης του μόνιμου εκπαιδευτικού δυναμικού, η οποία σταδιακά αλλάζει την ίδια τη φυσιογνωμία της στελέχωσης των σχολείων.
Τόνισε ότι στις βασικές ειδικότητες της γενικής εκπαίδευσης έχουμε πλέον μια σαφώς ενισχυμένη παρουσία μόνιμου προσωπικού. Αυτό σημαίνει ότι περνάμε σε μια διαφορετική φάση εκπαιδευτικού σχεδιασμού. Περιέγραψε ότι για πολλά χρόνια, ένα από τα κυριότερα ζητήματα κάθε Σεπτέμβριο ήταν η κάλυψη μεγάλου αριθμού λειτουργικών κενών και η εξασφάλιση του αναγκαίου αριθμού αναπληρωτών ώστε να μπορέσουν τα σχολεία να λειτουργήσουν ομαλά. «Σήμερα η εικόνα αυτή μεταβάλλεται», σχολίασε. «Το ζητούμενο δεν είναι πλέον μόνο πως θα εξασφαλίσουμε εκπαιδευτικούς. Είναι πως θα αξιοποιήσουμε με τον καλύτερο δυνατό παιδαγωγικά και διοικητικά τρόπο, ένα ισχυρότερο και σταθερότερο μόνιμο εκπαιδευτικό δυναμικό». Αυτό κατά τη γνώμη του αποτελεί μια σημαντική κατάκτηση αλλά και ταυτόχρονα μια ευθύνη για την εκπαιδευτική διοίκηση. Επεσήμανε ότι «η μεγαλύτερη μονιμότητα επιτρέπει καλύτερο προγραμματισμό καθώς επιτρέπει στα σχολεία να επενδύσουν περισσότερο στη συνεργασία, στην παιδαγωγική συνέχεια, στην επαγγελματική ανάπτυξη, στην ανταλλαγή καλών πρακτικών και στη δημιουργία σταθερών ομάδων εκπαιδευτικών» ενώ πρόσθεσε ότι απαιτεί ακόμη πιο προσεκτική και τεκμηριωμένη διαχείριση του ανθρώπινου δυναμικού.
Οι ανάγκες ενός εκπαιδευτικού συστήματος δεν παραμένουν στατικές αλλά μεταβάλλονται ανάλογα με το μαθητικό δυναμικό, τις συνταξιοδοτήσεις, τις μεταθέσεις, τις αποσπάσεις, τις άδειες, τις εκπαιδευτικές ανάγκες αλλά και τις κοινωνικές και δημογραφικές εξελίξεις κάθε περιοχής. Γι’αυτό, όπως μας είπε, «η Διεύθυνση Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Λασιθίου, παρακολουθεί συστηματικά την πραγματική εικόνα κάθε σχολικής μονάδας και προχωρά στον αναγκαίο σχεδιασμό με γνώμονα δύο αδιαπραγμάτευτες αρχές: την ομαλή λειτουργία των σχολείων και την παιδαγωγικά ορθολογική αξιοποίηση του ανθρώπινου δυναμικού».
Η κάλυψη των κενών
Σύμφωνα με τα δεδομένα που διαθέτουν σήμερα είναι αισιόδοξοι και ως προς την κάλυψη των λειτουργικών κενών που θα απομείνουν. Εκτιμούν ότι «οι ανάγκες για αναπληρωτές στις βασικές ειδικότητες της Γενικής Εκπαίδευσης θα είναι αισθητά περιορισμένες σε σχέση με τα προηγούμενα σχολικά έτη» επισημαίνοντας ότι υπάρχει βασική προσδοκία ότι τα κενά που θα προκύψουν θα μπορέσουν να καλυφθούν σε πολύ μεγάλο βαθμό από την πρώτη φάση προσλήψεων των αναπληρωτών. Υπογράμμισε εξάλλου, πως «η ποιότητα της έναρξης μιας σχολικής χρονιάς δεν κρίνεται μόνο από το αν ανοίγουν οι σχολικές μονάδες καθώς κρίνεται και από το αν οι μαθητές βρίσκουν έγκαιρα τους εκπαιδευτικούς τους, αν τα τμήματα μπορούν να λειτουργήσουν χωρίς παρατεταμένες ανακατατάξεις και αν οι οικογένειες αισθάνονται ότι το εκπαιδευτικό σύστημα έχει προετοιμαστεί εγκαίρως».
Ο κ.Μαμάκης τόνισε «επιδίωξή μας είναι το πρώτο κουδούνι να βρει τα σχολεία του Λασιθίου οργανωμένα, λειτουργικά και με την πληρέστερη δυνατή στελέχωση».
Ειδική Αγωγή και συμπερίληψη
Ο Διευθυντής σημείωσε πως δεν θα πρέπει να συγχέουμε τη συστηματική μείωση των αναγκών αναπληρωτών στη Γενική Εκπαίδευση με μια συνολική εξάλειψη των αναγκών για αναπληρωτές αναδεικνύοντας ότι η ειδική αγωγή, η παράλληλη στήριξη και οι εξειδικευμένες υποστηρικτικές υπηρεσίες εξακολουθούν να αποτελούν ένα πεδίο με ιδιαίτερα σημαντικές και συχνά μεταβαλλόμενες ανάγκες. Όπως είπε, εδώ η θέση τους είναι απολύτως σαφή. «Η συμπερίληψη δεν μπορεί να αποτελεί απλώς παιδαγωγικό στόχο που διατυπώνεται σε κείμενα πολιτικής, πρέπει να αποτυπώνεται στην καθημερινή λειτουργία του σχολείου και στη δυνατότητα κάθε παιδιού, να συμμετέχει ουσιαστικά στη μαθησιακή και κοινωνική ζωή της τάξης του».
Ανέδειξε ότι η εμπειρία της προηγούμενης σχολικής χρονιάς, απέδειξε πόσο κρίσιμη είναι η ενίσχυση της παράλληλης στήριξης, των τμημάτων ένταξης καθώς και η παρουσία ψυχολόγων, κοινωνικών λειτουργών και άλλων ειδικοτήτων που υποστηρίζουν όχι μόνο τον μαθητή αλλά ολόκληρη τη σχολική κοινότητα.
Η σύγχρονη εκπαίδευση
Ο Διευθυντής θεωρεί ότι «η σύγχρονη εκπαίδευση οφείλει να υποστηρίζει τη μάθηση αλλά ταυτόχρονα την ασφάλεια, τη συμπερίληψη, την ψυχική ανθεκτικότητα, την κοινωνική ανάπτυξη και ην ευζωία των παιδιών». Ανέδειξε πως το ίδιο ισχύει και για τους εκπαιδευτικούς καθώς ένα σύγχρονο εκπαιδευτικό σύστημα οφείλει να επενδύει όχι μόνο στην αριθμητική στελέχωση αλλά και στην υποστήριξη του ανθρώπινου δυναμικού του. Επεσήμανε ότι «ιδιαίτερα οι νέοι εκπαιδευτικοί, χρειάζονται ένα περιβάλλον που θα τους δίνει τη δυνατότητα να συνεργάζονται, να ζητούν υποστήριξη, να ανταλλάσουν πρακτικές, να επιμορφώνονται και να αισθάνονται ότι αποτελούν μέρος μιας επαγγελματικής κοινότητας όχι απλώς μιας υπηρεσιακής δομής». Η συνεργασία των σχολικών μονάδων με τους Σύμβουλους Εκπαίδευσης, η λειτουργία μεντόρων και ενδοσχολικών συντονιστών και η ανάπτυξη κουλτούρας συνεργασίας μέσα στα σχολεία πιστεύει ότι μπορούν να έχουν καθοριστική συμβολή προς αυτή την κατεύθυνση. «Θέλουμε να αισθανθούν ότι εντάσσονται σε μια εκπαιδευτική κοινότητα που τους χρειάζεται, τους υποδέχεται και προσδοκά από αυτούς να συνεισφέρουν ενεργά με τις γνώσεις, τις εμπειρίες και τις νέες τους ιδέες», κατέληξε.
Εκσυγχρονισμός
Η νέα σχολική χρονιά βρίσκει τα σχολεία σε μια περίοδο εκσυγχρονισμού. Σύμφωνα με τον Διευθυντή «Η ενίσχυση του ψηφιακού και τεχνολογικού εξοπλισμού, η αξιοποίηση περισσότερων από 100 διαδραστικών οθονών αφής, η διάθεση κιτ ρομποτικής, η ανάπτυξη δράσεων STEAM και η ενσωμάτωση σύγχρονων ψηφιακών εργαλείων στη διδασκαλία δημιουργούν νέες παιδαγωγικές δυνατότητες». Όπως ανέφερε όμως για εκείνους η τεχνολογία δεν αποτελεί αυτοσκοπό αναδεικνύοντας πως μια διαδραστική οθόνη ή ένα κιτ ρομποτικής έχει εκπαιδευτική αξία μόνο όταν βοηθά τον μαθητή να διερευνήσει, να συνεργαστεί, να επιλύσει προβλήματα και να αναπτύξει την κριτική σκέψη. Το ζητούμενο παραμένει το επόμενο βήμα, δηλαδή να μετατρέψουν τον εξοπλισμό σε παιδαγωγική καινοτομία.
Αντιστοίχως, εξήγησε ότι «η αναβάθμιση σχολικών υποδομών, η ενίσχυση των σχολικών βιβλιοθηκών και οι παρεμβάσεις σε σχολικά συγκροτήματα του νομού συνιστούν σημαντικές επενδύσεις στο περιβάλλον μέσα στο οποίο τα παιδιά περνούν ένα μεγάλο μέρος της καθημερινότητάς τους».
Θεωρεί ότι ένα ποιοτικό σχολείο χρειάζεται καλούς εκπαιδευτικούς αλλά και ασφαλείς, λειτουργικούς, σύγχρονους και φιλικούς χώρους μάθησης ενώ ταυτόχρονα θέλουν ένα σχολείο ανοικτό στον κόσμο, ένα σχολείο που συνεργάζεται με την τοπική κοινωνία, αξιοποιεί ευρωπαϊκές και δίνει συνεργασίες, ενθαρρύνει την εξωστρέφεια, φέρνει νέες παιδαγωγικές πρακτικές και δίνει στους μαθητές και εκπαιδευτικούς τη δυνατότητα να αισθάνονται μέρος της κοινότητας. Στάθηκε επίσης, στις βασικές δεξιότητες και αξίες που το συγχρονο σχολείο καλείται να καλλιεργήσει όπως την καινοτομία, βιωσιμότητα, κοινωνική ευθύνη, συνεργασία, υγεία, ψηφιακή εγγραματοσύνη και την ενεργό πολιτειότητα.
Οι προκλήσεις
Πιστεύει, πως η μεγαλύτερη πρόκληση για το Λασίθι είναι η σταδιακή μείωση του μαθητικού πληθυσμού που όπως είπε επηρεάζει ήδη τον εκπαιδευτικό σχεδιασμό σχολιάζοντας ότι θα μας απασχολήσει ακόμη περισσότερο τα επόμενα χρόνια. Τόνισε ότι πρόκειται για ένα ζήτημα που αφορά τη βιωσιμότητα των σχολικών κοινοτήτων, τη δυνατότητα των οικογενειών τους να παραμένουν στον τόπο τους και τελικά την ίδια την αναπτυξιακή προοπτική ων μικρότερων περιοχών του νομού σχολιάζοντας πως για αυτό ο σχεδιασμός του σχολικού δικτύου απαιτεί ιδιαίτερη σοβαρότητα. «Σε ένα νομό με τις γεωγραφικές και κοινωνικές ιδιαιτερότητες του Λασιθίου, ο εκπαιδευτικός σχεδιασμός οφείλει να λαμβάνει υπόψη την απόσταση, τις δυνατότητες μετακίνησης, τη σύνθεση κάθε τοπικής κοινωνίας, τις ανάγκες των οικογενειών και τη σημασία που έχει η διατήρηση μιας ενεργής σχολικής παρουσίας στις μικρότερες κοινότητες». Εκεί βρίσκεται η μεγαλύτερη πρόκληση της επόμενης περιόδου δηλαδή όπως είπε «να συνδυάσουμε τη σταθερότητα που μας προσφέρουν οι μόνιμοι διορισμοί με έναν μακροπρόθεσμο, παιδαγωγικά τεκμηριωμένο και κοινωνικά υπεύθυνο σχεδιασμό του εκπαιδευτικού μας συστήματος». Ανέδειξε πως από τη διαχείριση των ελλείψεων περνάμε σταδιακά στη διαχείριση των δυνατοτήτων. Αυτή η αλλαγή είναι σημαντική, «μας επιτρέπει να συζητήσουμε περισσότερο για την ποιότητα της διδασκαλίας, τη συνεργασία των εκπαιδευτικών, την καινοτομία και συμπερίληψη, την ευζωία, για το σχολικό κλίμα αλλά και το πώς μπορούμε να προσφέρουμε στους μαθητές ένα καλύτερο κλίμα».
Αυτό είναι το αισιόδοξο στοιχείο με το οποίο θέλει να ξεκινήσουν τη νέα σχολική χρονιά, όχι με την αντίληψη πως δεν υπάρχουν δυσκολίες δηλώνοντας ότι υπάρχουν και θα συνεχίσουν να υπάρχουν αλλά διευκρινίζοντας ότι σήμερα έχουμε περισσότερους μόνιμους εκπαιδευτικούς, ισχυρότερες δομές υποστήριξης, καλύτερο τεχνολογικό εξοπλισμό, αναβαθμισμένες υποδομές, περισσότερες δυνατότητες συνεργασίας και συσσωρευμένη εμπειρία στις σχολικές τάξεις. «Έχουμε καλύτερες προϋποθέσεις για να μεταφέρουμε το βάρος από την αντιμετώπιση της καθημερινής ανάγκης στον σχεδιασμό της επόμενης ημέρας», είπε χαρακτηριστικά.
Το σχολείο στο Λασίθι
Για το Λασίθι, επιθυμητό είναι ένα σχολείο σύγχρονο αλλά και ανθρώπινο, καινοτόμο αλλά συμπεριληπτικό, θεσμικά αξιόπιστο αλλά και ταυτόχρονα ανοικτό στην κοινωνία. Ένα σχολείο, που δεν μετρά την επιτυχία του μόνο από το αν ολοκλήρωσε το πρόγραμμα σπουδών αλλά και από το αν κάθε παιδί αισθάνθηκε ότι ανήκει, ότι υποστηρίζεται και ότι μπορεί να δημιουργήσει, να συνεργαστεί και να εξελιχθεί. Ένα σχολείο στο οποίο ο εκπαιδευτικός δεν αντιμετωπίζεται απλώς ως ανθρωπινος πόρος που καλύπτει μια θέση αλλά ως βασικός φορέας της ποιότητας και της αλλαγής. Ένα εκπαιδευτικό σύστημα που μπορεί να προγραμματίζει με σοβαρότητα σήμερα ώστε να είναι ισχυρότερο αύριο και με αυτή την προοπτική υποδέχονται τους 18 νέους μόνιμους εκπαιδευτικούς.
Με αισιοδοξία –τόνισε ο κ. Μαμάκης – περιμένουν την ολοκλήρωση της διαδικασίας στελέχωσης με τους αναπληρωτές εκπαιδευτικούς σχολιάζοντας ότι εργάζονται ώστε οι ανάγκες που θα καταγραφούν να καλυφθούν όσο το δυνατόν.
Συνεργασία
Ολοκληρώνοντας τις δηλώσεις του, ευχαρίστησε τους Διευθυντές και τις Προϊστάμενες των σχολικών μονάδων, τους εκπαιδευτικούς, τους συμβούλους εκπαίδευσης, το διοικητικό προσωπικό της Διεύθυνσης αλλά και όλους όσοι εργάζονται αυτή την περίοδο ώστε η νέα σχολική χρονιά να ξεκινήσει με τις καλύτερες δυνατές προϋποθέσεις.
Η εκπαίδευση –κατέληξε – είναι συλλογικό έργο, χρειάζεται συνεργασία της διοίκησης, των εκπαιδευτικών, των οικογενειών, της τοπικής αυτοδιοίκησης και ολόκληρης της κοινωνίας ενώ επίσης έχει ανάγκη έναν κοινό προσανατολισμό: το συμφέρον του παιδιού.
Η νέα σχολική χρονιά ξεκινά για τον κ. Μαμάκη με αισιοδοξία αλλά και με επίγνωση της ευθύνης, με περισσότερη σταθερότητα στο ανθρώπινο δυναμικό, καλύτερες δυνατότητες προγραμματισμού, ισχυρότερες υποστηρικτικές δομές, σύγχρονα εργαλεία και υποδομές, εμπιστοσύνη στους εκπαιδευτικούς αλλά και μια ξεκάθαρη φιλοδοξία «Κάθε παιδί, σε κάθε σχολείο του Λασιθίου- από το μεγαλύτερο αστικό σχολείο έως την πιο μικρή και απομακρυσμένη σχολική μονάδα- να έχει πρόσβαση σε μια δημόσια εκπαίδευση υψηλής ποιότητας που το στηρίζει, το συμπεριλαμβάνει, το εμπνέει και του ανοίγει δρόμους για το μέλλον». Αυτό είναι το πραγματικό στοίχημα και η δέσμευσή τους για τη νέα σχολική χρονιά.
ΣΟΦΙΑ ΣΦΑΚΙΑΝΑΚΗ
