Έτοιμο να υποδεχθεί τους επισκέπτες που είναι λάτρεις των καταδύσεων, θα είναι τη νέα σεζόν το Καταδυτικό Πάρκο στη Σταλίδα. Ένα πάρκο που αδειοδοτήθηκε τον Δεκέμβριο του 2023 και στο οποίο ήδη έχουν τοποθετηθεί 40 τεχνητά ενδιαιτήματα – καινοτομικοί ύφαλοι του ΕΛΚΕΘΕ – που προσαρμόζονται στο περιβάλλον και εποικίζονται από ψάρια και άλλους θαλάσσιους οργανισμούς. Μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο πρόεδρος του Επιμελητηρίου Ηρακλείου Βαγγέλης Καρκανάκης, ανέφερε ότι μέσα στο επόμενο χρονικό διάστημα, αναμένεται να τοποθετηθούν ακόμα δεκαοκτώ ύφαλοι, συμπληρώνοντας τον αριθμό που προβλέπεται στην άδεια χωροθέτησης. Ωστόσο, ήδη, οι εικόνες που καταγράφονται από τον βυθό είναι μοναδικές. Το Καταδυτικό Πάρκο στη Σταλίδα, όπως σημείωσε ο κ. Καρκανάκης, είναι ένα από τα ελάχιστα αδειοδοτημένα πάρκα στη χώρα, με επίπεδο βυθό και βάθος από 17,7 έως 21,5 μέτρα. Η έκταση που καταλαμβάνει προσεγγίζει τα 22,5 στρέμματα, είναι τετραγωνικού σχήματος και διαστάσεων 150m επί 150m.
Το πάρκο θα είναι σε πλήρη λειτουργία και επισκέψιμο από τους αυτοδύτες, τη νέα σεζόν και αυτή ήταν και η πρόταση που έκαναν κατά τη συνάντησή τους τον περασμένο Φεβρουάριο, τα μέλη των καταδυτικών σχολών και των κέντρων εκπαίδευσης δυτών του Ηρακλείου.
«Η πρόταση αυτή συνδέθηκε με τη λογική ότι πρέπει να έχει ολοκληρωθεί η ωρίμανσή του πάρκου. Μάλιστα, σε αυτή τη συνάντηση, συζητήσαμε με τα καταδυτικά κέντρα και τους σχετικούς φορείς, για ένα κοινό πλαίσιο λειτουργίας, το οποίο θα τεθεί σε εφαρμογή από το 2026. Αυτή τη στιγμή, όμως, υλοποιούνται συμβάσεις χαρτογράφησης και αποτύπωσης του βυθού ώστε να βελτιστοποιηθούν οι διαδρομές και να τεθούν τα θεμέλια για την πλήρη επιχειρησιακή λειτουργία. Οι επόμενες κινήσεις αφορούν την ενίσχυση υποδομών (π.χ. πόντιση ναυαγίου, αποκατάσταση λιβαδιών Ποσειδωνίας), την πιλοτική παρακολούθηση με χρήση νέων τεχνολογιών και την προώθηση του πάρκου σε διεθνές επίπεδο με τη συμμετοχή μας σε διεθνείς εκθέσεις» επισήμανε ο πρόεδρος του Επιμελητηρίου Ηρακλείου, ο οποίος έκανε γνωστό πως μέσα από πρόταση στο Interreg VI-A Ελλάδα Κύπρος που θα υποβάλλουν με την Αναπτυξιακή Ηρακλείου, προωθούν τη δημιουργία και κέντρου πληροφόρησης για το θαλάσσιο περιβάλλον και τις καταδύσεις στο Δήμο Χερσονήσου. Θα είναι δηλαδή ένας χώρος επίδειξης για τις καταδύσεις, ο οποίος θα παρέχει τη δυνατότητα εικονικής περιήγησης (VR) σε συνθήκες πραγματικού χρόνου, που μπορεί να γίνει χρήση από ΑΜΕΑ, αναβαθμίζοντας τη διάσταση της προσβασιμότητας και της καινοτομίας.
«Η στόχευση είναι λοιπόν, το πάρκο να αποτελέσει έναν νέο, ποιοτικό πόλο έλξης για αυτοδύτες από την Ελλάδα και το εξωτερικό. Οι πρώτοι επισκέπτες θα έχουν τη δυνατότητα να καταδυθούν σε έναν χώρο με πλούσια βιοποικιλότητα, προστατευόμενο περιβάλλον και οργανωμένες διαδρομές».
Σε ό,τι αφορά τα χαρακτηριστικά του καταδυτικού πάρκου, θα διαθέτει δύο καταδυτικές διαδρομές, μήκους περίπου 300-320 μέτρων, σε βάθος 17,5-21 μέτρα. Η διάρκεια κάθε κατάδυσης θα κυμαίνεται από 40 έως 60 λεπτά, ανάλογα με τις συνθήκες. Για τη σήμανσή του έγινε η πόντιση τεσσάρων φωτοσημαντήρων επισήμανσης των ορίων του Πάρκου, έχει γίνει η σχετική γνωστοποίηση στην Υπηρεσία Φάρων του Πολεμικού Ναυτικού με κοινοποίηση στην Υδρογραφική Υπηρεσία και έχει εκδοθεί σχετική αγγελία ενημέρωσης των ναυτιλλομένων.
Για να επισκεφθεί κάποιος το καταδυτικό πάρκο, όπως διευκρίνισε ο Βαγγέλης Καρκανάκης, δεν θα απαιτούνται εξειδικευμένες δεξιότητες πέρα από την πιστοποίηση αυτοδύτη ανοιχτής θάλασσας (Open Water Diver), καθώς οι διαδρομές έχουν σχεδιαστεί ώστε να είναι προσιτές αλλά και ελκυστικές για πιο έμπειρους δύτες.
«Οι 40 καινοτομικοί τεχνητοί ύφαλοι δημιουργούν μικροενδιαιτήματα και φιλοξενούν ήδη ροφοειδή, σαργούς, λεοντόψαρα και πλήθος άλλων ειδών. Η περιοχή έχει εξαιρετική διαύγεια νερών, βυθό με λιβάδια ποσειδωνίας και πλούσια βενθική πανίδα, ενώ στο άμεσο μέλλον προβλέπεται η δημιουργία και υποβρύχιου εκθεσιακού χώρου με την πόντιση ναυαγίου, προσδίδοντας μοναδική ταυτότητα στο πάρκο» είπε ο κ. Καρκανάκης.
Πριν ξεκινήσει να υποδέχεται αυτοδύτες, το καταδυτικό πάρκο στη Σταλίδα έλαβε την πρώτη του σημαντική διάκριση, αφού πρόσφατα εντάχθηκε στα έργα επίδειξης («Success Stories») της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπως αυτά παρουσιάζονται στην ιστοσελίδα της Γενικής Διεύθυνσης Θαλάσσιων Υποθέσεων και Αλιείας (DG MARE). Μια διάκριση για την οποία ο πρόεδρος του Επιμελητηρίου Ηρακλείου τόνισε μεταξύ άλλων, ότι έρχεται να επιβεβαιώσει την αξία του έργου, που υλοποιήθηκε με χρηματοδότηση από το Επιχειρησιακό Πρόγραμμα (Leader) «Αλιεία και Θάλασσα 2014-2020» και την ενεργή υποστήριξη του Επιμελητηρίου Ηρακλείου, με την εποπτεία και στενή συνεργασία της Αναπτυξιακής Ηρακλείου. Όπως μάλιστα γνωστοποίησε, μέσα στον Οκτώβριο στο Ηράκλειο θα βρεθούν μέλη της Famenet (Fisheries and Aquaculture Monitoring, Evaluation and Local Support Network) που θα δημιουργήσουν ένα video με το συγκεκριμένο έργο, το οποίο θα δημοσιευθεί στην ιστοσελίδα της Επιτροπής, ενώ ως «καλή πρακτική» το έργο θα παρουσιαστεί και στην επικείμενη συνάντηση των Διαχειριστικών Αρχών στις Βρυξέλλες.
«Μια διεθνής αναγνώριση που νομίζω ότι θα συμβάλει σημαντικά στην εξωστρέφεια, στην προσέλκυση επισκεπτών αλλά και στην ενίσχυση της εμπιστοσύνης προς το εγχείρημα» ανέφερε ο Βαγγέλης Καρκανάκης, ο οποίος δεν έκρυψε την αισιοδοξία του, ότι η Κρήτη μπορεί να γίνει προορισμός και για τους λάτρεις των καταδύσεων.
«Είναι ευρέως γνωστό ότι η δημιουργία και ανάπτυξη ενός δικτύου Καταδυτικών Πάρκων θεωρείται σήμερα μία αναγκαιότητα για την τουριστική αξιοποίηση του Κρητικού Bυθού, δεδομένου ότι αυτά μπορούν να αποτελέσουν σημαντικές οικονομικές πηγές ενώ παράλληλα ο καταδυτικός τουρισμός αποτελεί έναν τομέα του τουρισμού ιδιαίτερα ποιοτικό και επικερδή. Το πάρκο εμπλουτίζει το τουριστικό προϊόν της Κρήτης, διευρύνει την τουριστική περίοδο, δημιουργεί νέες θέσεις εργασίας και ισχυροποιεί το brand name του νησιού ως προορισμού αειφόρου τουρισμού. Ενισχύει τις υπάρχουσες τουριστικές υποδομές και προσφέρει προστασία στο θαλάσσιο περιβάλλον » τόνισε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο πρόεδρος του Επιμελητηρίου Ηρακλείου, προσθέτοντας ότι διεθνείς μελέτες δείχνουν ότι με την απαγόρευση της αλιείας σε προστατευόμενες περιοχές, τα ιχθυοαποθέματα μπορούν να αυξηθούν θεαματικά μέσα σε μόλις τρία χρόνια, ενώ τέτοιου είδους πάρκα μπορούν να αποτελέσουν όχι απλά μια νέα τουριστική επιλογή, αλλά εργαλεία βιώσιμης ανάπτυξης με σημαντικά οφέλη για την τοπική κοινωνία και την οικονομία. Υπό αυτό το πρίσμα, όπως σημείωσε ο κ. Καρκανάκης προωθούνται οι διαδικασίες για τη δημιουργία κι άλλων πάρκων.
Καταδυτικά πάρκα σε Μονοναύτη και στα νότια του Ηρακλείου
Σε ό,τι αφορά τις διαδικασίες που προωθούνται, σύμφωνα με τον πρόεδρο του Επιμελητηρίου Ηρακλείου, σχετίζονται με τη δημιουργία πάρκου στον Μονοναύτη, στην Αγία Πελαγία του Δήμου Μαλεβιζίου, ενώ ήδη υπάρχουν ώριμες σκέψεις και για άλλες περιοχές στο νότιο τμήμα του νομού. «Ένα δίκτυο καταδυτικών πάρκων θα καθιερώσει την Κρήτη ως κορυφαίο προορισμό καταδύσεων στη Μεσόγειο, με δυνατότητα πολυήμερων καταδυτικών εμπειριών».
Ρ. Μωραΐτη
