Στην εποχή μας η τεχνολογία και το διαδίκτυο αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητάς μας. Η ψηφιακή ασφάλεια δεν είναι πολυτέλεια, αλλά πλέον αναγκαιότητα.
Ο Υπαστυνόμος Β΄ κ. Κωνσταντίνος Φραγκάκης Προϊστάμενος του Γραφείου Πληροφορικής και Δικτύων της Διεύθυνσης Αστυνομίας Λασιθίου παρέχει σημαντικές συμβουλές, επισημαίνει τα πιο συχνά λάθη που κάνουν οι χρήστες στο διαδίκτυο καθώς και τις σύγχρονες μορφές απάτης που καραδοκούν. Εστιάζει στην επιλογή ισχυρών κωδικών πρόσβασης μέχρι την αναγνώριση ύποπτων ιστοσελίδων και στον τρόπο που η τεχνητή νοημοσύνη επηρεάζει το τοπίο της ασφάλειας. Οι πληροφορίες που ακολουθούν αποτελούν έναν πολύτιμο οδηγό για μικρούς και μεγάλους.
Αναγνώριση ύποπτου ιστότοπου
Δεν είναι μόνο οι μεγαλύτεροι σε ηλικία που συχνά γίνονται στόχος απατεώνων καθώς πλέον το ίδιο συμβαίνει και με νεότερους, που ενώ είναι πιο εξοικειωμένοι με την τεχνολογία και το διαδίκτυο, δυσκολεύονται κι αυτοί να εντοπίσουν έναν ύποπτο ιστότοπο και τελικά εξαπατώνται.
Ρωτήσαμε τον κ. Φραγκάκη πως μπορούμε να αναγνωρίσουμε έναν ύποπτο ιστότοπο και απάντησε ότι υπάρχουν αρκετά σημάδια που πρέπει να προσέξουμε. Εξήγησε ότι συνήθως ένας ύποπτος ιστότοπος δεν έχει ξεκάθαρες πληροφορίες επικοινωνίας, χρησιμοποιεί κακή γραμματική ή ορθογραφικά λάθη και συχνά έχει περίεργες ή υπερβολικά δελεαστικές προσφορές, αν μιλάμε για Eshop.
Θεωρεί σημαντικό και αναφέρει ότι πρέπει πάντα να ελέγχουμε εάν υπάρχει ένα λουκέτο δίπλα στη διεύθυνση της ιστοσελίδας, που δείχνει ότι η σύνδεση είναι ασφαλής, το γνωστό πλέον σε όλους https. Τονίζει ότι σε αυτούς τους ιστότοπους δεν δίνουμε ποτέ τα προσωπικά μας δεδομένα (προσωπικά μας στοιχεία και πιστωτικές μας κάρτες).
Ισχυροί και διαφορετικοί κωδικοί πρόσβασης
Ο κ. Φραγκάκης ανέφερε ότι «ένας ισχυρός κωδικός πρόσβασης μειώνει σημαντικά την πιθανότητα παραβίασης των προσωπικών μας δεδομένων».
«Η χρήση του ίδιου κωδικού σε πολλές υπηρεσίες είναι ένα από τα μεγαλύτερα λάθη που κάνουν οι χρήστες, ενώ, αν ένας κωδικός παραβιαστεί, όλα μας τα προφίλ είναι εκτεθειμένα», τονίζει χαρακτηριστικά.
Αναφέρει ότι «χρήσιμες πλέον είναι οι γεννήτριες παραγωγής κωδικών πρόσβασης καθώς και οι εφαρμογές αποθήκευσης κωδικών και είναι προτιμότερες από το να έχουμε τους κωδικούς εκτεθειμένους στο σημειωματάριο».
Σημαντικό θεωρεί να ενεργοποιήσουμε τον έλεγχο δύο παραγόντων προκειμένου να προστατευτούμε -ακόμα και αν διαρρεύσει ο κωδικός μας σε επιτήδειους.
Πόσο εύκολα χακάρονται τα social media
Του μεταφέραμε τον προβληματισμό μας ρωτώντας τον πόσο εύκολα μπορεί κάποιος να παραβιάσει ένα προφίλ στα social media. Απάντησε ότι δυστυχώς, είναι αρκετά εύκολο αν δεν είμαστε προσεκτικοί. Ανέφερε ότι «οι περισσότεροι λογαριασμοί παραβιάζονται επειδή οι χρήστες πέφτουν θύματα απάτης, όπως το να δώσουν τον κωδικό τους σε ψεύτικες σελίδες ή να απαντήσουν σε παραπλανητικά μηνύματα».
Επίσης, σχολίασε ότι «πολλοί επιλέγουν πολύ εύκολους κωδικούς πρόσβασης (ημερομηνία γέννησης, ονόματα παιδιών τους ή κατοικίδιων ζώων τους), κάνοντας τη δουλειά των επιτήδειων ακόμα πιο απλή».
Αλλά και ότι «οι πληροφορίες που μοιραζόμαστε στα Social Media αποτελούν μέρος του εαυτού μας και αυτό πρέπει να το θυμόμαστε κάθε φορά που απαντάμε σε αιτήματα φιλίας από άγνωστα άτομα».
Συνηθέστερα λάθη χρηστών
Τα συχνότερα λάθη σύμφωνα με τον κ.Φραγκάκη είναι η χρήση απλών ή ίδιων κωδικών πρόσβασης, το άνοιγμα μηνυμάτων ή συνδέσμων από άγνωστες πηγές, η ανεξέλεγκτη κοινοποίηση προσωπικών δεδομένων και η εμπιστοσύνη σε ιστοσελίδες που προσφέρουν απίστευτα χαμηλές τιμές ή προσφορές (συνήθως μέσω των Social Media εφαρμογών).
Δεν παρέλειψε να αναφέρει και την έκθεση της προσωπικής ζωής στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης (Tik Tok, Instagram, Facebook, Youtube).
Εξαπάτηση μέσω phising
Συχνά ενημερωνόμαστε, διαβάζουμε αλλά και ακούμε από οικείους μας για τις ηλεκτρονικές απάτες. Του ζητήσαμε να μας περιγράψει τι αντιμετωπίζουμε στην πραγματικότητα. Απάντησε ότι αυτό που αντιμετωπίζουμε είναι κυρίως η εξαπάτηση μέσω phishing, δηλαδή μηνυμάτων που μοιάζουν αυθεντικά και ζητούν προσωπικά στοιχεία, τραπεζικές απάτες, αλλά και απάτες μέσω ψεύτικων ιστοσελίδων αγορών.
Μεγάλη προσοχή!
Οι εγκληματίες πλέον έχουν εξελίξει πολύ τις μεθόδους τους, και απαιτείται μεγάλη προσοχή από τους πολίτες. Ειδικά στις μέρες μας όπου η τεχνητή νοημοσύνη έχει εισχωρήσει στη καθημερινότητα μας, αλλά και στην καθημερινότητα των απατεώνων.
Ο ρόλος της τεχνητής νοημοσύνης
Η τεχνητή νοημοσύνη κατά την γνώμη του έχει δύο όψεις. Από τη μία βοηθά στην ανίχνευση και πρόληψη των απειλών, αλλά από την άλλη οι κυβερνοεγκληματίες τη χρησιμοποιούν για να κάνουν τις απάτες πιο αληθοφανείς και αποτελεσματικές. Γι’ αυτό χρειάζεται συνεχής εγρήγορση και να αναζητούμε σημάδια που να μας φανερώνουν αν είναι αληθές αυτό που βλέπουμε ή προϊόν από AI εφαρμογές.
Επίσης αναφέρει ότι «σημαντικό είναι να ορίσουμε ένα μυστικό κωδικό ανά μέλος της οικογένειας που θα τον μοιραστούμε με την χρήση του προφορικού λόγου μεταξύ μας. Αν λοιπόν κάποιος απατεώνας προσπαθήσει με την χρήση της ΑΙ τεχνολογίας να αντιγράψει τη φωνή μας και να μας εξαπατήσει, εμείς θα ζητήσουμε από το άλλο άτομο να πει τον κωδικό αυτό και αν δεν τον ξέρει, αμέσως θα καταλάβουμε ότι πρόκειται για κάποιον που προσπαθεί να μας ξεγελάσει».
Σημασία ψηφιακής ασφάλειας
Η ουσία είναι η πρόληψη. Πρέπει να καταλάβουμε ότι το διαδίκτυο απαιτεί συνεχή προσοχή, ενημέρωση και κριτική σκέψη. Αν γνωρίζουμε τους κινδύνους, είναι πιο εύκολο να τους αποφύγουμε. Η Ελληνική Αστυνομία και συγκεκριμένα η Διεύθυνση Αστυνομίας Λασιθίου δίνει ιδιαίτερη έμφαση στην πρόληψη και στην καθημερινή ενημέρωση των πολιτών του τόπου μας. Διοργανώνει συχνά ημερίδες και εσπερίδες προκειμένου να ενημερώνει τους πολίτες για όλα τα θέματα που τους αφορούν.
Συμβουλές για άτομα μεγαλύτερης ηλικίας
Προσοχή εφιστάται στα άτομα μεγαλύτερης ηλικίας. «Πρέπει να είναι ιδιαίτερα προσεκτικά και καχύποπτα απέναντι σε οποιοδήποτε μήνυμα ή ιστοσελίδα ζητά προσωπικές πληροφορίες». Επίσης, είναι πολύ σημαντικό να συμβουλεύονται και να ενημερώνονται από νεότερα μέλη της οικογένειάς τους σχετικά με την ασφαλή χρήση του διαδικτύου.
Μια πρακτική συμβουλή προς τους μεγαλύτερους σε ηλικία είναι να ζητάνε να μάθουν τον τηλεφωνικό αριθμό και την υπηρεσία που καλεί αυτός που είναι στην άλλη μεριά της γραμμής και να επιβεβαιώνουν με κάποιον νεότερο και πιο έμπειρο προτού μοιραστούν προσωπικές τους πληροφορίες.
Συμβουλές για νεότερους
Ο κ. Φραγκάκης θα προέτρεπε τους νεότερους χρήστες να ασχοληθούν με τον προγραμματισμό και όχι μόνο με την χρήση ως gamers ή ως απλοί χρήστες. Θεωρεί ότι είναι σημαντικό να επενδύσουν δημιουργικά τον χρόνο τους στις οθόνες. Σχολίασε ότι πρέπει «να είναι πάντα επιφυλακτικοί, να μη δημοσιεύουν προσωπικά δεδομένα και φωτογραφίες που μπορεί να τους εκθέσουν και να χρησιμοποιούν ισχυρούς κωδικούς που θα αλλάζουν συχνά».
Επεσήμανε ότι είναι σημαντικό «να θυμούνται ότι ό,τι δημοσιεύεται στο διαδίκτυο μένει εκεί για πάντα». Ολοκληρώνοντας ανέφερε ότι «το κλειδί είναι η προσοχή και η σωστή ενημέρωση λέγοντας ότι σε καμία περίπτωση δε θα ήθελαν μια δημοσίευση να τους καταστρέψει την ζωή».
ΣΟΦΙΑ ΣΦΑΚΙΑΝΑΚΗ






























































































