Τις κρίσιμες προκλήσεις που αντιμετωπίζει η ελαιοκαλλιέργεια στο νησί, θέτοντας επί τάπητος φλέγοντα ζητήματα όπως η δακοκτονία, η δραματική μείωση της παραγωγής, η λειψυδρία και ο αναχρονιστικός κανονισμός του ΕΛΓΑ, έθεσε η ηγεσία της Περιφέρειας Κρήτης στον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων. Η κρητική αντιπροσωπεία, με επικεφαλής τον Περιφερειάρχη Σταύρο Αρναουτάκη και τον Αντιπεριφερειάρχη Αγροτικής Οικονομίας Σταύρο Τζεδάκη, μετέβη στην Αθήνα με σαφή ατζέντα διεκδικήσεων, με κύριο και πρωταρχικό στόχο τη θωράκιση του βασικότερου αγροτικού προϊόντος του τόπου μας απέναντι στις σύγχρονες απειλές.
Ασφυκτικά χρονοδιαγράμματα για τη δακοκτονία
Ο κίνδυνος να επαναληφθούν τα περυσινά προβλήματα με τον διαγωνισμό των φυτοφαρμάκων αποτελεί «κόκκινο πανί» για την Περιφέρεια. Όπως τόνισε χαρακτηριστικά σε δηλώσεις του στους δημοσιογράφους ο κ. Τζεδάκης, μεταφέροντας το κλίμα της συνάντησης, η έγκαιρη προμήθεια των φαρμάκων αποτελεί απόλυτη προτεραιότητα για να σωθεί η φετινή χρονιά. Υπενθυμίζεται ότι πέρυσι το Ελεγκτικό Συνέδριο είχε μπλοκάρει αρχικά τον διαγωνισμό, προκαλώντας εύλογη ανησυχία και μεγάλη καθυστέρηση στους αγρότες μας.
«Έχουμε στείλει ήδη επιστολές και θέσαμε ξεκάθαρα στον υπουργό ότι οι πιστώσεις για την Κρήτη έχουν δοθεί να γίνουν στο υπουργείο. Ζητάμε την άμεση επίσπευση των διαδικασιών», ανέφερε. Αυτή τη στιγμή, στις αποθήκες υπάρχουν φάρμακα μόνο για τους δύο πρώτους ψεκασμούς. Το στοίχημα είναι να τρέξει ο διαγωνισμός γρήγορα, ώστε οι επόμενοι τέσσερις ή πέντε ψεκασμοί να γίνουν εντελώς απρόσκοπτα.
Διεκδίκηση αποζημιώσεων με επιστημονική τεκμηρίωση
Η φετινή ελαιοκομική περίοδος συνοδεύτηκε από μια πρωτοφανή μείωση της παραγωγής, πλήττοντας βαρύτατα το εισόδημα στις Περιφερειακές Ενότητες Ηρακλείου, Λασιθίου και Ρεθύμνου. Η Περιφέρεια Κρήτης δεν μένει αδρανής, αλλά προετοιμάζει ένα ισχυρό «όπλο» τεκμηρίωσης των απωλειών. Σε στενή συνεργασία με την επιστημονική επιτροπή, τα ερευνητικά και εκπαιδευτικά ιδρύματα του νησιού, τον ΕΛΓΟ και τον ΕΛΓΑ, συντάσσεται ένας πλήρης επιστημονικός φάκελος.
«Ο φάκελος αυτός θα αποτυπώνει τεκμηριωμένα, τόσο με απόλυτα νούμερα όσο και με τα ακριβή κλιματολογικά δεδομένα της περιόδου, το μέγεθος της καταστροφής, προκειμένου να διεκδικήσουμε τις δίκαιες αποζημιώσεις που δικαιούνται οι παραγωγοί μας», εξήγησε με έμφαση ο κ. Τζεδάκης.
Η μέγγενη της λειψυδρίας και τα έργα υποδομής
Η κλιματική κρίση έχει ήδη αρχίσει να δείχνει τα δόντια της στην Κρήτη, ανατρέποντας πλήρως τον παραδοσιακό κύκλο της ελαιοπαραγωγής μας. Η γνωστή «βεντέμα» τείνει να γίνει άγνωστη λέξη, καθώς η ανομβρία πλήττει πλέον όλες τις χρονιές ανεξαιρέτως, υποβαθμίζοντας την ποσότητα του ελαιολάδου. «Το νερό είναι πολύ ψηλά στην ατζέντα μας. Είναι δεδομένο ότι η παραγωγή στην Κρήτη θα μπορούσε να είναι πολύ μεγαλύτερη αν είχαμε επάρκεια νερού», δήλωσε ο Αντιπεριφερειάρχης. Παράλληλα, έθεσε επιτακτικά το ζήτημα της άμεσης επιτάχυνσης των δημόσιων αρδευτικών έργων και της αγροτικής οδοποιίας, που αποτελούν εργαλεία επιβίωσης για τους παραγωγούς που παλεύουν να φτάσουν και να καλλιεργήσουν τα χωράφια τους.
Ώρα για δίκαιη μεταχείριση από τον ΕΛΓΑ
Ίσως το πιο διαχρονικό αγκάθι για τον κρητικό ελαιώνα παραμένει το θεσμικό πλαίσιο του ΕΛΓΑ. Η Περιφέρεια διεκδικεί ένα νέο καθεστώς για την ελαιοκαλλιέργεια, η οποία καταλαμβάνει το 25% της έκτασης της Κρήτης. Παρά τις υπέρογκες εισφορές, η ελιά παραμένει ο «μεγάλος αδικημένος» των ενισχύσεων και των αποζημιώσεων.
Ο κ. Τζεδάκης ήταν σαφής: «Δεν νοείται να μην δικαιολογείται αποζημίωση αν η ζημιά επέλθει στο κρίσιμο στάδιο της ανθοφορίας ή της καρποφορίας. Η δικαιολογία ότι υπάρχουν πολλά ελαιόδεντρα στην Ελλάδα και απαιτούνται πολλά χρήματα είναι απαράδεκτη. Πρέπει να τηρούμε ένα διαφορετικό, ειδικό καθεστώς για την ελαιοκαλλιέργεια, προκειμένου να δώσουμε βοήθεια και ουσιαστικά κίνητρα στους παραγωγούς μας για να συνεχίσουν να παράγουν».
Η μπάλα βρίσκεται πλέον αποκλειστικά στο γήπεδο της κεντρικής διοίκησης και του αρμόδιου Υπουργείου, το οποίο καλείται να αποδείξει έμπρακτα, με πράξεις και όχι με λόγια, τη στήριξή του στον πρωτογενή τομέα της Κρήτης πριν οι συνέπειες γίνουν εντελώς μη αναστρέψιμες.
ΜΙΧΑΛΗΣ ΑΤΣΑΛΑΚΗΣ
