Εφιαλτικές διαστάσεις αναμένεται να πάρει, σε παγκόσμιο επίπεδο, την επόμενη εικοσαετία ο σακχαρώδης διαβήτης, καθώς σύμφωνα με επιστημονικές εκτιμήσεις 227 εκατομμύρια νέοι ασθενείς, θα προστεθούν στα 415 εκατομμύρια πάσχοντες!
Στα 227 εκατομμύρια νέους ασθενείς δεν περιλαμβάνονται τα παιδιά και οι έφηβοι που θα εμφανίσουν διαβήτη.
Για το λόγο αυτό η παγκόσμια επιστημονική κοινότητα εκπέμπει σήμα κινδύνου, προκειμένου να μπει «φρένο» στο διαβήτη, που απειλεί να εξελιχθεί σε ενεργό ηφαίστειο.
«Το πρόβλημα είναι ιδιαίτερα σοβαρό και θα πρέπει άμεσα να ληφθούν μέτρα, καθώς στη χώρα μας το 10,9 (πάνω από 1.100.000) των συμπολιτών μας πάσχουν από σακχαρώδη διαβήτη, ενώ η Ελλάδα είναι πρωταθλήτρια στην παιδική παχυσαρκία», τόνισε η κ. Ασημίνα Μητράκου, Αν. Καθηγήτρια Ε.Κ.Π.Α, υπεύθυνη στη Μονάδα Σακχαρώδους Διαβήτη – Μεταβολισμού, του Νοσοκομείου Αλεξάνδρα, μιλώντας σε διάλεξη του Ινστιτούτου Δημόσιας Υγείας του Αμερικανικού Κολλεγίου Ελλάδος με θέμα «Πρόληψη του Σακχαρώδη Διαβήτη».
Ο διαβήτης δεν είναι ήπια νόσος, καθώς σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε η κ Μητράκου, ευθύνεται για το 80% των θανάτων από καρδιαγγειακά νοσήματα. Μαζί με τα καρδιαγγειακά νοσήματα και τον καρκίνο ευθύνεται για το 63% των θανάτων που προκαλούν οι μη μεταδιδόμενες ασθένειες κι επιβαρύνουν την εθνική οικονομία, ιδιαίτερα σε χώρες χαμηλού ή μεσαίου εισοδήματος.
Συγκεκριμένα ο σακχαρώδης διαβήτης ευθύνεται για:
– Τη διαβητική αμφιβληστροειδοπάθεια (Συχνότερη αιτία τύφλωσης σε παραγωγικούς ενήλικες)
– Τη διαβητική νεφροπάθεια (Συχνότερη αιτία Νεφρικής Ανεπάρκειας τελικού σταδίου)
– Την κατά 2 με 4 φορές αύξηση της καρδιαγγειακής νοσηρότητας και των εγκεφαλικών επεισοδίων
– Τα καρδιαγγειακά νοσήματα (8/10 διαβητικών ατόμων πεθαίνουν από καρδιακή ανακοπή)
– Τη διαβητική νευροπάθεια (κυριότερη αιτία ακρωτηριασμού, μετά τα ατυχήματα- τραυματισμούς).
Εθνικό Σχέδιο Πρόληψης
«Η πρόληψη του διαβήτη απαιτεί συνεργασίες, καθώς δεν αποτελεί μόνο προσωπικό πρόβλημα, αλλά ένα κοινωνικό πρόβλημα υγείας», τόνισε χαρακτηριστικά η κ Μητράκου και πρόσθεσε: «Η πρόληψη του διαβήτη για να είναι αποτελεσματική απαιτεί την ενεργοποίηση της Πολιτείας με Εθνικό Σχέδιο Δράσης».
Όπως εξήγησε η καθηγήτρια του Πανεπιστημίου Αθηνών, το Εθνικό Σχέδιο Δράσης για την πρόληψη της εμφάνισης του ΣΔτ2, απαιτεί την κατάλληλη ανάπτυξη σύγχρονων υποδομών και υπηρεσιών που θα συμβάλλουν στην ουσιαστική ενημέρωση καθώς και στη συστηματική προβολή και καθιέρωση κοινωνικών προτύπων που αφορούν στις διατροφικές συνήθειες και στη σωματική δραστηριότητα (άσκηση) και στον τακτικό έλεγχο και την παρακολούθηση ευπαθών ομάδων του πληθυσμού.
Και αυτό, γιατί σύμφωνα με επιστημονικά στατιστικά στοιχεία η αύξηση της συχνότητας του διαβήτη οφείλεται σε πολιτιστικές αλλαγές και πολιτικές που ξεφεύγουν από τα όρια του τομέα της υγείας.
Ιατρικές οδηγίες
Οι έξι κατευθυντήριες οδηγίες, της επιστημονικής κοινότητας, οι οποίες βοηθούν στην πρόληψη του διαβήτη είναι:
– Απώλεια βάρους, (τουλάχιστον το 7 με 10%)
– Μείωση της πρόσληψης του λίπους (διευκολύνει την απώλεια βάρους)
– Όχι στις ειδικές δίαιτες χαμηλές σε υδατάνθρακες ή υψηλές σε πρωτεΐνη ( δεν έχουν αποτελέσματα μακροπρόθεσμα)
– Πολλές φυτικές ίνες
– Δημητριακά ολικής άλεσης
– Τακτική άσκηση (τουλάχιστον 2,5 ώρες την εβδομάδα)
– Διακοπή καπνίσματος.
Επίσης τα άτομα με προδιαβήτη θα πρέπει να γνωρίζουν τα οφέλη της μέτριας απώλειας βάρους και της συστηματικής άσκησης. Η ετήσια ιατρική τους παρακολούθηση θεωρείται σημαντική για την επιτυχία τους να καθυστερήσουν την εκδήλωση του διαβήτη. Στα άτομα αυτά απαιτείται παράλληλη θεραπευτική αγωγή για τους συνυπάρχοντες παράγοντες καρδιαγγειακού κινδύνου (π.χ. κάπνισμα, αρτηριακή υπέρταση, δυσλιπιδαιμία).
Ποιοι πρέπει
να κάνουν έλεγχο
Σύμφωνα με τους επιστήμονες, έλεγχο θα πρέπει να κάνουν:
– Όλα τα άτομα ηλικίας άνω των 45 χρόνων, ιδιαίτερα με BMI >25 kg/m2*, κι εάν δεν διαγνωσθεί παθολογική δοκιμασία τότε να ελέγχονται ανά τριετία,
– Άτομα υπέρβαρα (BMI> 25 kg/m2*) – ο έλεγχος αρχίζει σε νεαρή ηλικία και επαναλαμβάνεται συχνά- που έχουν κι επιπλέον παράγοντες κινδύνου, όπως:
– Δεν ασκούνται
– Έχουν συγγενή πρώτου βαθμού με ΣΔ2
– Ανήκουν σε εθνικότητα με υψηλό κίνδυνο
– Γυναίκες που έχουν γεννήσει βρέφος >4,5 κιλά ή έχουν διαγνωσθεί με διαβήτη κύησης
– Αρτηριακή Υπέρταση(140/90 mmHg)
– HDL cholesterol <35 mg/dl και/ή τριγλυκερίδια > 250 mg/dl
– Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών
– Κλινικές εκδηλώσεις Αντίστασης στην Ινσουλίνη (π.χ. PCOS ή acanthosis nigricans)
– Ιστορικό Καρδιαγγειακής Νόσου
- Όσα άτομα με προδιαβήτη ενδιαφέρονται να εξεταστούν δωρεάν, στο πλαίσιο Ευρωπαϊκού Προγράμματος, μπορούν να τηλεφωνήσουν στη Μονάδα Σακχαρώδη Διαβήτη – Μεταβολισμού του Νοσοκομείου Αλεξάνδρα στο τηλέφωνο 213-2162.858 ή 6980-907.491.
Παράγοντες κίνδυνου για εμφάνιση διαβήτη
Οι παράγοντες κινδύνου για την εμφάνιση διαβήτη έχουν ταξινομηθεί σε δυο κατηγορίες. Στην κατηγορία των τροποποιήσιμων και μη τροποποιήσιμων.
– Η πρώτη κατηγορία περιλαμβάνει: παχυσαρκία, διατροφή (περιεκτικότητα σε λιπαρά, ίνες), καθιστική ζωή, υψηλή αρτηριακή πίεση / χοληστερόλη, κοινωνικό- οικονομικό επίπεδο, άπνοια του ύπνου.
– Στη δεύτερη κατηγορία ανήκουν: εθνικότητα, ηλικία, οικογενειακό ιστορικό, ιστορικό διαβήτη κύησης.
Σακχαρώδης διαβήτης στην Ελλάδα
Σύμφωνα με την Εθνική Μελέτη Νοσηρότητας και Παραγόντων Κινδύνου σε αντιπροσωπευτικό δείγμα 6000 ενηλίκων, ο επιπολασμός βρέθηκε μεταξύ 10,9% και 12,3%.
Το ποσοστό αδιάγνωστου διαβήτη ήταν 2,8% , ενώ από τους διαβητικούς το 20,4% δεν γνωρίζει ότι έχει διαβήτη και ανάμεσα σε αυτούς που λαμβάνουν θεραπεία, το 30% έχει αρρύθμιστο διαβήτη.
ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΓΕΙΑΣ
