Το δάσος του Κρούστα αποτελεί χώρο ανάπτυξης Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας σύμφωνα με το εγκεκριμένο χωροταξικό σχέδιο Κρήτης που δημοσιεύτηκε το Νοέμβριο στην εφημερίδα της Κυβέρνησης.
Είναι αξιοπερίεργο πως το πευκοδάσος του Κρούστα, με πλούσια πανίδα και χλωρίδα που έχει ενταχθεί στο δίκτυο Natura 2000 και είναι καταφύγιο άγριας ζωής, περιλαμβάνεται στις ευρείες ζώνες αναζήτησης για την ανάπτυξη Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας, παρά τις δριμείες αντιδράσεις που είχαν προηγηθεί τα τελευταία χρόνια για την εγκατάσταση ανεμογεννητριών στην περιοχή και ήταν γνωστές στους μελετητές και την πολιτική ηγεσία, που τότε πρωτοστατούσε ως αντιπολίτευση.
«Είχαμε αντιδράσει δυναμικά, είχαμε κάνει μήνυση και είχαμε πετύχει να ασκήσουμε πίεση. Το Δασαρχείο ανακάλεσε την άδεια που τους είχε χορηγήσει. Η υπόθεση αυτή έχει σταματήσει απ’ όσα γνωρίζουμε, γιατί ήταν να τοποθετηθούν 14 ανεμογεννήτριες από το δάσος του Κρούστα μέχρι την Καλαμαύκα και την Πρίνα, αλλά τα ακυρώσαμε με τις αντιδράσεις μας», επισημαίνει ο Γιώργος Βάρδας που είχε αναδειχθεί το 2011 Πρόεδρος της Επιτροπής Αγώνα του Κρούστα, όταν συγκεντρώθηκαν περίπου χίλιες υπογραφές διαμαρτυρίας για τις σχεδιαζόμενες τότε επενδύσεις της ΤΕΡΝΑ και της ΕΛΙΚΑ στην περιοχή.
Το χωροταξικό σήμερα
Παρά την μεγάλη αντίδραση αυτή, είναι σήμερα άκρως παράδοξο πως συνεχίζουν να εντάσσονται σε αυτή την πρόβλεψη, περιοχές που αποτελούν μοναδικό φυσικό πλούτο για το νομό Λασιθίου, κρίσιμες όχι μόνο για το περιβάλλον αλλά και για το πολιτιστικό απόθεμα, την οικονομία της περιοχής και τον τουρισμό.
Συγκεκριμένα, περιλαμβάνονται οι περιοχές που περικλείουν όλη την ανατολική και νοτιοανατολική πλευρά της Δίκτης. Ξεκινώντας από τα δυτικά από τις παρυφές του Καθαρού και συνεχίζοντας με το μοναδικό πευκοδάσος που ξεκινά από τον Κρούστα και συνεχίζει προς την Πρίνα, για να κινηθεί πάνω από την Καλαμαύκα, να περάσει τις πλαγιές πάνω από το μοναστήρι της Παναγίας Εξακουστής και να φτάσει στα όρια του Σελάκανου πάνω από τις Μάλες.
Μια τεράστια έκταση, ελάχιστο απομεινάρι του μεγαλύτερου πευκοδάσους που διέθετε η Κρήτη μέχρι το 1980 και το οποίο καταστράφηκε από τις συνεχείς πυρκαγιές και την αδυναμία του ελληνικού κράτους να προστατεύσει τον μεγαλύτερο «πνεύμονα» του νησιού που εκτεινόταν από την Ανατολική Δίκτη μέχρι το Μακρύ Γιαλό. Σήμερα, τα απομεινάρια του δάσους παραπέμπουν αφενός, στην μεγαλύτερη οικολογική καταστροφή που υπέστη η Κρήτη τους τελευταίους αιώνες, αφετέρου στην ανάγκη να προστατευτούν και να προφυλαχθούν τα τελευταία κομμάτια πευκοδάσους που απομένουν στην Ανατολική Κρήτη. Κι όμως το ψηφισμένο χωροταξικό σχέδιο, με τις διαρκείς αναφορές στην φιλοπεριβαλλοντική προσέγγιση της ανάπτυξης, κάνει λόγο για χωροθέτηση ΑΠΕ σ’ ένα χώρο που φιλοξενεί ελάχιστα άτομα του αγριόγατου της Κρήτης και του χρυσαετού, ενός από τα πλέον απειλούμενα αρπαχτικά πουλιά, αλλά κυρίως ενός χώρου που εξακολουθεί να αποτελεί συνολικά την τελευταία εστία της ορεινής πανίδας και χλωρίδας στην Ανατολική Κρήτη.
Η Περιφέρεια είχε απορρίψει
Ουσιαστικά πρόκειται για μια από τις οκτώ περιοχές που είχε προτείνει εξαρχής η μελετητική ομάδα του Χωροταξικού για την Κρήτη και είχε διαμορφωθεί ισχυρή αντίδραση από τις τοπικές κοινωνίες και την Περιφέρεια Κρήτης, η οποία είχε απορρίψει την πρόταση, εκφράζοντας την αντίθεσή της.
«Δεν είναι σωστό. Είναι δε αντιπαραγωγικό και κανείς δεν το είδε θετικά, ενώ εμείς είχαμε αντιδράσει ξεκάθαρα», επισημαίνει ο Αντιπεριφερειάρχης Χωροταξίας και Περιβάλλοντος Νίκος Καλογερής. Παράλληλα, επισημαίνει πως «δυστυχώς, το κείμενο για το χωροταξικό δεν είναι για αναθεώρηση, διότι έχει υπογραφεί». Ο ίδιος δε εκτιμά «πως το χειρότερο όλων είναι πως δεν απαγορεύει αλλού την ανάπτυξή των ΑΠΕ, δηλαδή δεν χωροθετεί ξεκάθαρα», δεδομένο εξίσου σημαντικό αφού αφήνει ένα κρίσιμο θέμα χωροταξίας κυριολεκτικά «στον αέρα».
Ειδικό Χωροταξικό
Το ερώτημα, υπό αυτές τις συνθήκες είναι ποια θα είναι η συνέχεια και πώς θα κριθεί η εφαρμογή του χωροταξικού, σε περίπτωση που εκδηλωθεί ξανά ενδιαφέρον για να δημιουργηθούν υποδομές ΑΠΕ που έχουν ουσιαστικά ακυρωθεί. Αυτό που προκύπτει είναι πως δεν μπορεί να λειτουργήσει το περιφερειακό χωροταξικό, χωρίς την ψήφιση και την εφαρμογή του Ειδικού Χωροταξικού Σχεδίου για τις ανανεώσιμες. Όμως για το Ειδικό Χωροταξικό υπάρχει πολύχρονη αναμονή, αλλά καμία εξέλιξη.
Αυτό πρακτικά σημαίνει πως «είναι όλα στον αέρα» όπως σχολιάζει κορυφαίο στέλεχος του Τεχνικού Επιμελητηρίου, διότι με αντικρουόμενες προβλέψεις, τίποτα δεν μπορεί να προχωρήσει ή μπορεί και να κριθεί στην Δικαιοσύνη, κάτι που δεν ωφελεί κανένα. Το βέβαιο είναι πως ένα ακόμα χωροταξικό σχέδιο στο νησί, παραμένει μετέωρο, προκαλώντας ανησυχία και προβληματισμό για τις προβλέψεις του.
ΜΙΧΑΛΗΣ ΑΤΣΑΛΑΚΗΣ
