Μια φυσική διαδικασία, που τρέφει το βρέφος, βοηθά στο συναισθηματικό δέσιμο μεταξύ μητέρας και μωρού και έχει αδιαμφισβήτητα οφέλη για την υγεία και των δύο, είχε φτάσει εδώ και τουλάχιστον τρεις δεκαετίες να θεωρείται δύσκολη, κουραστική, ακόμη και άχρηστη. Ο λόγος για τον θηλασμό που έγινε αποπαίδι από τη δεκαετία του ’80 και μετά, με την εισβολή στην αγορά των επεξεργασμένων γαλάτων σε σκόνη με διάφορα γελοία επιχειρήματα και που τα τελευταία χρόνια αρχίζει να παίρνει πάλι σιγά σιγά τη θέση που του αξίζει χάρη σε παιδίατρους, μαίες, γυναικολόγους που προωθούν το θηλασμό, μιλούν για τα πλεονεκτήματά του, ενημερώνουν και στηρίζουν τις μητέρες που θέλουν να θηλάσουν.
Και πάλι βέβαια το ποσοστό των γυναικών που θηλάζουν τα μωρά τους μέχρι τους έξι μήνες είναι μικρό, πόσω μάλλον πέραν του εξαμήνου. Ωστόσο έχουν γίνει σημαντικά βήματα για να αντιληφθούν οι μητέρες και η κοινωνία ότι ο θηλασμός είναι ό,τι καλύτερο μπορεί να προσφέρει μια γυναίκα στο παιδί της στην αρχή της ζωής του.
ΜΥΘΟΙ ΚΑΙ ΚΑΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ
«Δεν του φτάνει το γάλα σου», «πεινάει, δώστου συμπλήρωμα», «μετά τους έξι μήνες δεν προσφέρει θρεπτικά συστατικά το μητρικό γάλα στο παιδί», «δώστου σκόνη γάλα να κοιμάται όλη νύχτα να ξεκουραστείς κι εσύ». Αυτές τις φράσεις σίγουρα θα τις ακούσει ακόμη και σήμερα μια λεχώνα ή μια θηλάζουσα που θέλει να συνεχίσει τον θηλασμό μετά το εξάμηνο, από επαγγελματίες υγείας, γιαγιάδες, συγγενείς και όλους όσοι νομίζουν ότι ξέρουν ή θέλουν να προωθήσουν εταιρείες ξένου γάλακτος, ακόμη και μέσα στα μαιευτήρια.
Και η μητέρα που και κουρασμένη είναι και ξενυχτισμένη και πολύ ευάλωτη, όταν έρχεται αντιμέτωπη με όλες αυτές τις «συμβουλές», και δεν έχει υποστηρικτικό περιβάλλον, θα λυγίσει. Είναι κατόρθωμα με τις συνθήκες και το αφιλόξενο περιβάλλον που επικρατούσαν και σε ένα μεγάλο ποσοστό εξακολουθούν να επικρατούν στη χώρα μας, για μια νέα μητέρα να συνεχίσει το θηλασμό για μήνες ή χρόνια.
Κι όμως επιστημονικά δεν υπάρχει περίπτωση γυναίκα να μην μπορεί να θηλάσει, εκτός αν έχει κάποια σοβαρή ασθένεια και αν παίρνει φάρμακα που δεν επιτρέπουν τον θηλασμό για την προστασία του μωρού. Το στρες επίσης παίζει σημαντικό ρόλο διότι δυσκολεύει τη διαδικασία και δεν βοηθά στην παραγωγή γάλακτος, όπως επίσης το αν η ίδια η γυναίκα δεν επιθυμεί πραγματικά να θηλάσει ή δεν έχει κάποιον να τη βοηθήσει.
Πάντως, σύμφωνα με τις σχετικές έρευνες, το 95% των γυναικών μπορεί βιολογικά να θηλάσει, ωστόσο μόνο το 1% κρατάει τον αποκλειστικό θηλασμό για 6 μήνες και περισσότερο, τη στιγμή που ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας συνιστά αποκλειστικό θηλασμό οπωσδήποτε για 6 μήνες και θηλασμό σε συνδυασμό με στέρεες τροφές μέχρι τα 2 χρόνια ή και περισσότερο.
Συνοπτικά τρία είναι τα βασικά στοιχεία που οδηγούν είτε σε πρόωρο αποθηλασμό είτε στην επιλογή του ξένου γάλακτος από την αρχή. Η έλλειψη ισχυρής θέλησης από τη μητέρα, η απουσία δικτύου ενημέρωσης και στήριξης και η έλλειψη καλών συμβούλων θηλασμού.
ΕΒΔΟΜΑΔΑ ΜΗΤΡΙΚΟΥ ΘΗΛΑΣΜΟΥ
Η εβδομάδα που διανύουμε είναι αφιερωμένη στον μητρικό θηλασμό, πανελλαδικά. Στο Ρέθυμνο ήδη χθες ξεκίνησαν τα μαθήματα θηλασμού στο Ιατρείο Κοινωνικής Αλληλεγγύης που γίνονται κάθε πρώτη Τρίτη κάθε μήνα, ενώ την Κυριακή 6 Νοεμβρίου διοργανώνεται στο πλαίσιο της πανελλαδικής εκδήλωσης, δημόσιος ταυτόχρονος θηλασμός στην πλ. Αγνώστου Στρατιώτη στις 12 το μεσημέρι.
Σκοπός όλων αυτών των δράσεων είναι να ενημερωθούν οι γυναίκες – νέες μαμάδες και μέλλουσες, αλλά και το περιβάλλον τους για τα σημαντικά οφέλη του θηλασμού. «Πλέον αρχίζει να σπάει το ταμπού που υπήρχε για τον θηλασμό, αλλά όσο περισσότερο ενημερώνεται και προετοιμάζεται η κοινωνία τόσο πιο εύκολα μπορούμε να προσπεράσουμε τα προβλήματα», αναφέρει χαρακτηριστικά ο παιδίατρος και πιστοποιημένος σύμβουλος θηλασμού, Νίκος Βαράκης. Τονίζει, δε, ότι φέτος η εβδομάδα μητρικού θηλασμού έχει τίτλο «υποστηρίζουμε το θηλασμό, στηρίζουμε τη μητέρα» γιατί «αν καταφέρουμε να στηρίξουμε τη μητέρα μπορούμε να υποστηρίξουμε τον θηλασμό».
Ο ίδιος τονίζει, πως έρευνες που γίνονται επί πολλά χρόνια και είναι ακόμα σε εξέλιξη, αποδεικνύουν ότι όσα συστατικά και βιταμίνες και αν περιέχει το γάλα σε σκόνη, δεν έχει καμία σχέση το μητρικό γάλα. Επιπλέον, έρευνες δείχνουν πως το μωρό θα τραφεί ικανοποιητικά και θα λάβει όλα τα απαραίτητα συστατικά για την ανάπτυξή του, ακόμα και αν η ίδια η μητέρα δεν τρέφεται καλά. «Είχε περάσει τα προηγούμενα χρόνια η άποψη ότι δεν χρειάζεται ο θηλασμός, ότι είναι περίπου άχρηστος και ότι στο υποκατάστατο γάλα έχουμε εξασφαλίσει ότι έχει το σίδηρο και τις βιταμίνες που χρειάζονται και ήμασταν σίγουροι ότι θα έχουμε ένα σούπερ μωρό, χωρίς να ασχολείται κανείς με την κατάσταση της υγείας και της διατροφής της μαμάς. Η πράξη, τρεις περίπου δεκαετίες μετά, ενός παγκόσμιου πειράματος σε εξέλιξη δείχνει ακριβώς το ανάποδο. Τα ελάχιστα συστατικά που μπορούν να βάλουν στο εξανθρωπισμένο αγελαδινό γάλα για να μπορέσει να προσομοιάσει στο μητρικό δεν έχουν καμία σχέση με το μητρικό. Η μητέρα περνάει αντισώματα στο μωρό της με το γάλα της. Αυτό δεν γίνεται με το γάλα σε σκόνη.
Αυτό επίσης που έχει φανεί με την έρευνα είναι ότι αν η μητέρα δεν τρέφεται καλά δημιουργεί πρόβλημα στον ίδιο της τον εαυτό αλλά όχι στο παιδί. Η σύσταση δηλαδή του γάλακτος όσον αφορά στο ασβέστιο και το σίδηρο είναι σταθερή με μια μικρή απόκλιση στα λιπαρά. Η ποιότητα του γάλακτός της, ακόμα και αν ζει σε πολύ υποβαθμισμένα περιβάλλοντα, είναι αυτή που χρειάζεται το μωρό. Σε καταστάσεις μεγάλης πείνας της μητέρας μπορεί να μειωθεί η παραγωγή της, η ποιότητα όμως είναι εντυπωσιακά σταθερή. Το μωρό θα πάρει ό,τι χρειάζεται».
Τα οφέλη επίσης, όπως δείχνουν μελέτες, είναι σημαντικά σε ό,τι αφορά και τον καρκίνο του μαστού, αφού φαίνεται να έχει έναν προστατευτικό ρόλο ο θηλασμός, αλλά και στην ψυχολογία του παιδιού και της μητέρας.
Το πιο εντυπωσιακό πάντως για την ανατροπή του κλίματος υπέρ του θηλασμού σύμφωνα με τον κ. Βαράκη είναι ότι ξεκίνησε με ένα «κύμα» από γυναίκες που διεκδίκησαν το δικαίωμά τους να θηλάζουν και «παρέσυρε» τον ιατρικό κόσμο. «Οι ιατρικός κόσμος έχει αρχίσει να συντονίζεται, ξεπερνιούνται τα ταμπού και οι γυναίκες ελευθερώνονται», σημειώνει.
ΧΑΡΑ ΒΗΛΑΡΑ
www.goodnet.gr
